Gençlik ve Spor Bünyesindeki Sporcuların Yeni Tip Koronavirüse (Covid-19) Yakalanma Kaygılarının İncelenmesi (Muş İli Örneği)
Özet
Bu çalışma, Muş ilindeki Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü bünyesinde yer alan 240 sporcunun (158 erkek, 82 kadın) Yeni Tip Koronavirüse (Covid-19) yakalanma kaygı düzeylerini demografik değişkenler açısından incelemek amacıyla betimsel tarama modeliyle gerçekleştirilmiştir. Veri toplama aracı olarak "Sporcular İçin Yeni Tip Koronavirüse Yakalanma Kaygısı Ölçeği" kullanılmış ve veriler SPSS programında t-testi ile ANOVA analizleriyle değerlendirilmiştir. Araştırma sonucunda katılımcıların genel Covid-19 yakalanma kaygısı ortalama puanı 58,99 olarak belirlenmiştir. Cinsiyet değişkenine göre kadın sporcuların bireysel kaygı, sosyalleşme kaygısı ve genel kaygı düzeylerinin erkek sporculara kıyasla istatistiksel olarak anlamlı derecede daha yüksek olduğu tespit edilmiştir. Eğitim düzeyi açısından lisans ve sonrası eğitim seviyesine sahip olan sporcuların bireysel ve genel kaygı puanları lisans öncesi gruba göre daha yüksek bulunmuştur. Spor branşı türüne göre ise bireysel sporlarla uğraşan katılımcıların kaygı düzeylerinin takım sporu yapanlara göre belirgin şekilde yüksek olduğu görülmüştür. Yaş değişkeninde 22-25 yaş grubundaki sporcuların 14-17 yaş grubuna göre daha yüksek kaygı yaşadığı saptanmıştır. Buna karşın pandemi döneminde aktif spor yapma durumu ve spor yapma yılı değişkenlerinin kaygı düzeyleri üzerinde anlamlı bir farklılık oluşturmadığı sonucuna varılmıştır. Elde edilen bulgular doğrultusunda, sporcuların performansını ve yaşam kalitesini korumak adına psikolojik danışmanlık hizmetlerinin sunulması ve ev egzersizlerinin teşvik edilmesi önerilmektedir.
This study was conducted using a descriptive survey model to examine the anxiety levels of catching the Novel Coronavirus (Covid-19) among 240 athletes (158 male, 82 female) within the Youth and Sports organization in Muş Province in terms of various demographic variables. The "Scale of Anxiety to Catch Novel Coronavirus (Covid-19) for Athletes" was utilized as the data collection tool, and data were analyzed via independent samples t-tests and ANOVA tests in SPSS. The results revealed that the overall average Covid-19 anxiety score of the participants was 58.99. Regarding the gender variable, female athletes exhibited statistically significantly higher levels of individual anxiety, socialization anxiety, and overall anxiety compared to male athletes. In terms of educational background, athletes with undergraduate or postgraduate education displayed higher individual and overall anxiety scores than those in the pre-undergraduate group. Concerning the type of sports branch, participants engaged in individual sports demonstrated significantly higher anxiety levels than those participating in team sports. Additionally, for the age variable, athletes aged 22-25 were found to experience higher anxiety compared to those aged 14-17. Conversely, active sports participation during the pandemic and years of sports experience did not yield any significant differences in anxiety levels. In light of these findings, providing psychological counseling services and encouraging home exercises are recommended to protect athletes' performance and overall quality of life.
Referanslar
Acar, K., Mor, A., Kadir, B. ve Erkal, A. (2020). “An Investigation on Anxiety States of Students in Faculty of Sport Sciences During COVID-19”. International Journal of Disabilities Sports & Health Science. 66-73.
