Curlıng Spor Branşında 2. Lig Statüsündeki Sporcuların Liderlik Yönelimlerinin Farklı Değişkenler Açısından İncelenmesi
Özet
Bu çalışma, 2021/2022 sezonunda Curling 2. Liginde aktif olarak mücadele eden 39'u kadın, 43'ü erkek olmak üzere toplam 82 sporcunun çok yönlü liderlik yönelimleri düzeylerini cinsiyet, oyuncu pozisyonu, takımdaki rol, yaş, sporculuk süresi ve haftalık antrenman süresi gibi farklı değişkenler açısından incelemeyi amaçlamaktadır. İlişkisel tarama modelinde yürütülen araştırmada veri toplama aracı olarak Kişisel Bilgi Formu ile Çok Yönlü Liderlik Yönelimleri Ölçeği kullanılmış; elde edilen verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, t-testi, tek yönlü ANOVA ve Pearson korelasyon analizi yöntemlerine başvurulmuştur. Analiz sonuçlarına göre sporcuların cinsiyetleri, takımdaki rolleri, yaşları, sporculuk süreleri ve haftalık antrenman süreleri ile liderlik yönelimleri ölçeğinin politik, insan kaynaklı, karizmatik ve yapısal liderlik alt boyutları arasında istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık veya ilişki saptanmamıştır. Buna karşın, oyuncu pozisyonu değişkeni ile politik ve karizmatik liderlik alt boyutları arasında anlamlı bir farklılık tespit edilmiş; 4. oyuncu ve yedek oyuncu pozisyonundaki sporcuların politik ve karizmatik liderlik düzeylerinin 3. ve 1. oyunculara kıyasla daha yüksek olduğu belirlenmiştir. İnsan kaynaklı ve yapısal liderlik boyutlarında ise pozisyonlar arasında anlamlı bir fark görülmemiştir. Sonuç olarak, 2. lig curling sporcularında saha içindeki oyuncu pozisyonunun politik ve karizmatik liderlik eğilimlerini etkilediği, ancak demografik ve tecrübeye dayalı diğer faktörlerin liderlik yönelimleri üzerinde belirleyici bir role sahip olmadığı anlaşılmıştır.
This study aims to examine the multi-frame leadership orientation levels of a total of 82 active athletes (39 female and 43 male) competing in the Curling 2nd League during the 2021/2022 season in terms of various variables such as gender, player position, role in the team, age, sports experience, and weekly training duration. In the research conducted using a relational screening model, a Personal Information Form and the Multi-Frame Leadership Orientations Scale were utilized as data collection tools, while descriptive statistics, t-test, one-way ANOVA, and Pearson correlation analysis were employed for data analysis. According to the analysis results, no statistically significant difference or correlation was detected between the athletes' gender, team role, age, sports experience, or weekly training duration and the political, human resource, charismatic, or structural leadership sub-dimensions of the scale. In contrast, a significant difference was found between the player position variable and the political and charismatic leadership sub-dimensions, revealing that athletes in the 4th player and substitute positions exhibited higher levels of political and charismatic leadership compared to 3rd and 1st players. No significant position-based difference was observed in the human resource and structural leadership sub-dimensions. In conclusion, while on-field player position influences political and charismatic leadership orientations among 2nd league curling athletes, other demographic and experience-based factors do not play a decisive role in their leadership orientations.
Referanslar
Ağırbaş, Ö., Tatlısu, B., & Karakurt, S. (2021). Geçmişten Günümüze Sağlık Alanında Egzersizlerin Rölü. Spor ve Sağlık Araştırmaları. Akademisyen Kitabevi. s. 1-14
Altınışık, Ü., & Çelik, A. (2022). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Liderlik Yönelimleri ile Duygusal Zekâ Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Spor Bilimleri Araştırmaları Dergisi, 7(1), 225-236.
Arslan, H., & Uslu, B. (2013). Öğretmen Adaylarının Liderlik Yönelimlerinin İncelenmesi. E-Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 5(1), 42-60.
Bolman, L. G., & Deal, T. E. (1991). Leadership and management effectiveness: A multi‐frame, multi‐sector analysis. Human resource management, 30(4), 509-534.
Bursal, M. (2019). SPSS ile Temel Veri Analizleri. Ankara: Anı Yayıncılık.
Büyüköztürk, Ş. (2012). Veri Analizi El Kitabı (17. Basım), Pegem Akademi Yayınları, Ankara.
Büyüköztürk, Ş., Çakmak, E. K., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2012). Bilimsel araştırma yöntemleri. Ankara: Pegem.
