Yenidoğan Evde Bakım Uygulamaları
Özet
Yenidoğan evde bakım uygulamaları, yaşamın ilk ayında anne ve bebek sağlığını korumayı ve komplikasyonları önlemeyi amaçlar. Bebeklerin ilk altı ay sadece anne sütüyle beslenmesi, ardından en az iki yaşına kadar tamamlayıcı besinlerle emzirilmesi önerilmektedir. Sütün uygun sıklıkta sağılması ve oda sıcaklığında 3 saat, buzdolabında 3 gün, derin dondurucuda ise 3 aya kadar doğru kaplarda saklanması önem taşır. Etkin bir emzirme için C tutuşu gibi doğru pozisyonlar ve teknikler kullanılmalıdır. Güvenli uyku ortamının sağlanması, Ani Bebek Ölümü Sendromu (ABÖS) riskini azaltmak için kritiktir; bu nedenle bebekler bir yaşına kadar sırtüstü, düz bir yüzeyde ve ebeveyn odasında ayrı bir yatakta uyutulmalıdır. Hassas yenidoğan cildinin bakımı; uygun nemlendirme, bez değişimi, klorheksidin veya temiz/kuru yöntemle göbek bakımı ve haftada üç kez yapılan banyoları içerir. Anne veya bakım verenler tarafından uygulanan bebek masajı ise bağları güçlendirir, stresi azaltır, kilo alımını ve uyku kalitesini artırır.
Newborn home care practices aim to protect maternal and infant health and prevent complications during the first month of life. It is recommended that infants be exclusively breastfed for the first six months, followed by continued breastfeeding with appropriate complementary foods up to at least two years of age. It is essential to express milk at appropriate intervals and store it in proper containers for up to 3 hours at room temperature, 3 days in the refrigerator, and 3 months in the deep freezer. Effective breastfeeding requires the utilization of correct positions and techniques, such as the C-hold. Providing a safe sleep environment is critical to reducing the risk of Sudden Infant Death Syndrome (SIDS); thus, infants should be placed on their backs on a flat surface in a separate bed within the parents' room until one year of age. Delicate newborn skin care involves proper moisturizing, diaper changes, umbilical cord care using chlorhexidine or clean/dry methods, and baths conducted three times a week. Infant massage applied by parents or caregivers strengthens bonding, reduces stress, and improves weight gain and sleep quality.
Referanslar
WHO (2015). Caring for the newborn at home Contents. (29/09/2022 tarihinde https://www.who.int/publications/i/item/9789241549295 adresinden ulaşılmıştır).
Başli, M., & Özsoy, S., Emzirmenin Gözlemlenmesi, Değerlendirilmesi ve Bebeğin Memeye Yerleştirilmesi. Türkiye Klinikleri, 2021; 50–58.
Çamurdan Duyan, A., Ulukol., & B., Kültürsay, N. (2018). Emzirme Danışmanlığı Uygulayıcı Kitabı. Ankara: Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü.
Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Bilecik İl Sağlık Müdürlüğü (2022). Başarılı Emzirmenin 10 Adımı. (29.09.2022 tarihinde https://bilecikeah.saglik.gov.tr/TR-816129/basarili-emzirmede-10-adim.html adresinden ulaşılmıştır).
Horta, B. L., De Mola, C. L., & Victora, C. G., Breastfeeding and intelligence: a systematic review and meta-analysis. Acta Paediatrica, 2015; 14-19. Doi: 10.1111/apa.13139
Li, L., Wan, W., & Zhu, C. Breastfeeding after a cesarean section: A literature review. Midwifery, 2021; 103 (103117).
Ulukaya, B., Anne sütünün saklanması: Sıcaklık ve saklama koşullarının mikrobiyata üzerine etkisi. Karabuk University, 2022
Kültürsay, N., Bilgen, N., & Türkyılmaz C. (2018). Türk Neonatoloji Derneğİ Sağlıklı Term Bebeğin Beslenme Rehberi 2018 Güncellemesi. (pp. 1-48).
Dolgun, G., İnal, S., & Erdim, L., Emzirmenin değerlendirilmesi. Dergipark, 2019; 2 (6), 419-426. Doi: 10.17681/hsp.455092
Örs, O. P., & Kars, B, Emzirme Teknikleri, Anne Sütünün Sağılması ve Saklanması. Türkiye Klinikleri, 2019; 81-87.