Akçınar, F. ve Arı, M. (2019). Okul Takımında Oynayan Lise Öğrencilerin Sınav Kaygı Düzeyleri ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin İncelenmesi. Spor Bilimlerinde Güncel Çalışmalar. Akademisyen Kitabevi 978-605-258-295-4
Aktaş, S. (2009). Eşlerden Birinin Kaygı Düzeyi ile Evlilik Uyumu Arasındaki İlişkinin Belirlenmesi, Maltepe Üniversitesi, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul.
Akyol, G.. Başkan A.H. ve Başkan, A. H. (2020). “Yeni Tip Koronavirüs (Covıd-19) Döneminde Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Karantina Zamanlarında Yaptıkları Etkinlikler ve Sedanter Bireylere Önerileri”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD). 7(5), 190-203.
Alemdağ, S. ve Öncü, E. (2015). “Öğretmen adaylarının fiziksel aktiviteye katılım ve sosyal görünüş kaygılarının incelenmesi”. International Journal of Science Culture and Sport, 3, 287-300.
Amal, C.H., Bipin, G. ve Demir, G.T. (2020). “Adaptation of Athlete’s Anxiety to Catch the Novel Coronavirus (Covid19) Scale (AACNCS)”. Alochana Chakra Journal, Volume 9(8), 823-835
Ambarcı, S. (2016). The Role Of Emotıonal Intellıgence On Anxıety And Aggressıon Among Athletes (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bahçeşehir üniversitesi, İstanbul.
Amen, M.H. (2008). Futbolda Müsabaka Öncesi Kaygı Düzeylerinin Karşılaştırılması ve Bazı Değişkenlerin Etkisi (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi üniversitesi, Sağlık Bilimler Enstitüsü, Ankara.
Arseven, A.G. (1992). “Sporcuların Müsabaka Ortamındaki Anksiyete Düzeyleri”. Spor Bilimleri II.Ulusal Kongresi Bildirileri, Hacettepe-Ankara.
Asik, E.A., Çökmüs, F.P. ve Aydemir, Ö. (2017). “DSM-5 Düzey 2 Anksiyete Ölçeği Türkçe Formunun geçerliliği ve güvenilirliği”. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 18, 45.
Aslan, R. (2020) Tarihten Günümüze Epidemiler, Pandemiler ve Covid-19. Ayrıntı Dergisi, 8(65): 35-41.
Baltaş, A. ve Baltaş, Z. (1988). Stres ve Başa çıkma Yolları.İstanbul: Remzi Kitabevi
Başaran, M.H., Taşğın, Ö., Sanioğlu, A. ve Taşkın, A.K. (2009). Sporcularda Durumluk ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Bazı Değişkenlere Göre İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 21, 533-542.
Batu, B. (2020). Yüzme Sporcularının Yeni Tip Koronavirüse (Covid-19) Yakalanma Kaygısının İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Kars Kafkas Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Kars.
Batu, B. ve Aydın, A.D. (2020). “Investıgatıon Of Anxıety Of Swımmers Regardıng Contractıng New Type Of Coronavırus (Covıd-19)”. Uluslararası Hakemlı Akademık Spor Sağlık Ve Tıp Bılımlerı Dergısı.
Bayköse, N., Ceylan, G. ve Ahmet, Ş. (2021) In the Middle of the Pandemic: COVID 19 Metaphor for Universit Student Athletes is Beyond A Negative Phenomenon. Pakistan Journal of Medical & Health Sciences, 868-874
Bayköse, N., Ceylan, G. ve Yazıcı, A. (2021). “Mındfulness And Physıcal Actıvıty: Psychometrıc Propertıes Of The State Mındfulness Scale For Physıcal Actıvıty. Int J Life Sci Pharma Res”. “Health and Sports Sciences” 50-56.
Bilbek, M. ve Yılmaz, C.Y. (2014). “Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Öğrencilerinin Sosyal Karşılaştırma Düzeylerinin Çeşitli Değişkenler Açısından İncelenmesi”. Ankara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Spormetre Dergisi, 12(2), 105- 112.
