Rinitler

Yazarlar

Selçuk Kuzu

Özet

Rinit, burun mukozasının inflamasyonu olup alerjik ve non-alerjik olmak üzere iki grupta incelenmektedir. Non-alerjik rinitler (NAR); vazomotor, eozinofilik (NARES), hormonal, ilaçlara bağlı, mesleksel, atrofik ve gustatuar rinit gibi çeşitli alt tiplere ayrılır. Vazomotor rinit, ileri yaşlarda sık görülen ve tetikleyicilerle ani başlayan bir tablo iken; NARES, nazal smearda %20’den fazla eozinofil varlığı ve şiddetli semptomlarla karakterizedir. Hormonal değişiklikler, belirli ilaçlar (aspirin, NSAİ, topikal dekonjestanlar) ve mesleksel irritanlar da rinite yol açabilmektedir. Alerjik rinit ise IgE aracılı bir inflamatuar hastalık olup burun tıkanıklığı, akıntı, hapşırma ve kaşıntı ile kendini gösterir; toplumun %10-25'ini etkileyerek yaşam kalitesini düşürür. ARIA kılavuzuna göre semptomların sürekliliği (intermittan/persistan) ve şiddetine (hafif/orta-ağır) göre sınıflandırılır. Tanıda hastanın klinik öyküsü esastır ve deri prick testleri ile desteklenmelidir. Tedavi süreci basamaklı bir yaklaşım içerir; semptomların şiddetine göre antihistaminikler, nazal steroidler, montelukast ve dekonjestanlar kullanılır. Tedaviye dirençli vakalarda immünoterapi değerlendirilirken, alerjenden korunma ve burun yıkama tüm hastalara önerilmektedir.

Rhinitis is the inflammation of the nasal mucosa, categorized into allergic and non-allergic types. Non-allergic rhinitis (NAR) includes subtypes such as vasomotor, eosinophilic (NARES), hormonal, drug-induced, occupational, atrophic, and gustatory rhinitis. Vasomotor rhinitis is common in older adults and triggered by environmental factors, whereas NARES is characterized by more than 20% eosinophils in nasal smears and severe symptoms. Hormonal shifts, medications like aspirin, NSAIDs, or prolonged topical decongestants (rinitis medicamentosa), and occupational irritants also induce rhinitis. Allergic rhinitis is an IgE-mediated inflammatory disease presenting with nasal congestion, rhinorrhea, sneezing, and itching, affecting 10-25% of the global population and impairing quality of life. According to ARIA guidelines, it is classified based on duration (intermittent/persistent) and severity (mild/moderate-severe). Diagnosis relies primarily on patient history, supported by skin prick testing. Management follows a stepwise approach, utilizing oral or intranasal antihistamines, nasal corticosteroids, leukotriene antagonists, and decongestants based on symptom stages. Immunotherapy is considered for resistant cases, while allergen avoidance and nasal saline douching are recommended for all patients.

Referanslar

Allergic rhinitis and its impact on asthma. ARIA workshop report. JACI 2002; 108(5).

Dykewicz MS, Fineman S. Executive Summary of Joint Task Force Practice Parameters on Diagnosis and Management of Rhinitis. Ann allergy Asthma Immunol 1998; 81: 463-8.

International consensus Report on Diagnosis and Management of Rhinitis. International Rhinitis Management Working Group. Allergy 1994; 49(19 Suppl):1-34.

Druce HM. Classification of rhinitis. AAAAI Annual Meeting, March 2002.

Rachelefsky GS. National Guidelines needed to manage rhinitis and prevent complications. Ann Allergy Asthma Immunol 1999; 82: 296-305.

Kocabas A, Kuleci S, Buğdaycı R, Göçmen T & Avsar M. Asthma–related symptoms among adults in Adana. ERS Cenevre, İsviçre, 19–23 Eylül 1998. Eur Respir J 1998; 12 (suppl 28): 198.

Kalyoncu AF , Demir AU, Özcan Ü, Özkuyumcu C, Sahin AA & Barıs Yİ. Bee and wasp venom allergy in Turkey. Ann Allergy Asthma Immunol 1997; 78: 408–12.

Demoly P, Baena-Cagnani CE, Bachert C, et al; World Health Organization Collaborating Center for Asthma and Rhinitis. Allergic Rhinitis and its Impact on Asthma (ARIA): achievements in 10 years and future needs. J Allergy Clin Immunol 2012;130(5):1049- 62.

Pynnonen MA, Mukerji SS, Kim HM, Adams ME, Terrell JE. Nasal saline for chronic sinonasal symptoms: a randomized controlled trial. Arch Otolaryngol Head Neck Surg 2007; 133(11):1115-20.

Slapak I, Skoupa J, Strnad P, Hornik P. Efficacy of isotonic nasal wash (seawater) in the treatment and prevention of rhinitis in children. Arch Otolaryngol Head Neck Surg 2008; 134(1):67-74.

Wheeler PW, Wheeler SF. Vasomotor rhinitis. Am Fam Physician 2005;72(6):1057-62.

Ledford DK. Allergic rhinitis: Diagnosis and treatment. In: Mahmoudi M, ed. Allergy and Asthma Practical Diagnosis and Management. New York: McGraw Hill; 2008. p. 38-55.

Yayınlanan

8 Temmuz 2022

Lisans

Lisans