Kaynaştırma-Bütünleştirme Yoluyla Eğitim Uygulamalarında Müzik Eğitimi
Özet
Bu çalışma, kaynaştırma ve bütünleştirme yoluyla eğitim uygulamalarında müzik eğitiminin rolünü, önemini, yöntemlerini ve uygulama süreçlerini detaylı bir şekilde ele almaktadır. Özel gereksinimli bireylerin normal gelişim gösteren akranlarıyla birlikte aynı ortamlarda eğitim almasını sağlayan kaynaştırma ve bütünleştirme yaklaşımları, öğrencilerin sosyal, bilişsel, dil ve motor kas gelişimlerini doğrudan desteklemektedir. Müzik eğitimi ise şarkı söyleme, ritim çalışmaları, çalgı eğitimi ve müzikli oyunlar aracılığıyla özel gereksinimli öğrencilerin duygularını ifade etmelerine, sosyalleşmelerine ve özgüven kazanmalarına imkan tanır. Müzik eğitimi sürecinin başarıya ulaşması için öğrencilerin bireysel gelişim özelliklerine uygun Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı (BEP) hazırlanmalı, ders süreleri ve sınıf yönetimi doğru planlanmalı, hedeflenen kazanımlara uygun öğretim yöntem ve teknikleri belirlenmelidir. Ayrıca fiziki çevrenin öğrencilerin erişimine uygun düzenlenmesi, ritmik ve kavranması kolay çalgıların temin edilmesi, akran desteğinin teşvik edilmesi ve süreç boyunca motive edici olumlu dönütlerin verilmesi kritik önem taşımaktadır. Müzik öğretmenlerinin sınıf öğretmenleri, rehberlik personeli, aileler ve uzmanlarla sürekli iş birliği içinde bulunması eğitimin verimliliğini artırmaktadır. Sonuç olarak, uygun koşullarda sunulan bütünleştirici müzik eğitimi, özel gereksinimli bireylerin toplumsal yaşama bağımsız ve üretken birer üye olarak katılmasına katkı sağlamaktadır.
This study examines in detail the role, importance, methods, and implementation processes of music education in educational practices through inclusion and integration. The inclusion and integration approaches, which enable individuals with special needs to receive education in the same environments alongside their typically developing peers, directly support students' social, cognitive, language, and motor muscle development. Music education, on the other hand, allows students with special needs to express their emotions, socialize, and build self-confidence through singing, rhythm exercises, instrument training, and musical games. For the music education process to be successful, an Individualized Education Program (IEP) tailored to the students' individual developmental characteristics must be prepared, lesson duration and classroom management must be planned accurately, and teaching methods and techniques appropriate to the targeted learning outcomes should be determined. Furthermore, arranging the physical environment to suit student accessibility, providing rhythmic and easy-to-grasp instruments, encouraging peer support, and offering motivating positive feedback throughout the process are of critical importance. Continuous collaboration between music teachers, classroom teachers, guidance personnel, families, and specialists enhances educational efficiency. In conclusion, inclusive music education delivered under appropriate conditions contributes to individuals with special needs participating in social life as independent and productive members.
Referanslar
Akıncı, M. Ş. (2017). Müzik Öğretmenlerinin Özel Gereksinimli Öğrencilerle Müzik Uygulamalarına İlişkin Özyeterlik Algıları. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Bolu Abant İzzet Baysal Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Bolu.
Atbaşı, Z. (2018). Bütünleştirme Uygulamalarının Başarısını Etkileyen Faktörler. M. Çitil (Ed.). Özel Eğitimde Bütünleştirme (223-240). Ankara: Vize Akademik Yayıncılık.
Atkın, N. (2011). Kaynaştırma. H. Avcıoğlu (Ed.). İlköğretimde Özel Eğitim. (19-64). Nobel Yayın Dağıtım. 2. Baskı
Avcıoğlu, H. (2011). İlköğretimde Özel Eğitim. Ankara: Nobel Yayıncılık
Avcıoğlu, H. (2011). Özel Eğitime Gereksinim Duyan Öğrencilerin Eğitsel ve Davranışsal Değerlendirilmesi. Ankara: Vize Yayıncılık.
