Fiziksel Aktivite Sağlık ve Sürdürülebilir Kalkınma

Yazarlar

Alparslan Gazi Aykın
https://orcid.org/0000-0001-7571-2086

Özet

Prof. Dr. F. Pervin Bilir editörlüğünde ve Dr. Öğr. Üyesi Alparslan Gazi Aykın tarafından hazırlanan Fiziksel Aktivite Sağlık ve Sürdürülebilir Kalkınma başlıklı bu eser, fiziksel aktivite, bireysel sağlık, yaşam kalitesi ve sürdürülebilir kalkınma arasındaki çok boyutlu etkileşimi bilimsel bir çerçevede ele almaktadır. Çukurova Üniversitesi BAP destekli bir doktora tezinden üretilen çalışma, hareketsiz (sedanter) yaşam tarzının obezite, diyabet ve kardiyovasküler rahatsızlıklar gibi kronik hastalıklara yol açarak hem bireysel yaşam kalitesini düşürdüğünü hem de sağlık bütçelerine ve ülke ekonomisine ağır yükler getirdiğini vurgulamaktadır. Eserde, gelişmişlik düzeyleri farklı olan Antalya ve Osmaniye illerindeki Halk Eğitimi Merkezleri kursiyerleri üzerinde Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi (IPAQ), Beden Kitle İndeksi (BKİ) ve cepten sağlık harcamaları verileri kullanılarak gerçekleştirilen saha araştırmasının bulgularına yer verilmektedir. Düzenli fiziksel aktivitenin hastalık risklerini azaltma, iş gücü verimliliğini artırma ve sağlık giderlerini düşürme gücüne dikkat çekilen kitapta, fiziksel aktivite merkezli bir sürdürülebilir kalkınma modeli önerilerek, sağlıklı bireylerin oluşturduğu toplumların iktisadi ve sosyal kalkınmanın temel taşı olduğu kanıtlanmaktadır.

Edited by Prof. Dr. F. Pervin Bilir and authored by Asst. Prof. Dr. Alparslan Gazi Aykın, this work titled Physical Activity, Health, and Sustainable Development comprehensively addresses the multidimensional interaction between physical activity, individual health, quality of life, and sustainable development within a scientific framework. Derived from a doctoral dissertation supported by Çukurova University, the study emphasizes that a sedentary lifestyle leads to chronic conditions such as obesity, diabetes, and cardiovascular diseases, thereby impairing personal quality of life while imposing heavy economic burdens on health budgets and national economies. The book presents empirical findings from field research conducted on trainees at Public Education Centers in Antalya and Osmaniye—two provinces with contrasting development levels—utilizing data from the International Physical Activity Questionnaire (IPAQ), Body Mass Index (BMI), and out-of-pocket health expenditures. Highlighting the power of regular physical activity to reduce disease risks, enhance workforce productivity, and lower medical expenses, the book proposes a physical activity-centered sustainable development model, establishing that healthy individuals form the bedrock of sustainable economic and social development.

Referanslar

Akar S. Türkiye’de Sağlık harcamaları, sağlık harcamalarının nisbi fiyatı ve ekonomik büyüme arasındaki ilişkinin incelenmesi. Yönetim ve Ekonomi, 2014; 21(1): 311-322.

Akbayrak T, Kaya S. Gebelik ve Egzersiz. Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayınları, 2012.

Akdağ Y. Sağlık Harcamalarının Hayatın Kalitesine Yaptığı Etkinin Ölçülmesi: Denizli Örneği. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Denizli, 2012.

Aktaş D, Şahin E, Terzioğlu F. Kadın sağlığı açısından yaşlılık ve yaşam kalitesi. Anadolu Hemşirelik ve Sağlık Bilimleri Dergisi, 2013; 16(1): 65-71.

Aktunç E, Ünalacak M, Demircan N. Tip II diyabette patofizyoloji ve akılcı tedavi yaklaşımı. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 2002; 11(9): 334-336.

Akyol A, Bilgiç P, Ersoy G. Fiziksel Aktivite, Beslenme ve SağlıklıYaşam. 1.Baskı, Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayınları, 2008.

Alagöz M. Sürdürülebilir kalkınmanın paradigması. SÜ İİBF Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2004; 8: 1-23.

Alemzadeh R, Lifshitz F. Childhood obesity. In: Lifshitz F, editor. Pediatric Endocrinology (4th ed). New York: Marcel Dekker, 2003. p. 823-58.

Algan N. Akdeniz eylem planı, sürdürülebilir kalkınma ve Türkiye. Milletlerarası Hukuk ve Milletlerarası Özel Hukuk Bülteni, 1997-1998; 17(1- 2): 37-54.

Altuğ F, Yağcı N, Kitiş A, Büker N, Cavlak U. Evde yaşayan yaşlılarda yaşam kalitesini etkileyen faktörlerin incelenmesi. Yaşlı Sorunları Araştırma Dergisi, 2009; 1: 48-60.

Ada A. Kümeleme analizi ile AB ülkeleri ve Türkiye'nin sürdürülebilir kalkınma açısından değerlendirilmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2011; 29: 319-332.

Alptekin V. Ekonomik büyüme performansının sürdürülebilir kalkınma algısı anlamında turizm sektörü üzerindeki etkisi: Türkiye örneği. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2012; 28: 31-41.

Altındağ Ö, Sert C. Çocuklarda vücut kompozisyonu ve fiziksel aktivite ilişkisi: Pilot çalışma. Türkiye Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Dergisi, 2009; 55: 60-63.

Altun Ada A, Kılıç Z. Sürdürülebilir kalkınma ve sürdürülebilir bankacılık: AB ve Türkiye'deki uygulamalar. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2014; 42: 203-212.

Altunbaş D. Uluslararası sürdürülebilir kalkınma ekseninde Türkiye'deki kurumsal değişimlere bir bakış. Yönetim Bilimleri Dergisi, 2003; 1(1): 103-118.

