Hastanın Değerlendirilmesi Triyaj ve Genel Bilgiler
Özet
Bu belge, acil servislerde hastaların değerlendirilmesi, triyaj süreçleri ve acil tıp oryantasyonuna dair temel ilke ve uygulamaları sunmaktadır. Acil tıp eğitimi; doğru anamnez alınması, fizik muayene yapılması, laboratuvar, EKG ve radyoloji birimlerinin verimli kullanılması, uzman hekim, pratisyen, hemşire ve paramedik iş birliğine dayalı takım çalışması ile temel ve ileri yaşam desteği ile girişimsel tıbbi prosedürlerin öğrenilmesini hedefler. Acil servislere en sık başvuru nedenleri arasında karın, göğüs, sırt ve baş ağrıları, nefes darlığı, şok, bilinç değişikliği, ortopedik yaralanmalar, vajinal kanama ve zehirlenmeler yer almaktadır. Hasta değerlendirmesinde hasta hikayesi, baş/boyun, göğüs, karın ve ekstremite muayeneleri ile ilgili tetkik ve uygulamalar sistematik olarak yürütülür. Acil tıp; acil tıbbi yardım gerektiren hastaların ilk değerlendirilmesi, tanı, tedavi, bakım koordinasyonu ve afet yönetimi süreçlerini üstlenen hayati bir uzmanlık dalıdır. Triyaj ise hastaların durumlarının ciddiyetine göre tedavi önceliklerinin belirlenmesi, doğru hastanın doğru zamanda uygun bakım alanına ulaştırılması ve aşırı kalabalıklaşmanın risklerini azaltmak için uygulanan dinamik bir sınıflandırma sürecidir. Bu çerçevede dünya genelinde ESI, CTAS, Manchester ve Australasian gibi yapısal triyaj ölçeklerinden yararlanılmaktadır.
This document presents the fundamental principles and practices regarding patient evaluation, triage processes, and emergency medicine orientation in emergency departments. Emergency medicine training aims at obtaining an accurate history, performing physical examinations, efficiently using laboratory, ECG, and radiology units, conducting teamwork based on collaboration among specialist physicians, practitioners, nurses, and paramedics, as well as learning basic and advanced life support alongside interventional medical procedures. The most frequent reasons for emergency department visits include abdominal, chest, back, and head pain, shortness of breath, shock, altered consciousness, orthopedic injuries, vaginal bleeding, and poisonings. Patient evaluation systematically carries out patient history taking, physical examinations of the head/neck, chest, abdomen, and extremities, along with related tests and procedures. Emergency medicine is a vital specialty encompassing initial assessment, diagnosis, treatment, care coordination, and disaster management processes for patients requiring emergency medical assistance. Triage is a dynamic classification process implemented to determine treatment priorities based on the severity of patients' conditions, ensure the right patient reaches the appropriate care area at the right time, and minimize the risks of overcrowding. Within this framework, structured triage scales such as ESI, CTAS, Manchester, and Australasian are utilized worldwide.
Referanslar
H. M. Seidel, R. W. Stewart, J. W. Ball, J. E. Dains, J. A. Flynn, and B. S. Solomon, Mosby’s Guide to Physical Examination-E-Book. Elsevier Health Sciences, 2010.
D. L. Kasper, E. Braunwald, A. S. Fauci, S. L. Hauser, D. L. Longo, and J. L. Jameson, “Harrison’s manual of medicine,” 2005.
J. Marx, R. Walls, and R. Hockberger, Rosen’s Emergency Medicine-Concepts and Clinical Practice E-Book. Elsevier Health Sciences, 2013.
J. W. Keep et al., “National early warning score at Emergency Department triage may allow earlier identification of patients with severe sepsis and septic shock: a retrospective obser vational study,” Emerg Med J, vol. 33, no. 1, pp. 37–41, 2016.
A. Kuriyama, S. Urushidani, and T. Nakayama, “Five-level emergency triage systems: variati on in assessment of validity,” Emerg Med J, vol. 34, no. 11, pp. 703–710, 2017.
M. A. Abdulwahid, A. Booth, M. Kuczawski, and S. M. Mason, “The impact of senior doctor assessment at triage on emergency department performance measures: systematic review,” Emerg. Med. J., vol. 33, no. 7, pp. 504–513, 2016.