Bahçekaya Aile Sağlığı Merkezi. (2017). Anne Sütü ve Emzirme Eğitimi. (29.09.2022 tarihinde http://www.bahceyakaasm.com/dosyalar/egitim_dokuman.pdf adresinden ulaşılmıştır).
Dolgun, G., İnal, S., & Erdim, L., Reliability and validity of the Bristol Breastfeeding Assessment Tool in the Turkish population. Midwifery. 2018; 47-53. Doi: 10.1016/j.midw.2017.10.007.
Dahl, L. (2015). Bresfeeding Basics, Clinician’s Guide to Breastfeeding (s. 3-16).
CDC (2022). About SUID and SIDS. (29.09.2022 tarihinde https://www.cdc.gov/sids/AboutSUIDandSIDS.htm adresinden ulaşılmıştır).
Carlin, R., F., & Moon, R., Y., Risk Factors, Protective Factors, and Current Recommendations to Reduce Sudden Infant Death Syndrome: A Review. JAMA Pediatrics, 2017; 171 (2), 175-180. Doi: 10.1001/jamapediatrics.2016.3345
Moon, R. Y., Carlin, R. F., & Hand, I., Sleep-Related Infant Deaths: Updated 2022 Recommendations for Reducing Infant Deaths in the Sleep Environment. Pediatrics, 2022;1 (150). Doi: 10.1542/peds.2022-057990.
World Health Organization. (2022). WHO recommendations on maternal and newborn care for a positive postnatal experience.
Moon, R. Y., Carlin, R. F., & Hand, I., Sleep-Related Infant Deaths: Updated 2022 Recommendations for Reducing Infant Deaths in the Sleep Environment. American Academy of Pediatrics, 2022; 1 (150). Doi: 10.1542/PEDS.2022-057990/188304/SLEEP-RELATED-INFANT-DEATHS-UPDATED-2022.
HealthyChildren.org (2022). How to Keep Your Sleeping Baby Safe: AAP Policy Explained. (29.09.2022 tarihinde https://www.healthychildren.org/English/ages-stages/baby/sleep/Pages/A-Parents-Guide-to-Safe-Sleep.aspx adresinden ulaşılmıştır).
Holme, N., Boullier, L., & Harrison. C., Postnatal care: a neonatal perspective (NICE guideline CG 37). BMJ Journals, 2016; 3 (101). Doi: 10.1136/edpract-2015-309429.
Hitchcock, S. C., & Ruhl, C., Nurses Leading Safe Infant Sleep Initiatives in the Hospital Setting. Nursing for Women's Health, 2019; 2 (23), 148-162. Doi: 10.1016/j.nwh.2019.02.003.
Thompson, J. M. D., Tanabe, K., & Moon, R. Y., Duration of breastfeeding and risk of sids: An individual participant data meta-Analysis. Pediatrics, 2017; 2 (140). Doi: 10.1542/PEDS.2017-1324/37852.
Gustin, J., Bohman, L., & Ogle, J., Improving newborn skin health: Effects of diaper care regimens on skin pH and erythema. Pediatric Dermatology, 2021; 4 (38), 768-774. Doi: 10.1111/pde.14602.
Johnson, E., & Hunt, R. Infant skin care: updates and recommendations. Current Opinion in Pediatrics, 2019; 4 (31), 476-481. Doi: 10.1097/MOP.0000000000000791
Zenciroğlu, A., Gündüz, R., C., & Onat, N., (2017).Temel Yenidoğan Bakımı. Türkiye Cumhuriyeti Sağlık Bakanlığı Halk Sağlığı Genel Müdürlüğü Çocuk ve Ergen Sağlığı Daire Başkanlığı
WHO (2015). WHO recommendations on postnatal care of the mother and newborn. (29/09/2022 tarihinde https://apps.who.int/iris/handle/10665/97603 adresinden ulaşılmıştır).
Neonatoloji Hemşireleri Derneği (2013). Bebeğinizin Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitesinde ve Evde Bakımı. (29.09.2022 tarihinde https://neonatolojihemsireligi.org.tr/bebeginizin-yenidogan-yogun-bakim-unitesinde-ve-evde-bakimi/ adresinden ulaşılmıştır).
Stewart, D., Benitz, W., & Watterberg, K. L., Umbilical Cord Care in the Newborn Infant. Pediatrics, 2016; 3 (138).