Bingöl, H., Çoban, B., Bingöl, Ş. ve Gündoğdu, C. (2012). Üniversitelerde Öğrenim Gören Taekwondo Milli Takım Sporcularının Maç Öncesi Kaygı Düzeylerinin Belirlenmesi. Selçuk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dergisi, 14(1), 121-125.
Civan, A. (2001). Bireysel ve Takım Sporlarında Yer Alan Sporcuların Müsabaka Öncesi ve Sonrası Durumluk ve Sürekli Kaygılarının Karşılaştırılması (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
Civan, A., Arı, R., Görücü, A. ve Özdemir, M. (2010). Comparison of the pre and post game state and trait anxiety levels of individual and team athletes. Journal of Human Sciences, 7(1), 193-206.
Cüceloğlu, D. (1998). İnsan ve Davranışı. İstanbul: Remzi Kitabevi.
Demirtop, B. (2019). Spor Lisesi ve Diğer Lise Öğrencilerinin Sosyal Kaygı Düzeyleri İle Yalnızlık Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Sivas Cumhuriyet Üniversitesi. Sağlık Bilimleri Enstitüsü. Sivas.
Develi, E. (2006). Konya’da İlköğretim Okullarında Görev Yapan Beden Eğitimi Öğretmenlerinin Sürekli Kaygı Durumlarının İncelenmesi(Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Selçuk Üniversitesi, Konya.
Ehtiyar, R. ve Üngüren, E. (2008). “Lise ve Üniversitede Turizm Eğitimi Alan Öğrencilerin Demografik Değişkenlerinin Umutsuzluk ve Kaygı Düzeylerine Etkilerinin Araştırılması”. Ticaret ve Turizm Eğitim Fakültesi Dergisi, 2, 34-51.
Ekşi, F. (2006). Rehber Öğretmenlerin Okul İklimi Algıları ile Kaygı Düzeyleri Arasındaki İlişki Üzerine Bir Araştırma (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Marmara Üniversitesi, İstanbul.
Engür, M. (2002). Elit Sporcularda Başarı Motivasyonun, Durumluk Kaygı Düzeyleri Üzerine Etkisi, (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
Erbaş M.K. ve Küçük, K. (2012). Üst Düzey Basketbolcularda Durumluk Kaygı Düzeylerinin Farklı Değişkenlere göre Karşılattırılması. Selçuk Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Bilim Dergisi, 14 (2), 257- 261.
Gama de Mathos, D., F.J. (2020).” Aidar vd. A. The impact of measures recommended by the government to limit the spread of coronavirus (Covıd-19) on physical activity levels, quality of life, and mental health of Brazilians”. Sustainability; (12)21, 9072.
Gökler, B. (1996). Ölümcül hastalık karşısında çocuk, aile ve hekim. Katkı Pediatri Dergisi, 17, 921-924.
Guillén, F. ve Feltz, D. L. (2011). “A conceptual model of referee efficacy”. Frontiers in psychology, 2, 25.
Hacıcaferoğlu, S., Hacıcaferoğlu, B. ve Seçer, M. (2015)., Halk oyunları branşına katılan sporcuların yarışma öncesi kaygı düzeylerinin bazı değişkenler açısından incelenmesi. International Journal of Sport Culture and Science, 288-297
Han, H. R. (2009). “Measuring anxiety in children: A methodological review of the literatüre”. Asian Nursing Research, (3)2, 49-62.
Johnston-Wilder, S. ve Lee, C. (2010). “Mathematical resilience”. mathematics teaching, 218, 38-41.
Karabulut, O., Atasoy, M., Kaya, K. ve Karabulut, A. (2013). 13-15 Yaş Arası Erkek Futbolcuların Durumluk ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Farklı Değişkenler Bakımından İncelenmesi Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 14(1), 243 – 253.
Karacabey, K., Apur, U., Öntürk, Y., Akyel, Y. (2017). “Ergen Sporcuların Kaygı ve Kendine Güven Düzeylerinin Bazı Değişkenler Açısından İncelenmesi: Sporcu Eğitim Merkezleri Örneği”. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, (7-2/1), 111-12.