Cengiz, R., & Güllü, S. (2018). Spor Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinin Liderlik Yönelimleri ve Fiziksel Saygı Düzeylerinin İncelenmesi. Gaziantep Üniversitesi Spor Bilimleri Dergisi, 3(4), 94-108.
Danacı, M. (2008). Adana İlinde Farklı Tipteki Liselerde Öğrenim Gören Adölosan Dönemi Sedanter ve Spor Yapan Erkek Öğrencilerin Spora Yaklaşımı, Fiziksel Yapıları Ve Fizyomotorik Özeliklerinin Saptanması. Adana, Çukurova Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi.
Dursun, E., & Göksel, A. (2022). Öğrencilerin Liderlik Yönelimlerinin İncelenmesi (Spor Bilimleri Fakültesi Örneği). Sportif Bakış: Spor ve Eğitim Bilimleri Dergisi, 9(1): 111-123, doi: 10.33468/sbsebd.274
Dursun, M., Arı, Ç., Kocamaz, Adaş., S., & Ulun, C. (2019). Spor örgütlerinde çalışan bireylerin lider kavramına ilişkin metaforik algıları. Spor Bilimleri Alanında Araştırma Makaleleri. Gece Akademi, 199-214.
Dursun, M., Günay, M., & Yenel, İ. F. (2019). Çok Yönlü Liderlik Yönelimleri Ölçeği (ÇYLYÖ): Geçerlik ve Güvenirlik Çalışması. Uluslararası Yönetim Akademisi Dergisi, 2(2), 333-347.
Efekan, H. (2007). Kara Harp Okulu Olimpik Spor Branşlarında Yapılan Bireysel Sporlar ile Takım Sporlarının Harbiyelilerin Liderlik Özelliklerine Sağladığı Etkilerin İncelenmesi. Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ankara.
Güler, B., Dursun, M., & Günay, M. (2020). Spor Lisesi Öğrencilerinin Liderlik Yönelimlerinin İncelenmesi. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 6(2), 576-587.
Gürdöl, İ. (2011), “Liderlik ve Spor”, http://www.birgun.net/writer_index.php?categoryode=1187092052newscode=1297083909day=07&month=02year=2011.
Karasar, N. (2005). Bilimsel Araştırma Yöntemi. Ankara: Nobel Yayın Dağıtım.
Meyer, N. L., Manore, M. M., & Helle, C. (2013). Nutrition for winter sports. In Food, Nutrition and Sports Performance III (pp. 135-144). Routledge.
Özkan, N. Ö., Akın, S., & Durna, Z. (2015). Hemşirelik Öğrencilerinin Liderlik Yönelimleri ve Motivasyon Düzeyleri. Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 12(1), 51-61.
Tamer K., Uçan İ., Ozan M., Buzdağlı Y., (2017). The Effects Of An 8-Week Basketball Traınıng On Some Physıcal And Physıologıcal Parameters In 11-14 Year Old Chıldren: Asıan Academıc Research Journal Of Multıdıscıplınary, Volume 4, Issue 12, Issn: 2319 – 2801
Tozoğlu, E., & Dursun, M. (2020). Curlıng’te Spor Psikolosi, Kenan, Şebin (Ed.). Curling 2, Gazi Kitabevi. Ankara.
Tozoğlu, E., & Dursun, M. (2020). Spor Bilimlerinde Bilimsel Araştırma Süreci, Editör; G Arıkan, A. N., Göktaş, Z., & Yıldıran, İ. (2004). Farklı branşlardaki spor seyircilerinin spor ortamına ilişkin görüşleri. ökmen, Ö. Spor & Bilim, Efe Akademi Yayınevi. İstanbul. S.7-23.
Turan, M., Tatlısu, B., (2021). Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu Öğrencilerinin Zihinsel Dayanıklılık Düzeylerinin İncelenmesi (Bayburt Üniversitesi Örneği). Editör: Doç. Dr. Mehmet Ilkım. Spor Bilimlerinde Araştırma ve Değerlendirmeler. Gece Kitaplığı. 187-202
Turhal, S. N. (2019). Spor öneticisi Adaylarının Liderlik önelimleri ve Sosyal Zeka Düzeyleri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. (Yüksek Lisans Tezi). Uludağ Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü, Bursa.
Türker, Ü. (2020). Olimpik Okçuluk ve Gelişim Psikolojisi Açısından İncelenmesi, Anatolia Sport Research, 1(1): 5-24.
Uçan, İ., Buzdağlı, Y., & Ağgön, E. (2018). Çocuklarda sporun fiziksel uygunluk üzerine etkisinin incelenmesi. Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 20(3), 123-133.