Altuntaş C, Türker D. Sürdürülebilir tedarik zincirleri: Sürdürülebilirlik raporlarının içerik analizi. DEÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2012; 14(3): 39-64.

Annagür BB. Obezitede çeşitli risk faktörleri ve dürtüsellik. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar, 2010; 2(4): 572-582.

Annesi JJ, Porter KJ. Self-regulatory skills for controlled eating emanating from newly initiated physical activity. Journal of Social, Behavioral, and Health Sciences, 2013; 7(1): 67- 78.

Anonim. Dünya Sürdürülebilir Kalkınma Zirvesi Türkiye Ulusal Raporu(Johannesburg). Ankara: Türkiye Çevre Bakanlığı Yayını, 2002.

Arabacı R, Çankaya C. Beden eğitimi öğretmenlerinin fiziksel aktivite düzeylerinin araştırılması. Uludağ Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 2007; XX(1): 1-15.

Arslan C, Ceviz D. Ev hanımı ve çalışan kadınların obezite prevalansı ve sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının değerlendirilmesi. Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2007; 21(5): 211-220.

Atalay M, Laaksonen DE. Diabetes, oxidative stress and physical exercise. Journal of Sports Science and Medicine, 2002; 1: 1-14.

Ayaz, S, Tezcan, S, Akıncı, F. Hemşirelik yüksekokulu öğrencilerinin sağlığı geliştirme davranışları. Cumhuriyet Üniversitesi Hemşirelik Yüksekokulu Dergisi, 2005; 9 (2):26-34.

Aydanarığ AS. Ankara İlinde Yaşayan 18 Yaş Üzerindeki Bireylerin Fiziksel Aktivite ve Egzersize Yaklaşımların Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2008.

Aykın AG, Bilir P. In the context of sustainability of human health: Physical activity, quality of life and sustainable development relationship. 5th International Women and Business Conference. Belgrade, 8-10 Ekim 2014.

Aylaz R, Güneş G, Karaoğlu L. Huzurevinde yaşayan yaşlıların sosyal, sağlık durumları ve günlük yaşam aktivitelerinin değerlendirilmesi. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2005; 12(3): 177-183.

Babaoğlu K, Hatun Ş. Çocukluk çağında obezite. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 2002; 11(1): 8-10.

Bal HÇ. Sürdürülebilir Kalkınma Çerçevesinde Çevre Sorunlarıyla Mücadele Aracı Olarak Kirlilik İzinleri Piyasasının Etkinliği. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara, 2012.

Balady GJ, Ades PA, Comoss P, Limacher M, Pina IL, Southard D, Williams MA, Bazzarre T. Core components of cardiac rehabilitation/secondary prevention programs: A statement for healthcare professionals from the American Heart Association and the American Association of Cardiovascular and Pulmonary Rehabilitation Writing Group. Circulation, 2000; 102: 1069-1073.

Baltacı G, Düzgün İ. Adolesan ve Egzersiz. 1.Baskı, Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayınları, 2008.

Barry HC, Eathorne SW. Exercise and aging issues for the practitioner. Medical Clinics of North America, 1994; 78(2):357-376.

Başkurt F, Başkurt Z, Gelecek N. Prevalance of self-reported musculoskeletal symptoms in teachers. S.D.Ü. Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2011; 2(2): 58-64.

Berlin JA, Colditz GA. A meta analysis of physical activity in the prevention of coronary heart disease. Am J Epidemiol, 1990; 132(4): 612-628.

Bertoldo Benedetti TR, Schwingel A, De Lucena Torres T. Physical activity acting as a resource for social support among older adults in Brazil. Journal of Human Sports, 2011; 6(2): 452-461.

Birtane M, Tuna H, Ekuklu G, Uzunca K, Akçi C, Kokino S. Edirne Huzurevi sakinlerinde yaşam kalitesine etki eden etmenlerin irdelenmesi. Türk Geriatri Dergisi, 2000; 3(4): 141-145.

Blair SN, Goodyear NN, Gibbons LW, Cooper KH. Physical fitness and incidence of hypertension in healthy normotensive men and women. JAMA, 1984; 252(4): 487-490.

Bucher HC, Hengstler P, Schindler C, Meier G. N-3 polyunsaturated fatty acids in coronary heart disease: a meta-analysis of randomized controlled trials. Am J Med, 2002; 112(4): 298- 304.

Buman MP, Yasova LD, Giacobbi PR. Descriptive and narrative reports of barriers and motivators to physical activity in sedentary older adults. Psychology of Sport and Exercise, 2010; 11: 223-230.

Büyükyeğen G. Edirne Kent Merkezi ve Yakın Çevresi Rekreasyonel Kaynak Değerlerinin Sürdürülebilirlik Bağlamında Değerlendirilmesi. Yüksek Lisans Tezi, Zonguldak Karaelmas Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Zonguldak, 2008.

Can S, Arslan E, Ersöz G. Güncel bakış açısı ile fiziksel aktivite. Ankara Üniversitesi Spor Bilimleri Fakültesi Dergisi, 2014; 12(1): 1-10.

Cameron C, Craig CL, Russel SJ, Beaulieu A. Increasing physical activity: Creating effective communications. Erişim: (http://www.cflri.ca/media/node/424/files/98pam.pdf) 2000. Erişim Tarihi: 22.04.2014.

Caspersen CJ, Powell KE, Christenson GM. Physical activity, exercise, and physical fitness: definitions and distinctions for health-related research. Public Health Reports, 1985; 100 (2): 126-131.

Chen X, Zheng Y, Zheng W, Gu K, Chen Z, Lu W, Shu XO. The effect of regular exercise on quality of life among breast cancer survivors. American Journal of Epidemiology, 2009; 170(7): 854-862.

