Yoğun Bakımda Uyku
Özet
Uyku, bireyin sağlık ve yaşam aktivitelerini doğrudan etkileyen vazgeçilmez fizyolojik bir süreçtir ve yoğun bakım hastalarının iyileşmesinde kritik bir rol oynar. Ancak, yoğun bakım ünitelerindeki gürültü, yüksek ışık seviyeleri, sık uygulanan hasta bakımı protokolleri, mekanik ventilasyon uygulamaları, çeşitli ilaçlar ve hastaya özgü ağrı ile mevcut hastalıklar gibi faktörler uyku kalitesini ciddi şekilde bozmaktadır. Araştırmalar, yoğun bakımda hayatta kalanların büyük çoğunluğunun yetersiz uykudan şikayetçi olduğunu ve bu durumun bilişsel bozukluklara, deliryuma, bağışıklık sisteminin zayıflamasına, insülin direncine ve artan mortaliteye yol açtığını göstermektedir. Çevresel gürültünün azaltılması, gece ışık seviyesinin düşürülmesi, bakım işlemlerinin optimize edilmesi, uygun ventilatör modlarının seçilmesi, melatonin veya deksmedetomidin gibi sirkadiyen ritmi koruyan farmakolojik yaklaşımlar ile masaj ve müzik terapisi gibi alternatif yöntemler uyku kalitesini artırabilir. Yoğun bakım ünitelerinde multidisipliner bir yaklaşım ve özel bir uyku protokolünün uygulanması, hastaların iyileşme süreçlerini hızlandırmak ve morbidite ile mortalite oranlarını düşürmek açısından büyük önem taşımaktadır.
Sleep is an indispensable physiological process directly affecting individual health and life activities, playing a critical role in the recovery of intensive care unit (ICU) patients. However, factors such as noise, high light levels, frequent patient care protocols, mechanical ventilation applications, various medications, and patient-specific factors like pain and pre-existing illnesses severely disrupt sleep quality in the ICU. Studies indicate that the vast majority of ICU survivors suffer from insufficient sleep, which contributes to cognitive dysfunction, delirium, impaired immune function, insulin resistance, and increased mortality. Reducing environmental noise, lowering nighttime light levels, optimizing care routines, selecting appropriate ventilator modes, and utilizing pharmacological approaches that preserve natural sleep architecture—such as melatonin or dexmedetomidine—alongside alternative methods like massage and music therapy can significantly improve sleep quality. Implementing a multidisciplinary approach and a specific sleep protocol in intensive care units is of paramount importance to accelerate patient recovery and reduce morbidity and mortality rates.
Referanslar
Pisani MA, Friese RS, Gehlbach BK, et al. Sleep in the intensive care unit. Am J Respir Crit Care Med. 2015;191(7):731-738. doi: 10.1164/rccm.201411-2099CI.
Simini B. Patients’ perceptions of intensive care. Lancet 1999;354:571-2. doi: 10.1016/S0140-6736(99)02728-2.
Watson PL. Sleep in the ICU: where dreams go to die. Minerva Anestesiol. 2011;77(6):568-70. PMID: 21617618.
Beltrami FG, Nguyen XL, Pichereau C, et al. Sleep in the intensive care unit. J Bras Pneumol. 2015;41(6):539-46. doi: 10.1590/S1806-37562015000000056.
Gabor JY, Cooper AB, Crombach SA, et al. Contribution of the intensive care unit environment to sleep disruption in mechanically ventilated patients and healthy subjects. Am J Respir Crit Care Med. 2003;167(5):708-15. doi. org/10.1164/rccm.2201090.
Dunn H, Anderson MA, Hill PD. Nighttime lighting in intensive care units. Crit Care Nurse. 2010 ;30(3):31-7. doi: 10.4037/ccn2010342.
Silver AC, Arjona A, Walker WE, et al. The circadian clock controls toll-like receptor 9-mediated innate and adaptive immunity. Immunity 2012;36:251–261. doi: 10.1016/j.immuni.2011.12.017.
Parthasarathy S, Tobin MJ. Effect of ventilator mode on sleep quality in critically ill patients. Am J Respir Crit Care Med 2002; 166: 1423-1429. doi: 10.1164/rccm.200209-999OC.
Córdoba IA, Drouot X, Thille AW, al. Sleep in hypercapnic critical care patients under noninvasive ventilation: conventional versus dedicated ventilators. Crit Care Med 2013; 41: 60-68. doi: 10.1097/CCM.0b013e31826764e3.
Delisle S, Ouellet P, Bellemare P, et al. Sleep quality in mechanically ventilated patients: comparison between NAVA and PSV modes. Ann Intensive Care. 2011 Sep 28;1(1):42. doi: 10.1186/2110-5820-1-42.
Weinhouse GL. Pharmacology I: effects on sleep of commonly used ICU medications. Crit Care Clin. 2008;24(3):477-91. doi. org/10.1016/j.ccc.2008.02.008
Bourne RS, Mills GH. Melatonin: possible implications for the postoperative and critically ill patient. Intensive Care Med 2006; 32: 371-9. doi: 10.1007/s00134-005-0061-x.
Shilo L, Dagan Y, Smorjik Y, et al. Effect of melatonin on sleep quality of COPD intensive care patients: a pilot study. Chronobiol Int 2000; 17: 71–6. doi: 10.1081/cbi-100101033.
Hatta K, Kishi Y, Wada K, et al. Preventive effects of ramelteon on delirium: a randomized placebo-controlled trial. JAMA Psychiatry 2014;71(04):397–403. doi: 10.1001/jamapsychiatry.2013.3320.
Pulak LM, Jensen L. Sleep in the Intensive Care Unit: A Review. J Intensive Care Med. 2016 Jan;31(1):14-23. doi: 10.1177/0885066614538749.
Kamdar BB, Needham DM, Collop NA. Sleep deprivation in critical illness: its role in physical and psychological recovery. J Intensive Care Med. 2012;27(2):97-11. doi: 10.1177/0885066610394322.
