COVID-19 Pnömonisinde Spontan Pnömotoraks ve Pnömomediastinum

COVID-19 seyrinde spontan pnömotoraks ve pnömomediastinum nadir fakat ciddi komplikasyonlardır. SARS-CoV-2 enfeksiyonunun neden olduğu yaygın alveolar hasar, makro ve mikrovasküler tromboz ile birleşerek akciğer parankiminde yapısal değişikliklere yol açar. Özellikle uzun süreli öksürük ve invaziv mekanik ventilasyon (MV) desteği, intratorasik basıncı artırarak alveolar yırtılmalara, kistik ve fibrotik değişimlere neden olur. Yapılan retrospektif çalışmada hastaların %72’sinin erkek ve ortalama yaşın 65.2 olduğu saptanmıştır. En sık görülen komorbiditeler hipertansiyon-diyabet kombinasyonu ile Alzheimer hastalığıdır. Olguların %92.7’sinde pnömotoraks, %12.1’inde ek pnömomediastinum, %7.3’ünde ise izole pnömomediasten gözlenmiştir. İstatistiksel analizlerde; ileri yaş, mekanik ventilasyon uygulaması ve komorbidite varlığı sağkalımı olumsuz etkileyen en önemli prognostik değişkenler olarak öne çıkmaktadır. Mekanik ventilasyon alan hastalarda mortalite %82.8 gibi yüksek bir orana ulaşırken, ek komplikasyonu olmayan tedavi gruplarında bu oran %29.2'de kalmıştır. Hastalar stabil kaldığı ve klinik progresyon göstermediği mürece konservatif tedavi güvenli bir yaklaşım sunmaktadır. Bu nedenle, risk altındaki yaşlı ve yoğun bakım hastalarında bu komplikasyonların klinik ve radyolojik olarak erken teşhis edilmesi, terapötik etkinliği artırmak ve mortalite oranlarını düşürmek adına kritik önem taşımaktadır.

Spontaneous pneumothorax and pneumomediastinum are rare but severe complications arising during the course of COVID-19 viral pneumonia. Diffuse alveolar damage combined with macro and microvascular thrombosis caused by SARS-CoV-2 leads to structural alterations in the lung parenchyma. Specifically, prolonged coughing and invasive mechanical ventilation (MV) elevate intratoracic pressure, promoting cystic and fibrotic modifications that result in alveolar ruptures. In the examined cohort, 72% of the patients were male with a mean age of 65.2 years, predominantly presenting with combined hypertension-diabetes or Alzheimer's disease as comorbidities. Pneumothorax was detected in 92.7% of cases, combined pneumothorax and pneumomediastinum in 12.1%, and isolated pneumomediastinum in 7.3%. Univariate analyses revealed that advanced age, mechanical ventilation requirement, and the presence of comorbidities were significant variables directly associated with lower survival rates. Notably, mortality reached 82.8% among patients managed with mechanical ventilation, compared to only 29.2% in other treatment groups. Conservative management remains a viable option provided that patients exhibit clinical stability without disease progression. Consequently, active vigilance, early radiological diagnosis, and timely therapeutic intervention regarding these complications are highly critical to enhance treatment efficacy and significantly reduce mortality in high-risk elderly and critically ill populations.