Batu, S., Kırcaali İftar, G. ve Uzuner, Y. (2004). Özel gereksinimli öğrencilerin kaynaştırıldığı bir kız meslek lisesindeki öğretmenlerin kaynaştırmaya ilişkin görüş ve önerileri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 5 (2), 33-50.
Batu, S. ve Kırcaali İftar, G. (2011). Kaynaştırma. Ankara: Kök Yayıncılık.
Bendova, P., Čecháčková, M. ve Šádková, L. (2014). Inclusive education of pre-school children with special educational needs in kindergartens. Social and Behavioral Sciences 112, 1014 – 1021.
Camadan, F. (2012). Sınıf öğretmenleri ve sınıf öğretmeni adaylarının kaynaştırma eğitimine ve bep hazırlamaya ilişkin öz-yeterliklerinin belirlenmesi. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi. Kış 2012, 11 (39), 128-138.
Dawson, H. S. (2008). Constructing An Effective Measurement Tool To Assess The Self-Efficacy Of Preservice Teachers For Teaching Students With Disabilities. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, The Ohio State University, Ohio, America.
Ersever, H. (Çev.). (1993). Kaynaştırmama: Özele Eğitime Bir Alternatif Olarak Önleme ve Erken Müdahele. Özel Eğitim Dergisi, 1(3),30-42. Dolan,L., IIaxby,D., Karwcit,N.L., Madden,N.A., Shaw,A., Maimer, K.L. Slavin,R.E., Wasik,B.A., (l99I). Neverstreaming: Prevention an dearly intervention as an alternative to special education. Journal of Learning Disabilities, 24,(6), 373-378.
Gürsel, O. ve Vuran, S. (2013). Değerlendirme ve Bireyselleştirilmiş Eğitim Programlarını Geliştirme. İ. H. Diken (Ed.). İlköğretimde Kaynaştırma. (194-230). Pegem Akademi Yayıncılık
Güven, E. (2011). Kaynaştırma Uygulamasının Yapıldığı Sınıflarda İşbirlikli Öğrenmenin Müzik Öğretimi Üzerindeki Etkileri. Yayımlanmamış Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi, Eğitim Bilimleri Enstitüsü. Ankara.
Hammeken, P.A. (2019). Özel Eğitimde Bütünleştirme Başarı İçin 450 Strateji. Ü. Şahbaz (Çev.Ed.), 1. Bölüm (2. baskı) içinde (5-30, P. Çivik, Çev.), Anı Yayıncılık
Hammel, A. M. ve R. M. Hourigan (2011). Developing a Student-centered and Inclusive Music Classroom. Oxford University Press.
Hammel, A. M. (2017). Teaching Music to Students with Special Needs. Oxford University Press.
Kargın, T. (2004). Kaynaştırma: Tanımı, Gelişimi ve İlkeleri. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 5(2), 1-13.
Kesiktaş, A. D. (2006). Ders Çalışma Becerileri ve Özel Gereksinimli Öğrenciler. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 7 (1).
MEB, (2015). Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü: Kaynaştırma Yoluyla Eğitim Uygulamaları Kitapçığı, 31 Ekim 2015 tarihinde http://orgm.meb.gov.tr/meb_iys_dosyalar/2015_07/24014806_kaynastirma1.sra.pdf sitesinden alınmıştır.
MEB, (2016). Milli Eğitim İstatistikleri-Örgün Eğitim. Ankara.
MEB (2018, 21 Mayıs). Özel Eğitim Programları. Milli Eğitim Bakanlığı Özel Eğitim ve Rehberlik Hizmetleri Genel Müdürlüğü Web Sayfası. 01.01.2022 tarihinde https://orgm.meb.gov.tr/www/ozel-egitim-ile-ilgili-yayimlar/icerik/123 sayfasından alınmıştır.
MEB, (2018). Özel Eğitim Hizmetleri Yönetmeliği. Resmi Gazete yayım tarihi: 7.7.2018, sayı: 30741.
Özkubat, U. (2018). Bütünleştirmede Eğitsel Uyarlamalar II. M. Çitil (Ed.). Özel Eğitimde Bütünleştirme (135-151). Ankara: Vize Akademik Yayıncılık.
Puri, M. ve Abraham, G. (2004). Handbook of Inclusive Education for Educators, Administrators and Planners. Sage Publications.
