Göz, Kulak, Burun ve Boğaz Cerrahisi Hastalıkları ve Bakımı
Özet
Bu belgede göz, kulak, burun ve boğaz cerrahisi gerektiren hastalıklar, bu hastalıkların anatomik temelleri ve cerrahi müdahale sonrası hastane ile evde bakım süreçleri kapsamlı bir şekilde ele alınmaktadır. Göz cerrahisinde katarakt, glokom, diyabetik retinopati ve kornea nakli gibi durumlar öne çıkarken; bakım sürecinde göz içi basıncını artıracak aktivitelerden kaçınılması ve enfeksiyon kontrolü vurgulanmaktadır. Kulak cerrahisinde timpanoplasti ve stapedektomi gibi yöntemler uygulanmakta, ameliyat sonrasında ise ani hareketlerden, hapşırırken burun kapatmaktan ve hava yolculuğundan kaçınılması gerektiği belirtilmektedir. Burun cerrahisinde hava yolu tıkanıklıklarını ve şekil bozukluklarını gidermek amacıyla rinoplasti yöntemi sıklıkla kullanılmakta, ameliyat sonrasında kanamayı önlemek adına yarı oturur pozisyonda dinlenme ve soğuk kompres önerilmektedir. Boğaz hastalıklarında tonsillerin enfeksiyonu durumunda tonsillektomi, larenks kanserlerinde ise total larenjektomi ameliyatları yapılmaktadır. Özellikle total larenjektomi ve kalıcı trakeostomi operasyonları sonrasında hava yolu açıklığının sürdürülmesi, stoma ve tüp bakımı, aspirasyon riskinin önlenmesi, hastaların özel beslenme yöntemleriyle (PEG veya nazogastrik tüp) desteklenmesi ve konuşma rehabilitasyonu hayati önem taşımaktadır. Hem hastane hem de evde bakım süreçlerinde hasta ve yakınlarının komplikasyonlar konusunda yazılı rehberlerle bilgilendirilmesi ve psikososyal destek sağlanması iyileşme sürecini doğrudan etkileyen temel unsurlardır.
This document comprehensively covers diseases requiring eye, ear, nose, and throat surgery, their anatomical bases, and post-operative hospital and home care processes. While conditions such as cataracts, glaucoma, diabetic retinopathy, and corneal transplantation stand out in eye surgery, avoiding activities that increase intraocular pressure and infection control are emphasized during the care process. Methods like tympanoplasty and stapedectomy are applied in ear surgery, and it is stated that avoiding sudden movements, closing the nose while sneezing, and air travel is required post-operatively. In nose surgery, rhinoplasty is frequently utilized to resolve airway obstructions and deformities, and resting in a semi-sitting position and cold compresses are recommended to prevent bleeding after the surgery. Tonsilectomy is performed for tonsil infections among throat diseases, and total laryngectomy is conducted for laryngeal cancers. Especially after total laryngectomy and permanent tracheostomy operations, maintaining airway patency, stoma and tube care, preventing aspiration risks, supporting patients with special feeding methods (PEG or nasogastric tube), and speech rehabilitation are of vital importance. Informing patients and their relatives about complications with written guides and providing psychosocial support directly affect the recovery process in both hospital and home care.
Referanslar
Cleveland Clinic Eyes (2022). Gözün Anatomisi 2022. (09.09.2022 tarihinde https://my.clevelandclinic.org/health/body/21823-eyes adresinden ulaşılmıştır).
Çelik, S. ve Köstekli, S. (2021). Göz-Kulak Hastalıklarında Hemşirelik Bakımı (Sevim Çelik. Ed.). Cerrahi Hemşireliğinde Güncel Uygulamalar içinde: (1. bs., ss. 701-762), Antalya: Çukurova Nobel Tıp Kitabevi.
Karadağ M., Zengin H. (2021). Endokrin Sistem (Sevil Güler, Hülya Bulut, Mevlüde Karadağ, Çev. Ed.). Fizyopatoloji İnanılmaz Kolay içinde (7. bs,, ss..245-284). Ankara: Ankara Nobel Tıp Kitabevleri.