Cindaş A. Yaşlılarda egzersiz uygulamasının genel ilkeleri. Türk Geriatri Dergisi, 2001; 4(2): 77-84.

Çağdaş V, Gür M. Sürdürülebilir kalkınma ve kadastroda evrim. HKM Jeodezi, Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi Dergisi, 2003; 89: 42-48.

Çağıran G. Ön Diz Ağrısı Olan Olgularda Fiziksel Aktivite, Kardiyorespiratuar Endurans, Aktivite ve Katılım Sınırlılıkları ve Yaşam Kalitesi Arasındaki İlişki. Yüksek Lisans Tezi, Başkent Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2010.

Çelik Y. Sürdürülebilir kalkınma kavramı ve sağlık. Hacettepe Sağlık İdaresi Dergisi,2006; 9(1): 19-37.

Çemrek F, Bayraç HN. Sürdürülebilir kalkınma skorunun hesaplanması. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2013; 14(2): 131-152.

Çiçek ME. Sürdürülebilir Kalkınma Çerçevesinde Türkiye’nin Enerji Politikaları ve Nükleer Gereklilik. Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara, 2012.

Çobanoğlu Y. Çocuk eğitiminde spor olgusunun tarihsel gelişimi. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 1992; 1(1): 10-11.

Das P, Horton R. Rethinking our approach to physical activity. The Lancet, 2012; 380(9838): 189-190.

Davran MK. Türkiye'de kalkınma sürecinde kırsal çevre sorunları ve toplumsal bilinç düzeyi. Sosyoloji Araştırmaları Dergisi, 2007; 2: 36-52.

Demir M, Filiz K. Spor egzersizlerinin insan organizması üzerindeki etkileri. Gazi Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 2004; 5(2): 109-114.

Dinç ZF, Uluöz E, Sevimli D. Ailelerin Çocuklarını Spor ve Fiziksel Aktiviteye Yönlendirmelerine İlişkin Görüşleri. e-Journal of New World Sciences Academy Sports Sciences, 2011; 6(2): 93-102.

DiPietro L. Physical activity in aging: Changes in patterns and their relationship to health and function. Journals of Gerontology, 2001; 56A(Special Issue II): 13-22.

Durmaz T, Özdemir Ö, Akyunak Özdemir B, Keleş T, Akar Bayram N, Bozkurt E. Factors affecting quality of life in patients with coronary heart disease. Turk J Med Sci, 2009; 39(3): 343-351.

Dursun Turna S. İlaç Harcamalarının Toplam Sağlık Harcamaları İçerisindeki Yeri: Türkiye ile Diğer OECD Ülkelerinin Karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kayseri, 2006.

Dürrü Z. OECD Üyesi AB Ülkelerinin Sağlık Ekonomisi Yönünden Karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gaziantep, 2012.

Eggermont LH, Milberg WP, Lipsitz LA, Scherder EJ, Leveille SG. Physical activity and executive function in aging: the mobilize Boston study. Journal of the American Geriatrics Society, 2009; 57(10): 1750-1756.

Eker E, Şahin M. Birinci basamakta obeziteye yaklaşım. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 2002; 11(7): 246-249.

Engin E, Akgöz BE. Sürdürülebilir kalkınma ve kurumsal sürdürülebilirlik çerçevesinde kurumsal sosyal sorumluluk kavramının değerlendirilmesi. Selçuk İletişim, 2013; 8(1): 85-94.

Ergülen A, Büyükkeklik A. Sürdürülebilir kalkınmanın ekonomik ve çevre boyutları açısından atık yönetimi ve e-atıklar. Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 2008; 1(2): 19-30.

Ergün FŞ, Fadıloğlu Ç, Payzın S. Kardiyak Egzersiz El Kitabı. İstanbul: Türk Kalp Vakfı, 2003.

Ergüven M, Doğu A, Yılmaz Ö. Obez çocuklarda kan homosistein düzeylerinin ve diğer potansiyel erken aterosklerotik risk faktörlerinin de¤erlendirilmesi. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 2007; 50: 241-247.

Erkal Ş, Şafak Ş, Yertutan C. Sürdürülebilir kalkınma ve çevre bilincinin oluşturulmasında ailenin rolü. Sosyoekonomi, 2011; 1: 146-157.

Eroğlu HT. Sürdürülebilir yerel kalkınma ve kent konseyleri. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2010; 26: 44-55.

European Sustainable Development and Health Series, Sustainable development and health: Concepts, principles and framework for action for European cities and towns. No 1. Charles Price, Editor. Published by the WHO Regional Office for Europe, Copenhagen 1997. Sayfa:35

Fielding RA, Rejeski WJ, Blair S, Church T, Espeland MA, Gill TM, Guralnik JM, Hsu FC, Katula J, King AC, Kritchevsky SB, McDermott MM, Miller ME, Nayfield S, Newman AB, Williamson JD, Bonds D, Romashkan S, Hadley E, Pahor M. The lifestyle interventions and independence for elders study: Design and methods. J Gerontol A Biol Sci Med Sci, 2011; 66(11): 1226-1237.

Filiz Y. Ekonomik Büyüme ve Sağlık Harcamaları İlişkisi. Yüksek Lisans Tezi, Atılım Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara, 2010.

Genç A, Şener Ü, Karabacak H, Üçok K. Kadın ve erkek genç erişkinler arasında fiziksel aktivite ve yaşam kalitesi farklılıklarının araştırılması. Kocatepe Tıp Dergisi, 2011; 12: 145-150.

Genç M, Eğri M, Kurçer MA, Kaya M, Pehlivan E, Karaoğlu L, Güneş G. Malatya kent merkezindeki banka çalışanlarında fizik aktivite sıklığı. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2002; 9(4): 237-240.

Giddings B, Hopwood B, O'Brien G. Environment, economy and society: fitting them together into sustainable development. Sustainable Development, 2002; 10: 187-196.

