Serviks Kanseri ve Pap-Smear Testi
Özet
Serviks kanseri, kanser öncesi evrede erken teşhis edildiğinde oldukça önlenebilir ve tedavi edilebilir bir hastalık olup, dünya genelindeki vakaların %80'inden fazlası farkındalık eksikliği ve tarama zorlukları nedeniyle gelişmekte olan ülkelerde görülmektedir. Küresel olarak kadınlar arasında yaygın jinekolojik kanserlerden biri olan bu hastalık, tüm kadın kanser ölümlerinin %7,5'ini oluşturmaktadır. Temel etiyolojik nedeni %85-99 prevalansla İnsan Papilloma Virüsü (HPV) enfeksiyonu, özellikle de en yaygın onkojenik türler olan HPV 16 ve 18'dir. Hastalığın başlıca belirtileri arasında ağrısız anormal vajinal kanama, kötü kokulu akıntı ve temas kanaması yer alırken, birçok vaka başlangıçta semptom göstermez. Düzenli serviks kanseri taramalarında birincil yöntem olan Pap-smear testi, erken epitel değişikliklerini ve kanser öncesi lezyonları saptayarak mortaliteyi büyük ölçüde azaltmaktadır. 30 yaş üzeri kadınlarda Pap-smear ile HPV DNA testinin birlikte kullanıldığı "co-test" yöntemi en kabul gören tarama yaklaşımıdır. Türkiye'de ulusal kanser tarama programı kapsamında KETEM'lerde ücretsiz yapılan bu taramalar, 35-65 yaş arası kadınları hedeflemektedir. Taramaların yanı sıra, cinsel aktivite başlamadan önce rutin olarak uygulanan profilaktik HPV aşıları, yeni enfeksiyon gelişimini ve kanser öncesi lezyonları yüksek başarıyla önleyerek serviks kanserine karşı en etkili birincil koruma yöntemlerinden birini oluşturmaktadır.
Cervical cancer is a highly preventable and treatable disease when diagnosed early in its precancerous stage, with more than 80% of global cases occurring in developing countries due to a lack of awareness and screening difficulties. As one of the common gynecological cancers among women worldwide, this disease accounts for 7.5% of all female cancer deaths. The primary etiological cause is Human Papillomavirus (HPV) infection with a prevalence of 85-99%, particularly oncogenic genotypes HPV 16 and 18. While the main symptoms of the disease include painless abnormal vaginal bleeding, foul-smelling discharge, and contact bleeding, many cases present no symptoms initially. The Pap-smear test, the primary method for regular cervical cancer screening, significantly reduces mortality by detecting early epithelial changes and precancerous lesions. The "co-test" method, which uses Pap-smear and HPV DNA testing together, is the most widely accepted screening approach for women over the age of 30. In Turkey, these screenings, which target women between the ages of 35 and 65, are carried out free of charge within KETEMs as part of the national cancer screening program. Along with screening, prophylactic HPV vaccines routinely administered before sexual activity constitute one of the most effective primary protection methods against cervical cancer by preventing new infection development and precancerous lesions with high efficacy.
Referanslar
Okunowo AA, Daramola ES, Soibi-Harry AP. Et al. Women's knowledge of cervical cancer and uptake of Pap smear testing and the factors influencing it in a Nigerian tertiary hospital. Journal of Cancer Research and Practice. 2018; 5(3): 105-111.
Sumarmi S, Hsu YY, Cheng YM. et al. Factors associated with the intention to undergo Pap smear testing in the rural areas of Indonesia: a health belief model. Reprod Health. 2021;18:138 https://doi.org/10.1186/s12978-021-01188-7.
Ferlay J, Soerjomataram I, Dikshit R et al. Cancer incidence and mortality worldwide: Sources, methods and major patterns in Globocan 2012. Int J Cancer. 2015;136:E359‑86
Alwahaibi N, Alsalami W, Alramadhani N, et al. Factors Influencing knowledge and practice regarding cervical cancer and pap smear testing among Omani women. Asian Pac J Cancer Prev 2018;19 (12):3367-3374.
Aydoğdu SGM., Özsoy Ü. Serviks kanseri ve HPV. Androl Bul 2018;20:25−29.
Altıntaş RY., Erciyas ŞK., Ertem G. Sağlık bilimleri fakültesi öğrencilerinin serviks kanseri ile human papilloma virüs enfeksiyonu aşılamasına ilişkin sağlık inanç düzeylerinin belirlenmesi. DEUHFED. 2022;15(1):40-49.
