Yenidoğan Bakımı
Özet
Yenidoğan dönemi, bebeğin intrauterin yaşamdan ekstrauterin yaşama uyum sağladığı doğumdan sonraki ilk 28 günü kapsar. Bu süreçte yenidoğanın mortalite ve morbiditesini azaltmak amacıyla ebe ve hemşireler tarafından verilen ilk bakım; vücut ısısının korunması, havayolu açıklığının sağlanması, apgar skorunun değerlendirilmesi, K vitamini uygulaması, enfeksiyonların önlenmesi ve erken emzirmenin başlatılması gibi hayati adımları içerir. Yenidoğanın genel bakımı ise banyo, cilt temizliği, %100 pamuklu kıyafet seçimi, beslenme düzeni, boşaltım fonksiyonlarının takibi, alt bakımı ve göbek kordonunun temiz tutulmasını kapsar. Ebeveynlerin bu yeni role adaptasyonunu kolaylaştırmak, doğru bilinen yanlışları düzeltmek ve Sarsılmış Bebek Sendromu ile aspirasyon gibi güvenlik risklerini önlemek adına taburculuk öncesi ve sonrasında profesyonel eğitim ile danışmanlık verilmesi kritik bir öneme sahiptir.
The newborn period encompasses the first 28 days after birth, during which the infant transitions and adapts from intrauterine to extrauterine life. In order to reduce neonatal mortality and morbidity, the initial care provided by midwives and nurses involves crucial steps such as maintaining body temperature, ensuring airway patency, assessing the Apgar score, administering vitamin K, preventing infections, and initiating early breastfeeding. General newborn care includes bathing, skin cleansing, selecting 100% cotton clothing, regulating feeding schedules, monitoring elimination functions, diaper care, and keeping the umbilical cord clean and dry. To facilitate parents' adaptation to this new role, correct misconceptions, and prevent safety risks such as Shaken Baby Syndrome and aspiration, providing professional education and counseling both before and after discharge is of critical importance.
Referanslar
Lale T. Normal yenidoğanın fizyolojisi ve bakımı. Doğum ve kadın sağlığı hemşireliği (içinde) 375-426. Ankara: Sistem ofset matbaacılık; 2011.
Kobya Bulut H. Yenidoğan Dönemi ve Aile. Sema Kuğuoğlu, Birsel Canan Demirbağ (Eds.), Aile temelli sağlık yaklaşımı (içinde) 153-173. Ankara: Akademisyen Kitabevi; 2015.
Ergül A, Dinç H. Yenidoğanın adaptasyonu ve bakımı. Nezihe Kızılkaya Beji (Ed.), Kadın Sağlığı ve hastalıkları (içinde) 419-442. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 2015.
Yıldız H, Boyacı B. Postpartum dönemde annelerin taburculuk öncesi yenidoğan bakımına ilişkin bilgi düzeyleri, gereksinimleri ve ilişkili faktörler. Mersin Univ Sağlık Bilim Derg 2019; 12(1):1-10.
Yılmaz A, Bayar A, Işık Esenay F. Annelerin doğum sonrası bebek bakım gereksinimlerinin belirlenmesi: Nitel bir çalışma. Mersin Univ Sağlık Bilim Derg 2018;11(2):147-156.
Sharma D, Sharma P, Shastri S. Golden 60 minutes of newborn’s life: Part 2: Term neonate. The Journal of Maternal-Fetal & Neonatal Medicine, 2017;30(22): 2728-2733.
Akyüz A. Yenidoğan. Ahsen Şirin, Oya Kavlak (Eds.) Kadın Sağlığı (içinde) 520-530. İstanbul:Nobel Tıp Kitabevleri; 2016.
Öcalan D, Ünsal Atan Ş. Yenidoğan Bakımı ve Fiziksel Değerlendirmesi. Perinatoloji ve Bakım (içinde)497-526. Ankara: Nobel Tıp Kitabevleri; 2016.
World Health Organization. Reproductive Health, & World Health Organization. Breastfeeding, care, preventive measures and treatment for the newborn. Pregnancy, childbirth, postpartum, and newborn care: a guide for essential practice (içinde) 138-145. Department of Reproductive Health; 2003.
Ak ÖB, Dolgun G. Doğum sonu dönemde yenidoğanda yapılan kanıta dayalı uygulamalar ve ebelik. Samsun Sağlık Bilimleri Dergisi, 2021;6(1), 18-27.
Amerikan Pediatri Akademisi (AAP) Recommends that ınfants receive first Hepatitis B dose within 24 hours of birth. 2017. Erişim adresi: https://www.aap.org/en-us/about-the-aap/aap-press-room/Pages/AAP-Recommends-That-InfantsReceive-First-Hepatitis-B-Dose-Within-24-Hours-of-Birth.aspx. Erişim tarihi: 12.12.2021.
Zeren F, Gürsoy E. Anne ve Yenidoğan İçin Dünya Sağlık Örgütü Postpartum Bakım Önerileri. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2018;7(4), 95-102.
Chapman L, Durham R. Discharge Planning and Teaching. Maternal-newborn nursing: The critical components of nursing care (içinde) 417-434. Philadelphia: FA Davis Company;2014.
Turan A, Kutlu L. Bebeklerin İlk Emzirilmesinde Geleneksel Yaklaşımların Etkisinin Değerlendirilmesi. Haliç Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2020;3(1), 53-64.
Yıldız D. Doğum sonrası dönemde annelerin bebek bakımı konusunda danışmanlık gereksinimleri ve yaklaşımlar. Gülhane Tıp Dergisi, 2008;50(4), 294-98.
Güleşen A, Yıldız D. Erken Postpartum Dönemde Anne Bebek Bağlanmasının Kanıta Dayalı Uygulamalar ile İncelenmesi. TAF Preventive Medicine Bulletin, 2013;12(2),177-182.
Association of Women’s Health, Obstetric and Neonatal Nurses (AWHONN). (2006). The compendium of postpartum care. Philadelphia: Medical Broadcasting Company.
Nagtalon-Ramos, J. Newborn. Maternity-Newborn Nursing Care: Best Evidence-Based Practices (içinde) 119-173. Philadelphia: FA Davis Company;2014.
İnce G, Dündar NO, Çavuşoğlu D, Dündar BN. Sarsılmış bebek sendromu olgusu. Tepecik Eğit Hast Derg 2014; 24 (3): 207-210.