Guidelines for Data Processing and Analysis of International Physical Activity Questionnaire(IPAQ)―Short and Long Forms. Erişim: (http://www.ipaq.ki.se/scoring.pdf) 2005. Erişim Tarihi: 04.05.2014.

Guidelines for Data Processing and Analysis of the International Physical Activity Questionnaire (IPAQ) - Short Form. Erişim: (http://www.institutferran.org/documentos/scoring_short_ipaq_april04.pdf) 2004. Erişim Tarihi: 16.02.2016.

Gülcan MC. Kamu Harcamaları İçinde Eğitim ve Sağlık Harcamalarının Yeri, Ekonomik Etkileri ve Türkiye Uygulaması. Yüksek Lisans Tezi, Kırıkkale Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Kırıkkale, 2008.

Güleç M, Tekbaş ÖF. Sağlık perspektifinden yaşlılık. Türkiye Klinikleri Tıp Bilimleri Dergisi, 1997; 17(6): 369-378.

Güler Y, Gönener HD, Altay B, Gönener A. Adölesanlarda obezite ve hemşirelik bakımı, Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2009; 4(10): 165-181.

Günöz, H. Çocuk ve adölesanlarda obezite. Aktüel Tıp Dergisi, 2001; 6(2):58-61.

Gür B. Sürdürülebilir kalkınma, kurumsal sosyal sorumluluk ve Türkiye'de mikro finansman uygulamaları. İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2012; 11(21): 87-106.

Gür H. Çocuklarda fiziksel aktivitenin yeri ve önemi. 6.Ulusal Spor Bilimleri Kongresi.Ankara, 3-5 Kasım 2000: 90.

Gürlük S. Sürdürülebilir kalkınma gelişmekte olan ülkelerde uygulanabilir mi? Osmangazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 2010; 5(2): 85-99.

Hallal PC, Bauman AE, Heath GW, Kohl HW, Lee M, Pratt M. Physical activity: more of the same is not enough. The Lancet, 2012; 380: 190-191.

Hobikoğlu EH. Türkiye'de çevre politikaları ve sürdürülebilir kalkınma ilişkisi. Sosyal Bilimler Dergisi, 2007; 2: 71-91.

IBM Corp. IBM SPSS Statistics for Windows, Version 21.0, Armonk, NY: IBM Corp., 2012.

International Physical Activity Questionnaire Short Last 7 Days Self-Administered Format. Erişim: (http://courses.umass.edu/be640/yr2004/resources/Internat-physical- activity-background.pdf) 2002. Erişim Tarihi: 16.02.2016.

Irwin ML. Physical activity interventions for cancer survivors. Br J Sports Med, 2009; 43: 32–38.

Işık E, Kanbay Y, Aslan Ö, Işık K, Çınar S. Aile hekimliği birimine başvuran bireylerde obezite sıklığı ve ilişkili etmenler: Artvin örneği. Florence Nightingale Hemşirelik Dergisi, 2013; 21(2): 107-115.

İŞBANK. 2010 ve 2012 Verileriyle Türkiye’de İllerin Gelişmişlik Düzeyi Araştırması. Erişim: (http://ekonomi.isbank.com.tr/UserFiles/pdf/ar_03_2012.pdf) 2014. Erişim Tarihi: 12.03.2014.

Jensen GL, Roy MA, Buchanan AE, Berg MB. Weight loss intervention for obese older women: İmprovements in performance and function. Obesity Research, 2004; 12(11): 1814-1820.

Jia H, Lubetkin EI. Comparing quality-adjusted life expectancy at different levels of physical activity. Journal of Physical Activity and Health, 2014; 11: 278-284.

John TJ, Abel R. Sustainable development and health: An Indian perspective. Lancet, 2002; 360(9333): 638-639.

Kanberoğlu Z, Mollavelioğlu MŞ. Sürdürülebilir kalkınmada doğrudan yabancı yatırımların rolünün üzerine teorik bir analiz. Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2013; 27(3): 285-304.

Kara B, Hatun Ş, Aydoğan M, Babaoğlu K, Gökalp AS. Kocaelindeki lise öğrencilerinde sağlık açısından riskli davranışların değerlendirilmesi. Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Dergisi, 2003; 46: 30-37.

Karadaş F. Sürdürülebilir Kalkınma Çerçevesinde Türkiye’de Enerji Sektörü ve Politikaları. Yüksek Lisans Tezi, Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Gaziantep, 2008.

Karakuş A, Yanıkkerem E. Postpartum dönemde inkontinans ve yaşam kalitesi: son 10 yıllık çalışmalar. Celal Bayar Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 2015; 2(3): 54-59.

Karapolat H, Durmaz B. Kardiyak rehabilitasyonda egzersiz. Anadolu Kardiyoloji Dergisi, 2008; 8: 51-57.

Karatosun, H. Fiziksel aktivite ve ruh sağlığı. Süleyman Demirel Üniversitesi Yaşam Dergisi, 2010; 2(2):09-13.

Katayama A, Miyatake N, Nishi H, Uzike K, Sakano N, Hashimoto H, Koumoto K. Evaluation of physical activity and its relationship to health-related quality of life in patients on chronic hemodialysis. Environ Health Prev Med, 2014; 19: 220-225.

Kaya A. Obezite ve hipertansiyon. Turkish Journal of Endocrinology and Metabolism, 2003; Suppl.2: 13-21.

Kaya MF. Sürdürülebilir kalkınmaya yönelik tutum ölçeği geliştirme çalışması. Marmara Coğrafya Dergisi, 2013; 28: 175-193.

Kaypak Ş. Küreselleşme sürecinde sürdürülebilir bir kalkınma için sürdürülebilir bir çevre. KMÜ Sosyal ve Ekonomik Araştırmalar Dergisi, 2011; 13(20): 19-33.

Kılbaş Ş. Rekreasyon Boş Zamanı Değerlendirme. Ankara: Gazi Kitabevi, 2010.