Karahan, F.Ş. ve Hamarta, E. (2019). Geriatrik Olgularda Kronik Hastalıkların ve Polifarmasinin Ölüm Kaygısı ve Anksiyete Üzerine Etkisi. Ege Tıp Bilimleri Dergisi, 2(1), 8-13.
Karasar, N. (1994). Bilimsel Araştırma Yöntemi: Kavramlar, İlkeler, Teknikler.3A Araştırma Eğitim Danışmanlık Ltd. Ankara.
Kim, W.S. ve Su, P.K. (2020). Using psychoneuroimmunity against COVID-19. Brain, behavior and immunity.1-2.
Konter, E. (1998). Sporda Psikolojik Hazırlığın Teori ve Pratiği, Ankara: Bağırgan Yayınevi.
Köknel, Ö. (1995). Kaygıdan Mutluluğa Kişilik. İstanbul: Altın Kitaplar Yayınevi.
Kuru, E. ve Baştuğ, G. (2008). “Futbolcuların Kişilik Özellikleri ve Bedenlerini Algılama Düzeylerinin İncelenmesi”, Ankara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Spormetre Dergisi, (6) 2, 95-10.
Lewis, C., Knopf, D., Chastain Lorber, K., Ablin, A., Zoger, S., Matthay, K. ve Pantell, R.(1988). Patient, parent, and physician perspectives on pediatric oncology rounds. The Journal of pediatrics, 112(3), 378-384.
Maugeri, G., Castrogiovanni, P., Battaglia, G., Pippi, R., Dagata, V., Palma, A., Rosa D.M. ve Musemecci, G. (2020) “The impact of physical activity on psychological health during Covid-19 pandemic in Italy”. Heliyon. (6), 6.
Mirzeoğlu, D. ve Çetinkanat, C. (2005). “Elit Takım Sporcularının Kendini Gerçekleştirme ve Sürekli Kaygı Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi”. Gazi Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, (10)3, 19-28.
Namlı, S., Demir, G.T. Türkeli, A. ve Hazar, Z. (2018). Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği Bölümünde Öğrenim Gören Öğretmen Adaylarının Mesleki Kaygılarının İncelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi. (12)1, 38-47.
Navruz, A. (2018). Seçili Takım Sporlarında Mücadele Eden Lise Öğrencilerinin Müsabaka Öncesi Durumluk ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Motivasyon Düzeylerine Olan Etkisinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Süleyman Demirel Üniversitesi. Isparta.
Öğüt R. (2004). Sporda Sürekli Kaygı ile Benlik Saygısının Karşılaştırılması (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Ege Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir.
Öncül, R. (2000). Eğitim ve Eğitim Bilimleri Sözlüğü. Ankara: Millî Eğitim Bakanlığı Yayınları.
Öner, N. (1994). Türkiye’de Kullanılan Psikolojik Testler. İstanbul: Boğaziçi Yayınları.
Öner, N. ve Le Compte, W. A. (1985). Durumluk-Sürekli Kaygı Envanteri El Kitabı. İstanbul: Boğaziçi Üniversitesi Yayınları.
Özden, D., Karagözoğlu, Ş. ve Yıldız, F. (2013). “Entegre Program Hemşirelik Öğrencilerinin Klinik Stres Düzeyi ve Etkileyen Faktörler”. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, (16) 2, 89-95.
Özen, S.N. (2004). Uludağ Üniversitesi Öğrencilerinde Anksiyete Görülme Sıklığı ve Sosyo-Demografik Özellikleri ile Karşılaştırılması, (Yayımlanmamış doktora lisans tezi). Uludağ Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Bursa.
Öztürk, S.E. (2019).Dart Sporcularının Durumluk Ve Sürekli Kaygı Düzeylerinin Performansa Etkisinin İncelenmesi. (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Bartın Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bartın.