HealtyChildren.org (2020). Umbilical Cord Care. (29.09.2022 tarihinde https://www.healthychildren.org/English/ages-stages/baby/bathing-skin-care/Pages/Umbilical-Cord-Care.aspx?_ga=2.210134101.1526910343.1663789379-81776939.1632939370&_gl=1*1evaa3q*_ga*ODE3NzY5MzkuMTYzMjkzOTM3MA..*_ga_FD9D3XZVQQ*MTY2Mzc4OTM3OC4zMy4xLjE2NjM3O adresinden ulaşılmıştır).
Edraki, M., Paran, M., & Montaseri, S., Comparing the effects of swaddled and conventional bathing methods on body temperature and crying duration in premature infants: a randomized clinical trial. Journal of Caring Sciences, 2014; 83-91. Doi: 10.5681/jcs.2014.009
University of TheWest of Scotland (2018). Neonatal Skin Care: Evidence-Based Clinical Practice Guideline. (29.09.2022 tarihinde https://research-portal.uws.ac.uk/en/publications/neonatal-skin-care-evidence-based-clinical-practice-guideline adresinden ulaşılmıştır).
Abdallah, B., Badr, L. K., & Hawwari, M. The efficacy of massage on short and long term outcomes in preterm infants. Infant behavior & development. Infant behavior & development,2013;4 (36), 662-669. Doi: 10.1016/j.infbeh.2013.06.009.
Holditch-Davis, D., White-Traut, R. C., & Levy, J. A. Maternally administered interventions for preterm infants in the NICU: Effects on maternal psychological distress and mother-infant relationship. Infant behavior & development,2014; 4 (37), 695-710. Doi: 10.1016/j.infbeh.2014.08.005
Feijó, L., Hernandez-Reif, M., & Field, T. Mothers' depressed mood and anxiety levels are reduced after massaging their preterm infants. Infant behavior & development, 2006; 3(29), 476-480. Doi: 10.1016/j.infbeh.2006.02.003.
Kılıç, G., & Bal Yılmaz,H. The Effect of Massage on Bilirubin Level in Newborn Infants. Türkiye Klinikleri Journal of Pediatrics, 2021; 1 (30), 84-87.
Abdellatifi M., Lam Voung, N., & Tawfik, G. M. Massage therapy for the treatment of neonatal jaundice: A systematic review and network meta-analysis. Journal of Neonatal Nursing, 2020; 17-24. Doi: 10.1016/j.jnn.2019.09.002
Diego, M.,A., & Hernandez-Reif, A. Preterm Infant Weight Gain is Increased by Massage Therapy and Exercise Via Different Underlying Mechanisms. Early human development, 2014; 3 (90), 137-140. Doi: 10.1016/j.earlhumdev.2014.01.009
İnal, S., & Yıldız, S. Sağlıklı term bebeklerde düzenli bebek masajının büyüme ve mental-motor gelişime etkisi. İstanbul Üniversitesi Florence Nightingale Hemşirelik Yüksek Okulu Dergisi, 2005; 54 (13), 35-52
Rezaei, R., Sharif Nia, H., & Nazari, R. The efficacy of massage as a nightly bedtime routine on infant sleep condition and mother sleep quality: A randomized controlled trial. Journal of Neonatal Nursing, 2022. Doi: 10.1016/j.jnn.2022.07.026
Küçük, S. Yenidoğan Yoğun Bakım Ünitelerinde Kaliteli Uyku. Dokuz Eylül Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Elektronik Dergi, 2015; 3 (8), 214-217
Mrljak, R., Danielsson, A. A., & Hedov, G. Effects of Infant Massage: A Systematic Review. International Journal of Environmental Research and Public Health, 2022; 11 (19), 1-13
Parlak Gürol, A. Yenidoğan Sarılığında Masajın Yeri. TAF Preventive Medicine Bulletin, 2010; 5 (9)
Tiffany, F., Saul, S., & Marisabel, D. Massage with oil has more positive effects on normal infants. Pre- and Peri-natal Psychology Journal, 1996; 2 (11)
Darmstadt, G. L., Mao-Qiang, M., & Chi, E. Impact of topical oils on the skin barrier: Possible implications for neonatal health in developing countries. Acta Paediatrica, International Journal of Paediatrics, 2002; 5 (91)