Rebar, C.R., Borchers, S.A., Borchers, A.A. (2021). Assessment and Concepts of Care for Patients With Eye and Vision Problems (Donna Ignatavicius, Linda Workman M,Cherie Rebar & Nicole Heimgartner Eds.) Medical Surgical Nursing Concepts for Interprofessional Collaborative Care (10th Edition, p.p. 2652-2723), Canada: Elseiver.
Öztürk, N. (2021). Hastanın Mobilizasyonunu Sağlama ve Düşmeler (Nazan Öztürk, Ayça Balmumcu, Ecem Ersungur, Eds.) Evde Hasta Bakımı ve Uygulamaları-I içinde(14. bölüm,s. 187-199), Ankara: Akademisyen Kitabevi.
Rebar, C.R., Borchers, A.A. (2021). Assessment and Concepts of Care for Patients With Ear and Hearing Problems (Donna Ignatavicius, Linda Workman M,Cherie Rebar & Nicole Heimgartner, Eds.) Medical Surgical Nursing Concepts for Interprofessional Collaborative Care (10th Edition, p.p. 2624-2780), Canada: Elseiver.
Türk Kulak Burun Boğaz ve Baş Boyun Cerrahisi Derneği(2022). Hastalar için Bilgiler, 2022. (10.11.2022 tarihinde https://www.kbb.org.tr/kategori/menu/hastalar-cnblgler-49 adresinden ulaşılmıştır).
Rees, H.(2021). Assessment of Respiratory System (Donna Ignatavicius, Linda Workman M,Cherie Rebar & Nicole Heimgartner, Eds.) Medical Surgical Nursing Concepts for Interprofessional Collaborative Care (10th Edition, p.p. 1393-1400), Canada: Elseiver.
Cleveland 2022. Burun ve Boğaz Anatomisi, 2022.(01.07.2022 tarihinde www.demo.staywellhealthlibrary.com/Content/pediatric-diseases-and-conditions-v0/anatomy-and-physiology-of-the-nose-and-throat/ adresinden ulaşılmıştır).
Workman, M.L.(2021). Concepts of Care for Patients With Noninfectious Upper Respiratory Problems (Donna Ignatavicius, Linda Workman M,Cherie Rebar & Nicole Heimgartner, Eds.) Medical Surgical Nursing Concepts for Interprofessional Collaborative Care (10th Edition, p.p. 1514-1560), Canada: Elseiver.
Çinar, H. (2021). Yara İyileşmesi (Nazan Öztürk, Ayça Balmumcu, Ecem Ersungur, Eds.) Evde Hasta Bakımı ve Uygulamaları-I içinde (12. bölüm, ss. 163-171), Ankara: Akademisyen Kitabevi.
Tunçbilek, Z. (2019). Kulak Burun Cerrahisinde Bakım(Mevlüde Karadağ, Hülya Bulut, Eds.) Kavram Haritası ve Akış Şemalı Cerrahi Hemşireliği 2 içinde (33. bölüm, ss.1085-1135), Ankara: Vize Yayıncılık.
Herry, R. (2021). Concepts of Care for Patients With Noninfectious Upper Respiratory Problems (Donna Ignatavicius, Linda Workman M,Cherie Rebar & Nicole Heimgartner, Eds.) Medical Surgical Nursing Concepts for Interprofessional Collaborative Care (10th Edition, p.p. 1455-1513), Canada: Elseiver.
Öztürk, N. (2021). Hastaya Verilen Yatak Pozisyonları ve Uygulamaları (Nazan Öztürk, Ayça Balmumcu, Ecem Ersungur, Ed.) Evde Hasta Bakımı ve Uygulamaları-I içinde (14. bölüm, ss. 77-87), Ankara: Akademisyen Kitabevi.
Çinar, H. (2021). Yara İyileşmesinde Tedavi ve Bakım İlkeleri (Nazan Öztürk, Ayça Balmumcu, Ecem Ersungur, Eds.) Evde Hasta Bakımı ve Uygulamaları-I içinde (21. bölüm, ss. 297-306), Ankara, Akademisyen Kitabevi.