Kılıç C. Küresel iklim değişikliği çerçevesinde sürdürülebilir kalkınma çabaları ve Türkiye. Cumhuriyet Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, 2009; 10(2): 19-41.

Kılıç S. Sürdürülebilir kalkınma anlayışının ekonomik boyutuna ekolojik bir yaklaşım. İÜ Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 2012; 47: 201-226.

Kılıç S. Yeni toplumsal ve ekonomik arayışlar sürecinde sürdürülebilir kalkınma. Gazi Üniversitesi İİBF Dergisi, 2006; 8(2): 81-101.

Kılıç S, Yücel F. Sürdürülebilir bölgesel kalkınma üzerine ekolojik bir yaklaşım. Çağ Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2013; 10(1): 37-56.

Ki-Kare Analiz Yöntemi. Erişim: (http://www.istatistikanaliz.com/ki-kare_analiz_testi.asp) Erişim Tarihi: 28.04.2016.

King DS, Wofford MR. Obesity and hypertension. Drug Topics, 2000; 144(1): 59-67.

Kirk AF, Higgins LA, Hughes AR, Fisher BM, Mutrie N, Hillis S, Maclntyre PD. A randomized, controlled trial to study the effect of exercise consultation on the promotion of physical activity in people with type 2 diabetes: Pilot study. Diabetic Medicine, 2001; 18(11); 877-882.

Kitiş Y, Bilgili N, Hisar F, Ayaz S. Yirmi yaş ve üzeri kadınlarda metabolik sendrom sıklığı ve bunu etkileyen faktörler. Anadolu Kardiyoloji Dergisi, 2010; 10:111-119.

Koçaslan G. Sürdürülebilir kalkınma hedefi çerçevesinde Türkiye'nin rüzgar enerjisi potansiyelinin yeri ve önemi. Sosyal Bilimler Dergisi, 2010; 4: 53-61.

Kurar İ, Baltacı F. Halkın boş zaman değerlendirme alışkanlıkları: Alanya örneği. International Journal of Science Culture and Sport, 2014; SI(2): 39-52.

Kurşun A, Rakıcı C. Türkiye ve sosyal refah devletlerindeki sağlık harcamalarının analizi. İnsan Hakları Yıllığı, 2014; 32: 77-105.

Lake JR, Stratton G, Martin D, Money M. Physical education and sustainable development: an untrodden path. QUEST, 2001; 53: 471-482.

Lovretić V, Benjak T, Vuletić G. Subjective wellbeing of cyclists and physically inactive subjects. Kinesiology, 2013; 45(1): 101-106.

Lustyk MK, Widman L, Paschane AA, Olson KC. Physical activity and quality of life: Assesing the influence of activity frequency, intensity, volume, and motives. Behavioral Medicine, 2004; 30(3): 124-131.

Manson JE, Nathan DM, Krolewski AS, Stampfer MJ, Willett WC, Hennekens CH. A prospective study of exercise and incidence of diabetes among US male physicians. JAMA, 1992; 268(1): 63-67.

Manson JE, Rimm EB, Stampfer MJ, Colditz GA, Willett WC, Krolewski AS, Rosner B, Hennekens CH, Speizer FE. Physical activity and incidence of non-insulin-dependent diabetes mellitus in women. Lancet, 1991; 338(8770): 774-778.

Meier GM, Baldwin RE. Economic development: Theory, history, policy. Willey Press, New York, 1966.

Mengi A, Algan N. Küreselleşme ve Yerelleşme Çağında Bölgesel Sürdürülebilir Gelişme. Ankara: Siyasal Kitabevi, 2003.

Murathan F. Üniversite Öğrencilerinde Obezite Sıklığı, Fiziksel Aktivite Düzeyi ve Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışlarının İncelenmesi. Doktora Tezi, Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Elazığ, 2013.

Mutlu A. Sürdürülebilir kalkınma ve çevre muhasebesi(II). MUFAD Muhasebe ve Finansman Dergisi, 2007; 34: 162-173.

Müftüoğlu O. Yaşasın Hayat. 13.Baskı, İstanbul: Doğan Kitap, 2003.

Nasır VA. Sürdürülebilir kalkınma için yükseköğretim politika ve stratejileri. Yükseköğretim Dergisi, 2012; 2(3): 137-141.

Nazlıcan E. Adana İli Solaklı ve Karataş Merkez Sağlık Ocağı Bölgesinde Yaşayan 20-64 Yaş Arası Kadınlarda Obezite ve İlişkili Risk Faktörlerinin İncelenmesi. Uzmanlık Tezi, Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesi, Adana, 2008.

Netz Y, Wu MJ, Becker BJ, Tenenbaum G. Physical activity and psychological well-being in advanced age: A meta-analysis of intervention studies. Psychology and Aging, 2005; 20(2): 272-284.

Ordu Gökkaya NK. Yaşlılık döneminde egzersiz: Ne çok az, ne de çok fazla. Türkiye Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon Dergisi, 2009; 55(Özel Sayı 2): 92-94.

Oskay C. Sürdürülebilir kalkınma çerçevesinde rüzgar enerjisinin önemi ve Türkiye'de rüzgar enerjisi yatırımlarına yönelik teşvikler. Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 2014; 7(1): 76-94.

Over M. Economics for Health Sector Analysis. The World Bank, Washington, 1991.

Öksüz, E. Hipertansiyonda klinik değerlendirme ve ilaç dışı tedavi. Sürekli Tıp Eğitimi Dergisi, 2004; 13(3):99-104.

Örneklem Büyüklüğü Hesaplama. Erişim: (sosbil2.usak.edu.tr/dokuman/orneklem.xls) Erişim Tarihi: 17.02.2016.

Özcan E, Esmaeilzadeh S, Bölükbaş N. Bilgisayar kullananlarda mesleki kas iskelet sistemi hastalıklarından korunma ve ergonomi. Nobel Med, 2007; 3(1): 12-17.

