Abdominal Kompartman Sendromu
Özet
Abdominal Kompartman Sendromu (AKS), intraabdominal basıncın (İAB) 20 mmHg’nin üzerine çıkması ve organ fonksiyon bozukluklarıyla seyreden, yüksek mortaliteye sahip ciddi bir tablodur. Normal değeri 0 mmHg olan İAB’nin seri ölçümlerde 12 mmHg üzerinde seyretmesi ise İntraabdominal Hipertansiyon (İAH) olarak tanımlanır. WSACS tarafından etiyolojisi primer, sekonder ve rekürren olarak sınıflandırılan bu hastalıkta; yüksek volümlü sıvı resüsitasyonu, azalmış karın duvarı kompliyansı ve artmış intraabdominal hacim başlıca risk faktörleridir. İAB artışı; venöz dönüşü ve kardiyak debiyi azaltır, akciğer parankimine bası uygulayarak solunum yetmezliğine yol açar, böbrek perfüzyonunu bozarak oligüri veya anüriye neden olur ve bağırsak iskemisi ile laktik asidozu tetikleyerek ölümcül bir kısır döngü oluşturur. Tanıda altın standart, mesane yoluyla yapılan intravezikal İAB ölçümüdür. Tedavide öncelik İAH gelişimini önlemek ve İAB’yi seri izlemektir. Derece I ve II İAH vakalarında sedasyon, diürez ve parasentez gibi medikal yöntemler tercih edilirken, medikal tedaviye dirençli Derece III ve IV İAH ile AKS tablolarında hayat kurtarıcı acil cerrahi dekompresyon ve açık karın yönetimi (VAC vb.) uygulanmalıdır.
Abdominal Compartment Syndrome (ACS) is a critical condition associated with high mortality, characterized by an increase in intra-abdominal pressure (IAP) above 20 mmHg resulting in organ system dysfunction, while Intra-abdominal Hypertension (IAH) is defined as a sustained IAP elevation above 12 mmHg across serial measurements. Categorized by WSACS into primary, secondary, and recurrent etiologies, the primary risk factors include high-volume fluid resuscitation, diminished abdominal wall compliance, and increased intra-abdominal volume. Elevated IAP triggers a detrimental vicious cycle by decreasing venous return and cardiac output, causing respiratory failure through pulmonary parenchymal compression, inducing oliguria or anuria via impaired renal perfusion, and exacerbating lactic acidosis through intestinal ischemia and impaired hepatic clearance. While intravesical bladder pressure measurement serves as the diagnostic gold standard, the primary therapeutic objective focuses on preventing IAH development and conducting serial IAP monitoring. Medical interventions such as sedation, diuresis, and paracentesis are indicated for Grade I and II IAH, whereas refractory Grade III and IV IAH, alongside fully developed ACS, necessitate immediate life-saving surgical decompression and open abdomen management techniques like vacuum-assisted closure to optimize patient survival.
Referanslar
Theodossis SP., Athanasios DM.,1 Ioannis P. at all . Abdominal compartment syndrome – Intra-abdominal hypertension: Defining, diagnosing, and managing. J Emerg Trauma Shock. 2011 Apr-Jun; 4(2): 279–291.
Michael L Cheatham. Abdominal Compartment Syndrome: pathophysiology and definitions. Scandinavian Journal of Trauma, Resuscitation and Emergency Medicine volume 17, Article number: 10 (2009).
Kirkpatrick AW, Roberts DJ, De Waele J, Jaeschke R, Malbrain ML, De Kuelenaer B, et al. Intra-abdominal hypertension and the abdominal compartment syndrome: updated consensus definitions and clinical practice guidelines from the World Society of the Abdominal Compartment Syndrome. Intensive Care Med 2013;39:1190-206.
Ayvazoglu Soy EH, Ekici Y. Abdominal Kompartman Sendromu Tanisi ve Siniflandirmasi. Moray G, editör. Abdominal Kompartman Sendromu ve Açik Karin Yönetimi. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2018. p.14-8.
Malbrain ML, Chiumello D, Pelosi P, Bihari D, Innes R, Ranieri VM, et al. Incidence and prognosis of intraabdominal hypertension: a multiple-center epidemiological study. Crit Care Med 2005;33:315-22.
Carr JA. Abdominal compartment syndrome: a decade of progress. J Am Coll Surg 2013;216:135-46.
Avci T, Yildirim S. Abdominal Hipertansiyon Etiyolojisi, Fizyopatolojisi ve Siniflandirmasi. Moray G, editör. Abdominal Kompartman Sendromu ve Açik Karin Yönetimi. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2018. p.7-13.
Haberal KM, Coskun M. Abdominal Kompartman Sendromunda Diagnostik Radyolojinin Yeri. Moray G, editör. Abdominal Kompartman Sendromu ve Açik Karin Yönetimi. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2018. p.19-22.
Muzzammil Ali. Abdominal compartment syndrome: the importance of urinary catheter placement in measuring intra-abdominal pressure. BMJ Case Rep. 2018; 2018: bcr2018226786.
Gedik E, Zeyneloglu P. Abdominal Kompartman Sendromunda Tibbi Tedavi. Moray G, editör. Abdominal Kompartman Sendromu ve Açik Karin Yönetimi. Ankara: Türkiye Klinikleri; 2018. p.23-30.