Roder, I. ve Boekaerts, M. (1999). Stress, coping, and adjustment in children with a chronic disease: a review of the literature. Disability and rehabilitation, 21(7), 311-337.
Sakaoğlu, H.H., Orbatu, D., Emiroğlu, M. ve Çakır, Ö. (2020). “Covid-19 Salgını Sırasında Sağlık Çalışanlarında Spielberger Durumluk ve Sürekli Kaygı Düzeyi: Tepecik Hastanesi Örneği” Tepecik Eğitim ve Araştırma Hastanesi Dergisi, 30, 1-9.
Spielberger, C. D. ve Reheiser, E. C. (2004). “Measuring anxiety, anger, depression, and curiosity as emotional states and personality traits with the z, STAXI, and STPI. In M. L. Hilsenroth and D. L.” Segal (Eds., Comprehensive handbook of psychological assessment. 2, 70-86
Şimşekoğlu, N. ve Mayda, A.S. (2016). Bir Üniversite Hastanesinde Görevli Hemşirelerin Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları ve Sağlık Kaygısı Düzeyleri. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 6(1), 19-29
Tekkoyun, M. (2008). Sınıftaki Öğrenci Sayısının İlköğretim Birinci Kademe Öğretmenlerinin Stres ve Kaygısı Üzerine Etkisinin K. Çekmece İlköğretim Okulları Örneğinde İncelenmesi, (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Beykent Üniversitesi İstanbul.
Tekkurşun Demir, G., Cicioğlu, H. İ. ve İlhan, E. L. (2020). Sporcuların Yeni Tip Koronavirüse (Covid-19) Yakalanma Kaygısı Ölçeği (SYTKYKÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Journal of Human Sciences, (17)2, 458-468
Telli, E. ve Ünal, Z. (2016). Üniversite Öğrencilerinin Sosyo-Demografik Özelliklerine Göre Sosyal Görünüş Kaygısı: Bir Alan Araştırması Social Appearance Anxiety Of University Students According to Sosyo-Demographic Characteristics: A Field Study. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 8(15), 134-146.
Tellioğlu, H. ve Karadenizli, Z.İ. (2018). “Sekiz Haftalık Kelebek Teknik Yüzme Eğitiminde Kaygı Düzeylerinin Karşılaştırılması”. Journal of Social and Humanities Sciences Research, 5, 2720-2729.
Tetik, S. (2021). Covıd-19 Pandemı Sürecinin Spor Bilimleri Öğrencilerinde Fiziksel Aktivite Ve Yaşam Kalitesine Etkisi. Onsekiz Mart Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü. Yüksek Lisans Tezi. Çanakkale
Türker, A. (2020). Pandemide (Covid-19) Egzersiz ve Beslenme : İ. Kuyulu, D. Atılgan. Spor Bilimlerinde Yeni Fikirler-2. Türkiye, Ankara: Akademisyen Kitabevi. 195-213.
Türktemiz, H. I., Bayraktar, H.O. ve Çobanoğlu Ö. (2020). “Spor Salonlarında Egzersiz Yapan Sporcuların Yeni Tip Koronavirüse (Covıd-19) Yakalanma Kaygılarının İncelenmesi”. Iıı. Internatıonal Conference On Covıd-19 Studıes. 25-27.
Westbom, L. (1992). Well‐Being Of Children With Chronic İllness. A Population‐ Based Study İn A Swedish Primary Care District. Acta Paediatrica, 81(8), 625- 629.
Yaşartürk, F., Çalık, F., Türkmen, M. ve Akyüz, H. (2014). “Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulunda Okuyan Öğrencilerin Sosyal Fiziki Kaygı Durumlarının İncelenmesi”. International Journal of Sport Culture and Science, 2, 863-869.
Yücel, E.O. (2003). Taekwondocuların Durumluk ve Sürekli Kaygı Düzeyleri ve Müsabakalardaki Başarılarına Etkisi, (Yayımlanmamış yüksek lisans tezi). Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