Özdemir O. Yeni bir çevre eğitimi perspektifi: “Sürdürülebilir gelişme amaçlı eğitim”. Eğitim ve Bilim, 2007; 32(145): 23-39.

Özer MK, Erman A, Çetin E, Toraman NF. Leisure physical activity in Turkish adults: Difference between urban and squatter areas. Asian Journal of Epidemiology, 2010; 3(1): 1-7.

Özer NB. Uluslararası Kuruluşların Sürdürülebilir Kalkınma Politikaları. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara, 2013.

Özkan S, Yılmaz E. Hastanede çalışan hemşirelerin sağlıklı yaşam biçimi davranışları. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2008; 3(7): 89-105.

Özmehmet E. Dünyada ve Türkiye sürdürülebilir kalkınma yaklaşımları. Journal of Yasar University, 2008; 3(12): 1853-1876.

Özmete E. Sosyal hizmette sürdürülebilir kalkınma anlayışı: Kavramsal analiz. Aile ve Toplum, 2010; 6(22): 79-90.

Öztora S. İlköğretim Çağındaki Çocuklarda Obezite Prevalansının Belirlenmesi ve Risk Faktörlerinin Araştırılması. Uzmanlık Tezi, T.C. Sağlık Bakanlığı Bakırköy Dr. Sadi Konuk Eğitim ve Araştırma Hastanesi, İstanbul, 2005.

Öztürk Demirbaş Ç. Öğretmen adaylarının sürdürülebilir kalkınma farkındalık düzeyleri. Marmara Coğrafya Dergisi, 2015; 31: 300-316.

Öztürk M. Üniversitede Eğitim-Öğretim Gören Öğrencilerde Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketinin Geçerliliği ve Güvenirliği ve Fiziksel Aktivite Düzeylerinin Belirlenmesi. Yüksek Lisans Tezi, Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2005.

Öztürk T, Mengüloğlu M. Sürdürülebilir kalkınmada fiziksel kırsal alan planlaması. OMÜ Ziraat Fakültesi Dergisi, 2008; 23(3): 209-215.

Özyazıcıoğlu N, Kılıç M, Erdem N, Yavuz C, Afacan S. Hemşirelik öğrencilerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının belirlenmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 2011; 8(2): 277-332.

Papavasiliou KA. Exercise and quality of life. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2010; 1:54-56.

Parlak A, Çetinkaya Ş. Çocuklarda obezitenin oluşumunu etkileyen faktörler. Fırat Sağlık Hizmetleri Dergisi, 2007; 2(5): 24-35.

Pearce DW, Atkinson GD. Capital theory and the measurement of sustainable development: An indicator of weak sustainability. Ecological Economics, 1993; 8(2): 103-108.

Pedıšıć Ž, Rakovac M, Titze S, Jurakıć D, Oja P. Domain-specific physical activity and health-related quality of life in university students. European Journal of Sport Science, 2014; 14(5): 492-499.

Pehlivan Z. Spora katılan çocuklara yönelik ailelerin beklentileri, çocuklarda gözlenen davranış değişimleri ve spora katılımın önündeki engeller. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2009; VII(2): 69- 76.

Pereira MA, Folsom AR, McGovern, PG, Carpenter M, Arnett DK, Liao D, Szklo M, Hutchinson RG. Physical activity and incident hypertension in black and white adults: the atherosclerosis risk in communities study. Prev Med, 1999; 28(3): 304-312.

Pringle A, Parnell D, Zwolinsky S, Hargreaves J, McKenna J. Effect of a health improvement pilot programme for older adults delivered by a professional football club: The Burton Albion case study. Soccer & Society, 2014; 15(6): 902-918.

Rogers LQ, Price PH, Vicari S, Markwell S, Pamenter R, Courneya KS, Hoelzer K, Naritoku C, Edson B, Jones L, Dunnington G, Verhulst S. Physical activity and health outcomes three months after completing a physical activity behavior change ıntervention: Persistent and delayed effects. Cancer Epidemiol Biomarkers Prev, 2009; 18(5): 1410-1418.

Salonen JT, Puska P, Tuomilehto J. Physical activity and risk of myocardial infarction, celebral stroke and death: a longitudinal study in Eastern Finland. Am J Epidemiol, 1982; 115(4): 526-537.

Sarıkaya M, Kara FZ. Sürdürülebilir kalkınmada işletmenin rolü: Kurumsal vatandaşlık. Yönetim ve Ekonomi, 2007; 14(2): 221-233.

Saygın Ö. 10-12 Yaş Çocukların Fiziksel Aktivite Düzeyleri ve Fiziksel Uygunluklarının İncelenmesi. Yayımlanmamış Doktora Tezi, M.Ü. Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İstanbul, 2003.

Sevimli D, Kozanoğlu E, Güzel R, Doğanay A. The effects of aquatic, isometric strength-stretching and aerobic exercise on physical and psychological parameters of female patients with fibromyalgia syndrome. J.Phys.Ther.Sci., 2015; 27: 1781-1786.

Sinemillioğlu MO. Sürdürülebilir bölgesel kalkınma ve Türkiye süreci. Elektronik Sosyal Bilimler Dergisi, 2009; 8(27): 245-268.

Soysal M, Kara B, Arda MN. Assessment of physical activity in patients with chronic low back or neck pain. Turkish Neurosurgery, 2013; 23(1): 75-80.

Soyuer F, İsmailoğulları S, Aksu M, Elmalı F. Obstrüktif uyku apne sendromu hastalarında fiziksel aktivite ve depresyon ilişkisi. Türk Nöroloji Dergisi, 2011; 17: 32-37.

Soyuer F, Soyuer A. Yaşlılık ve fiziksel aktivite. İnönü Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi, 2008; 15(3): 219-224.