Tran LTH, Tran LT, Bui TC, et al Risk factors for high-risk and multi-type Human Papillomavirus infections among women in Ho Chi Minh City, Vietnam:A cross-sectional study. BMC Womens Health. 2015;15:172-7.
Wang SS, Gonzalez P, Yu K, et al. Common genetic variants and risk for HPV persistence and progression to cervical cancer. PLoS One. 2010;5:e8667.
Becker TM, Wheeler CM, McGough NS. Sexually transmitted diseases and other risk factors for cervical dysplasia among southwestern hispanic and non-hispanic white women. JAMA 1994;271:1181-8.
Wang L, Gao R, Yu L. Combined analysis of the association between p73 G4C14-toA4T14 polymorphisms and cancer risk. Mol Biol Rep 2012;39:1731-8. 40.
Bosch FX, Lorincz A, Munoz N. et al. . The causal relation between human papillomavirus and cervical cancer. J Clin Pathol 2002;55:244-65. 41.
World Health Organization. Human papillomavirus and related cancers, 2010.Availableathttp://apps.who.int/hpvcentre/statistics/dynamic/ico/country_pdf/ XWX.pdf CFID=5541015. Erişim: 13.02.2022.
Sanjose S de, Serrano B, Tous S et al. Burden of Human Papillomavirus (HPV)-related cancers attributable to HPVs 6/11/16/18/31/33/45/52 and 58. JNCI Cancer Spectrum. 2019;2(4): 1-11.
Trottier H, Franco EL. The epidemiology of genital humman papillomavirüs infection. Vaccine. 2006;24(1):1-15.
Avcı GA, Bozdayı G. İnsan papilloma virüsü (human papillomavirus). Kafkas J Med Sci. 2013;3(3):136–44.
Collins Y, Einstein MH, Gostout BS. et al. Cervical cancer prevention in the era of prophylactic Vaccines: a preview for gynecologic oncologist. Gynecol Oncol. 2006;102(3):552-62.
Bosch FX, de SS. Human papillomavirus and cervical cancer-burden and assessment of casuality. J Natl Cancer Inst Monogr. 2003;31:3-13.
Woodman CB, Collins S, Winter H, et al. Natural history of cervical human papillomavirus infection in young women:a longitudinal cohort study. Lancet. 2001;357(9271):1831-6.
Ceyhan M. Human papillomavirus (HPV) aşıları. Klinik GelişimDergisi. 2012;25:36–9
Heena H., Durrani S., AlFayyad I. et al. Knowledge, attitudes, and practices towards cervical cancer and screening amongst female healthcare professionals: A cross-sectional study.Hindawi Journal of Oncology. 2019; 1-9. https://doi.org/10.1155/2019/5423130.
Sachan PL, Singh M, Patel ML. et al. A study on cervical cancer screening using pap smear test and clinical correlation. Asia Pac J Oncol Nurs. 2018;5:337-41.
Tuncer M, T. C. Sağlık Bakanlığı Kanserle Savaş Dairesi Başkanlığı. Ulusal Kanser Programı 2009–2015. Erişim Adresi: http://www.ssuk.org.tr/eski_site_verileri/pdf/Ulusal_Kanser_Kontrol_Programi_2009-2015.pdf Erişim: 12.02.2022
Sağlık Bakanlığı. Serviks Kanseri Tarama Programı Ulusal Standartları. (2017). Erişim Adresi: https://hsgm.saglik.gov.tr/tr/kanser-tarama-standartlari/listesi/serviks-kanseri-tarama-program%C4%B1-ulusal-standartlar%C4%B1.html Erişim: 12.02.2022
Başara BB, Güler C, Çağlar İS, Özdemir TA. Sağlık Bakanlığı Sağlık İstatistikleri Yıllığı 2016 (2017). Ankara. SB-SAGEM-2017/4.
Yıldırım D. Gökaslan H. Serviks kanseri taramasında HPV DNA testinin yeri. Türk Jinekolojik Onkoloji Dergisi. 2015;1:1–6.
Dyne Van EA., Henley J., Saraiya M et al. Trends in Human Papillomavirus-Associated Cancers-United States, 1999–2015. Morbidity and Mortality Weekly Report. 2018; 67(33): 918-924.
