PALYATİF BAKIM HEMŞİRELİĞİNDE ENFEKSİYON KONTROLÜ
Özet
Palyatif bakım alan hastalar; kronik hastalıklar, bağışıklık sisteminin baskılanması, malnütrisyon ve invazif girişimler gibi nedenlerle enfeksiyon gelişimi açısından yüksek risk altındadır. Bu hastalarda enfeksiyonlar yaşam kalitesini düşürmekte, semptom kontrolünü zorlaştırmakta ve ölüm riskini artırmaktadır. Terminal dönemdeki hastaların %30 ila %80'inde en az bir enfeksiyon görülmekte; en sık akciğer, üriner sistem, damar içi kateter ve deri-yumuşak doku enfeksiyonları ile karşılaşılmaktadır. Semptom yönetiminde ateş, dispne ve öksürük gibi belirtilerin kontrol altına alınarak hasta konforunun sağlanması temel hedeftir. Enfeksiyonların önlenmesi, takibi ve semptomların hafifletilmesinde hemşireler, aseptik teknikleri uygulama ve klinik rehberleri takip etme noktasında kritik sorumluluklara sahiptir.
Patients receiving palliative care are at high risk for infection development due to reasons such as chronic diseases, immunosuppression, malnutrition, and invasive procedures. Infections in these individuals decrease the quality of life, complicate symptom control, and increase the risk of mortality. At least one infection is observed in 30% to 80% of patients in the terminal phase, with pulmonary, urinary tract, intravascular catheter, and skin-soft tissue infections being the most common. In symptom management, the primary goal is ensuring patient comfort by controlling manifestations like fever, dyspnea, and cough. Nurses hold critical responsibilities in preventing and monitoring infections and alleviating symptoms by implementing aseptic techniques and following clinical guidelines.
Referanslar
Altuntaş M. Deri ve yumuşak doku enfeksiyonları. Klinik Tıp Aile Hekimliği. 2019;11(1):18-25.
Arcand M. End-of-life issues in advanced dementia: part 1: goals of care, decision-making process, and family education. Can Fam Physician. 2015;61(4):330-334.
Bakır M. Enfeksiyon Hastalıklarında Genel Belirti ve Bulgular. İçinde: Enfeksiyon Hastalıkları. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevi; 2013:18-21
Bruera E, Higginson I, Von Gunten CF, Morita T. Infection in Palliative Care In Textbook of Palliative Medicine And Supportive Care. CRP Press Taylor&Francis Group; 2015:789-792.
Centers for Disease Control and Prevention. Urinary tract infection (catheter-associated urinary tract infection [CAUTI] and non-catheter-associated urinary tract infection [UTI]) and other urinary system infection [USI]) events. Device-associated Module, 2015. Son erişim Tarihi: 24.01.2022. Şu adresten edinilebilir: http://www.icdkwt.com/surveillance_out/uti/UTI%20event%20%20protocol%202015.pdf
Centers for Disease Control and Prevention. Bloodstream Infection Event (Central Line-Associated Bloodstream Infection and Non-central Line Associated Bloodstream Infection). Device-associated Module BSI, 2022, 1-49. Son erişim Tarihi: 24.01.2022. Şu adresten edinilebilir: https://www.cdc.gov/nhsn/pdfs/pscmanual/4psc_clabscurrent.pdf
Çelik R, Filiz Ö. Yoğun bakım ünitelerinde oluşan hastane enfeksiyonları bulunma oranlarının karşılaştırılması. Sağlık Akademisi Kastamonu. 2020;5(3):158-169.
Dagli O, Tasdemir E, Ulutasdemir N. Palliative care infections and antibiotic cost: a vicious circle. The Aging Male. 2020;23(2):98-105.
Dincer M, Kahveci K, Döğer C, Gökçınar D, Yarıcı AK, Taş H. factors affecting the duration of admission and discharge in a palliative care centre for geriatric patients. Turkish Journal of Geriatrics. 2016;19(2):74-80.
Ferrell BR, Coyle N, Paice, J. Oxford Textbook Of Palliative Nursing. Oxford University Press; 2014.
Juthani-Mehta M, Malani PN, Mitchell SL. Antimicrobials at the end of life: an opportunity to improve palliative care and infection management. JAMA. 2015;314(19):2017-2018.
Kadanalı A. Üriner sistem infeksiyonları. Eurasian J Med. 2016;38:119-123.
Kapucu S. Palyatif bakım alan kanser hastalarında enfeksiyon ve yönetimi. ACU Sağlık Bil Derg. 2018;9(4):366-370.
Karaşahin Ö, Tosun Taşar P, Timur Ö, Baydar İ, Yıldırım F, Yıldız F, Yılmaz Sİ, Şahin S. Palyatif bakım alan geriatrik hastalarda enfeksiyon tanı ve prognozunda laboratuvar belirteçlerin değeri. Tepecik Eğit. ve Araşt. Hast. Dergisi. 2016;26(3):238-242.
Kıray S, Yıldırım D, Özçiftçi S, Korhan EA, Uyar M. Santral venöz kateter bakımı ve enfeksiyon: Bir sistematik derleme. Turk J Intensive Care. (2019);17(2):60-74
Larkin PJ. Pruritis Fever, and Sweats. In: Oxford Text Book of Palliative Nursing. Third Edition ed., New York: Oxford University Press; 2010: 405-413.
Moffarah AS, Mohajer MA, Hurwitz BL, Armstrong DG. Skin and soft tissue infections. Microbiol Spectr. 2016;4(4):1-16.
Nagy-Agren S, Haley HB. Management of infections in palliative care patients with advanced cancer. J Pain Symptom Manage. 2002;24(1):64-70.
Pautex S, Vayne-Bossert P, Jamme S, Herrmann F, Vilarino R, Weber C, Burkhardt K. Anatomopathological causes of death in patients with advanced cancer: association with the use of anticoagulation and antibiotics at the end of life. J Palliat Med. 2013;16(6):669-674.
Pop-Vicas A, Gravenstein S. Influenza in the elderly–A mini-review. Gerontology. 2011;57(5):397-404.
Reunes S, Rombaut V, Vogelaers D, Brusselaers N, Lizy C, Cankurtaran M, Labeau Petrovic S, Blot S. Risk factors and mortality for nosocomial bloodstream infections in elderly patients. Eur J Inter Med. 2011;22(5):39-44.
Salins N, Vallath N, Prince V. Pseudomonas bronchopulmonary infections in a palliative care setting. Indian J Palliat Care. 2012;18(1):1-5.
Schedin A, Goodrose-Flores C, Bonn S, Björkhem-Bergman L. Catheter-related bloodstream infections in palliative care patients receiving parenteral nutrition by medical home care. BMJ Support Palliat Care. 2020; Online ahead of print.
Vitetta L, Kenner D, Sali A. Bacterial infections in terminally ill hospice patients. J Pain Symptom Manage. 2000;20(5):326-334.
Yajima R, Ise Y, Wako T, Katayama S, Kizu J. A retrospective study of risk factors for infection in cancer patients receiving specialist palliative care. J Nippon Med Sch. 2013;80(6):481-485.