Stuckless JG. The Relationship Between Attitude and Participation in Physical Activity Among Older Women. Master Thesis, School of Nursing Memorial University of Newfoundland, The Canada, 2001.

Şahin G. Yaşlılarda fiziksel aktivite düzeyi değerlendirme yöntemleri. Türk Geriatri Dergisi, 2011; 14(2): 172-178.

Şimşek F, Ulukol B, Berberoğlu M, Gülnar SB, Adıyaman P, Öcal G. Ankara’da bir ilköğretim okulu ve lisede obezite sıklığı. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Mecmuası, 2005; 58: 163-166.

Talu N. Sürdürülebilir kalkınma ve Türkiye'nin çevre politikaları. Sivil Toplum Dergisi, 2007; 5(20):109-120.

Tatlıdil H, Ünal E. Türkiye için sürdürülebilir kalkınma skoru geliştirilmesi. Tisk Akademi, 2010; 1: 44-63.

Taylor RS, Brown A, Ebrahim S, Jolliffe J, Noorani H, Rees K, Skidmore B, Stone JA, Thompson

DR, Oldridge N. Exercise-based rehabilitation for patients with coronary heart disease: systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Am J Med, 2004; 116(10): 682-692.

T.C. Devlet Planlama Teşkilatı 6. Beş Yıllık Kalkınma Planı(1990-1994). Erişim:(http://www.kalkinma.gov.tr/Lists/Kalknma%20Planlar/Attachments/4/plan6.pdf) 1989. Erişim Tarihi: 11.11.2013.

T.C. Devlet Planlama Teşkilatı 7. Beş Yıllık Kalkınma Planı(1996-2000). Erişim:(http://www.kalkinma.gov.tr/Lists/Kalknma%20Planlar/Attachments/3/plan7.pdf) 1995. Erişim Tarihi: 11.11.2013.

T.C. Kalkınma Bakanlığı 10. Kalkınma Planı(2014-2018). Erişim: (https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2021/12/Onuncu_Kalkinma_Plani-2014-2018.pdf) 2013. Erişim Tarihi: 15.04.2021.

T.C. Kalkınma Bakanlığı 11. Kalkınma Planı(2019-2023). Erişim: (https://www.sbb.gov.tr/wp-content/uploads/2021/12/On_Birinci_Kalkinma_Plani-2019-2023.pdf) 2019. Erişim Tarihi: 14.04.2022.

T.C. Sağlık Bakanlığı Ulusal Fiziksel Aktivite Rehberi Hazırlık Çalıştayı. Erişim:(http://thsk.saglik.gov.tr/haberler/383-ulusal-fiziksel-aktivite-rehbericalistayi.html?showall=1&limitstart=) 2012. Erişim Tarihi: 27.05.2014.

Tekkanat Ç. Öğretmenlik Bölümünde Okuyan Öğrencilerde Yaşam Kalitesi ve Fiziksel Aktivite Düzeyleri. Yüksek Lisans Tezi, Pamukkale Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Denizli, 2008.

Tenore JL, Lipsky MS. Preventive services for the adolescent (13-20 years). Pediatric Clinics of North America, 2001; 48: 289-311.

Teoman N, Özcan A, Acar B. The effect of exercise on physical fitness and quality of life in postmenopausal women. Maturitas, 2004; 47(1): 71-77.

Tıraş HH. Sürdürülebilir kalkınma ve çevre: Teorik bir inceleme. Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi İİBF Dergisi, 2012; 2(2): 57-73.

Tomul E. İnsani Gelişme ile Ekonomik Değişkenler Arasındaki İlişki. Doktora Tezi, Gazi Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Ankara, 2000.

Tokgözoğlu L, Kaya EB, Erol Ç, Ergene O ve Euroaspire III Türkiye Çalışma Grubu. EUROASPIRE III: Türkiye ile Avrupa'nın karşılaştırılması. Türk Kardiyoloji Derneği Arşivi, 2010; 38(3): 164-172.

Toprak L. Entegre ve sürdürülebilir bir kalkınma anlayışı ile GAP, Mukaddime, 2010; 2: 189-209.

Topsaç M, Bişğin H. Üniversitede okuyan engelli öğrencilerin fiziksel aktivite düzeylerinin incelenmesi. Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2014; 40:163-174.

Toraman NA, Ayceman N. Effects of six weeks of detraining on retention of functional fitness of old people after nine weeks of multicomponent training. Br J Sports Med, 2005; 39(8): 565-568.

Trinity J, Annesi JJ. Effects of a classroom curriculum on physical activity and its psychological predictors in high school students. Journal of Social, Behavioral, and Health Sciences, 2014; 8(1): 1-17.

TUİK. İllerde Yaşam Endeksi, 2015. Erişim: (http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=24561) 2015. Erişim Tarihi: 23.03.2016.

TUİK. Sağlık Harcamaları İstatistikleri, 2014 Erişim: (http://www.tuik.gov.tr/PreHaberBultenleri.do?id=18853) 2014. Erişim Tarihi: 03.06.2016.

Tutulmaz O. Sürdürülebilir kalkınma: Sürdürülebilirlik için bir çözüm vizyonu. Gaziantep Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 2012; 11(3): 601-626.

Tümer A. Fiziksel Aktiviteyi Artırmada Değişim Aşaması Temelli Bireysel Danışmanlık Girişiminin Etkililiği. Doktora Tezi, Ege Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İzmir, 2007.

Türkoğlu A, Uça S. Türkiye’de halk eğitimi: Tarihsel gelişimi, sorunları ve çözüm önerileri. Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 2011; 2(2): 48-62.

Uğur MS. İnsani Gelişme Yaklaşımı ve Neoliberal Politikaların Gelişmekte Olan Ülkeler Açısından Karşılaştırılması. Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Adana, 2011.