Richardson, A. M. ve Klein, G. M. D. (2017). Okul Öncesi Bütünleştirmede Destek Uygulamalarına Giriş. H. Bakkaloğlu ve B. Sucuoğlu (Çev. Ed.), Okul Öncesinde Bütünleştirmeyi Hayata Geçirme (1. Baskı) içinde (1-20, Ş. Demir, Çev.). Nobel Yayıncılık (2014).
Richardson, A. M. ve Klein, G. M. D. (2017). Okul Öncesi Bütünleştirmede Destek Uygulamalarına Giriş. H. Bakkaloğlu ve B. Sucuoğlu (Çev. Ed.), Okul Öncesinde Bütünleştirmeyi Hayata Geçirme (1. Baskı) içinde (45-78, Z. B. Kudret, Çev.). Nobel Yayıncılık (2014)
Richardson, A. M. ve Klein, G. M. D. (2017). Bütünleştirici Okul Öncesi Programların Oluşturulmasında Yönetsel ve Liderlik Stratejileri. H. Bakkaloğlu ve B. Sucuoğlu (Çev. Ed.), Okul Öncesinde Bütünleştirmeyi Hayata Geçirme (1. Baskı) içinde (45-78, Z. B. Kudret, Çev.). Nobel Yayıncılık (2014).
Richardson, A. M. ve Klein, G. M. D. (2017). Tüm Öğrencilerin Gereksinimlerini Destekleyen Stratejiler. H. Bakkaloğlu ve B. Sucuoğlu (Çev. Ed.), Okul Öncesinde Bütünleştirmeyi Hayata Geçirme (1. Baskı) içinde (135-156, A. B. Özbek, Çev.). Nobel Yayıncılık (2014).
Richardson, A. M. ve Klein, G. M. D. (2017). Okul Öncesi Bütünleştirme Programlarında Yetersizliğe Özgü Zorluklar ve Stratejiler. H. Bakkaloğlu ve B. Sucuoğlu (Çev. Ed.), Okul Öncesinde Bütünleştirmeyi Hayata Geçirme (1. Baskı) içinde (157-193, B. Yılmaz, Çev.). Nobel Yayıncılık (2014).
Sarı, H. ve Pürsün, T. (2016). Özel Eğitimde Etkili Kaynaştırma Bütünleştirme. Nobel Akademik Yayıncılık ve Atlas Yayınevi.
Sarıca, A. D. ve Tanrıverdi, A. (2021). Bütünleştirme Uygulamalarının Temel Koşulları: Bireyselleştirilmiş Eğitim Programı ve Destek Hizmetler. A. Tanrıverdi ve A.D. Sarıca (Ed.). Eğitimde Bütünleştirme. (43-62). Nobel Yayıncılık.
Sucuoğlu B, ve Özokuçu, O. (2005). Kaynaştırma Öğrencilerinin Sosyal Becerilerinin Değerlendirilmesi. Ankara Üniversitesi Eğitim Bilimleri Fakültesi Özel Eğitim Dergisi, 6 (1), 41 57.
Şahsuvaroğlu, T. (2018). Bütünleştirmenin Temelleri. M. Çitil (Ed.). Özel Eğitimde Bütünleştirme (1-20). Ankara: Vize Akademik Yayıncılık.
Tanrıverdi, A. ve Sarıca, A. D. (2021). Eğitimde Bütünleştirme: Kuramsal ve Pratik Temeller. A. Tanrıverdi ve A.D. Sarıca (Ed.). Eğitimde Bütünleştirme. (25-41). Nobel Yayıncılık.
Uçan, A. (2005). Müzik Eğitimi. Ankara: Evrensel Müzikevi (3.Basım).
Ulutaşdemir, N. (2007). Engelli çocukların eğitimi. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2 (5), 119-130.
Yıkmış, N. (2006). İl Milli Eğitim Yöneticilerinin Kaynaştırma Uygulamalarına İlişkin Görüş ve Önerileri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Bolu.
Yüksel, M. (2014). Özel Eğitime İhtiyacı Olan Öğrencilerin Öğrenmesi. A. Bakioğlu (Ed.). Eğitim Psikolojisi (319-354). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