UN. 2015 Time For Global Action For People and Planet. The Millenium Development Goals Report 2015, United Nations, New York, 2015.

UN. Report of the World Commission on Environment and Development: Our Common Future. Erişim: (http://www.un-documents.net/our-common-future.pdf) 1987. Erişim Tarihi: 17.03.2014.

UN. We Can End Poverty 2015 Millennium Development Goals. The Millenium Development Goals Report 2014, United Nations, New York, 2014.

Utku MA. Nilüfer Halk Sağlığı Eğitim Araştırma ve Uygulama Bölgesinde 20 Yaş ve Üzeri Kadınlarda Aşırı Kiloluluk ve Şişmanlık Prevalansı ile Etkileyen Etmenler. Uzmanlık Tezi, Uludağ Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Anabilim Dalı, Bursa, 2011.

Uz Tunçay S, Yeldan İ. Kas iskelet sistemi rahatsızlıklarıyla fiziksel inaktivite ilişkili midir. Ağrı, 2013; 25(4): 147-155.

Ünal G. Yetişkin Kadınlarda Yaşam Koşullarının Antropometrik Ölçümler ve Obezite ile İlişkisi. Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Ankara, 2010.

Van Heuvelen MJ, Kempen GI, Ormel J, Rispens P. Physical fitness related to age and physical activity in older persons. Medicine and Science in Sports and Exercise, 1998; 30(3): 434-441.

Vural Ö, Eler S, Atalay Güzel N. Masa başı çalışanlarda fiziksel aktivite düzeyi ve yaşam kalitesi ilişkisi. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 2010; VIII(2): 69-75.

Yalçınkaya M, Gök Özer F, Yavuz Karamanoğlu A. Sağlık çalışanlarında sağlıklı yaşam biçimi davranışlarının değerlendirilmesi. TSK Koruyucu Hekimlik Bülteni, 2007; 6(6): 409-420.

Yaylı H. Çevre etiği bağlamında kalkınma, çevre ve nüfus. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2012; 1(15): 151-169.

Yazgan B. Şişmanlık ve fiziksel aktivite. Dokuz Eylül Üniversitesi Buca Eğitim Fakültesi Eğitim Bilimleri Dergisi, 1992; 1(1): 45-48.

Yazıcıoğlu Y, Erdoğan S. SPSS Uygulamalı Bilimsel Araştırma Yöntemleri. 3.Baskı, Ankara: Detay Yayıncılık, 2011.

Yıldırım M, Akyol A, Ersoy G. Şişmanlık (Obezite) ve Fiziksel Aktivite, Enerji Dengesinin Aktivite Yönüne Bir Bakış. 1.Baskı, Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayınları, 2008.

Yıldız E, Ayas Aydın S. Olimpiyat oyunlarının sürdürülebilir kalkınma açısından değerlendirilmesi. Spor Bilimleri Dergisi, 2013; 24(4): 269-282.

Yurdakul M, Eker A, Kaya D. Menopozal dönemdeki kadınların yaşam kalitesinin değerlendirilmesi. Fırat Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 2007; 21(5): 187-193.

Yücecan S. Optimal Beslenme. Ankara: Sağlık Bakanlığı Yayınları, 2012.

Yücel F. Sürdürülebilir kalkınmanın sağlanmasında çevre korumanın ve ekonomik kalkınmanın karşıtlığı ve birlikteliği. ÇÜ Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 2003; 11(11): 100-120.

Weuve J, Kang JH, Manson JE, Breteler MM, Ware JH, Grodstein F. Physical activity, including walking and cognitive function in older women. The Journal of the American Medical Association, 2004; 292(12): 1454-1461.

White Paper on Sport. Erişim: (http://www.msmt.cz/uploads/Areas_of_work/sport_and_youth/Bila_kniha_sport_eng.pdf) 2007. Erişim Tarihi: 20.04.2014.

Whitehead M, Dahlgren G, Gilson L. Developing the policy response to inequities in health: A global perspective. New York: Oxford University Press, 2001; 309-322.

WHO Basic Documents. 48th Edition, Geneva, 2014.

WHO. BMI classification. Erişim: (http://apps.who.int/bmi/index.jsp?introPage=intro_3.html) 2006. Erişim Tarihi: 25.02.2016.

WHO. Diet, Nutrition and the Prevention of Chronic Diseases. Report Of a WHO/FAO Expert Consultation, WHO Technical Report Series:916, WHO, Geneva, 2003.

WHO, 10 Facts on Physical Activity. Erişim: (http://www.who.int/features/factfiles/physical_activity/en/#) 2014. Erişim Tarihi: 11.04.2014.

WHO. Measuring Quality of Life. Erişim: (http://www.who.int/mental_health/media/68.pdf) 1997. Erişim Tarihi: 02.04.2014.

WHO. Physical Activity. Erişim: (http://www.who.int/mediacentre/factsheets/fs385/en/) 2014. Erişim Tarihi: 24.07.2014.

Wilson K, Gibson N, Willan A, Cook D. Effect of smoking cessation on mortality after myocardial infarction: meta-analysis of cohort studies. Arch Intern Med, 2000; 160(7): 939-944.

Yayınlanan

26 Temmuz 2022

Lisans

Lisans

Bu İnternet Sitesi içeriğinde yer alan tüm eserler (yazı, resim, görüntü, fotoğraf, video, müzik vb.) Akademisyen Kitabevine ait olup, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceca Kanunu kapsamında korunmaktadır. Bu hakları ihlal eden kişiler, 5846 sayılı Fikir ve Sanat eserleri Kanunu ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununda yer alan hukuki ve cezai yaptırımlara tabi olurlar. Yayınevi ilgili yasal yollara başvurma hakkına sahiptir.

Mevcut yayın biçimiyle ilgili ayrıntılar: PDF

PDF

ISBN-13 (15)

978-625-8155-71-6

Publication date (01)

2022

Fiziksel Boyutlar