Günümüzde Spor Denilince İlk Akla Neden Futbol Gelir?
Özet
Bu çalışma, spor denildiğinde akla ilk futbolun gelmesinin arkasındaki sosyolojik, ekonomik, medyatik ve bilimsel nedenleri incelemektedir. Futbol, sosyo-ekonomik düzeyden bağımsız olarak küresel kitleleri peşinden sürükleyen en popüler spor dalı ve devasa bir endüstriyel istihdam alanıdır. Siyasi propaganda, reklam ve medya kanalları vasıtasıyla gündemin merkezinde yer alan bu branş, bireylerin farkında olmadan tüketiciye dönüştüğü sosyo-psikolojik bir olgudur. Medyanın yayınlarında ağırlıklı olarak futbola yer vermesi halkın yoğun ilgisinden kaynaklanırken, küresel ölçekteki kulüpler milyar avroluk marka değerlerine ulaşarak devasa bir eğlence sektörüne dönüşmüştür. Taraftarların kulüpleriyle kurduğu kimlik bağı ve milliyetçilik algısı zaman zaman holiganizme yol açarken; forma, bilet ve paralı yayın harcamaları pazarın finansmanını beslemektedir. Sokak kültüründen profesyonel liglere, kadın futbolundan futsal kökenli yetenek gelişimine uzanan futbol, 1980’lerden bu yana akademik dünyada da geniş yer bulmuş ve Türkiye'deki spor bilimleri tezlerinin yaklaşık yüzde 27’sini oluşturmuştur. Sonuç olarak futbol, sunduğu duygusal tatmin, basit oynanabilirliği ve ekonomik büyüklüğüyle sadece bir oyun değil, çok katmanlı küresel bir fenomendir.
This study examines the sociological, economic, media, and scientific reasons behind why football is the first sport that comes to mind when thinking of sports. Regardless of socio-economic status, football is the most popular sport globally, driving masses and serving as a massive industrial employment sector. Positioned at the center of the agenda through political propaganda, advertising, and media channels, it constitutes a socio-psychological phenomenon in which individuals unwittingly become consumers. While media's heavy focus on football stems from intense public interest, global clubs have reached brand values exceeding billions of euros, evolving into a giant entertainment industry. Although fans' identity bonds and perception of clubs as symbols of nationalism occasionally lead to hooliganism, their spending on jerseys, tickets, and paid broadcasts continuously fuels the market's financing. Spanning from street culture to professional leagues, and from women's football to futsal-based talent development, football has also gained significant traction in academia since the 1980s, accounting for approximately 27 percent of sports science theses in Turkey. Ultimately, through emotional fulfillment, simple playability, and economic magnitude, football stands not merely as a game, but as a multifaceted global phenomenon.
Referanslar
Acar, M.F., Yapıcıoğlu, B, Arıkan, N., Yalçın, S., Ateş, N., Ergün, M. (2009). Analysis Of Goals Scored İn The 2006 World Cup. Science and Football VI, Chapter 41, 235-242.
Aşçı, A. (2009). Futbolcularda Kuvvet Performansının Değerlendirilmesi. 3. Ulusal Futbol Bilim Kongresi, Bildiri Kitabı s:27
Armstrong, G. (1998). Football Hooligans: Knowing The Score. Berg Publisher Ltd. https://www.cabdirect.org/cabdirect/abstract/19981807350
Atalı, L., Çoknaz, D. (2014). Türkiye Futbol Federasyonu Spor Toto Süper Ligi Spor Kulüplerinin Facebook Kullanımı. Erciyes İletişim Dergisi, 3(4), 136-148.
Akanle, O., Fageyinbo, K. T. (2019). European Football Clubs And Football Betting Among The Youths in Nigeria. Soccer & Society, 20(1), 1-20.
Bangsbo, J. (1996). Futbolda Fizik Kondisyon Antrenman. Bilimsel bir Yaklaşım. TFF Eğitim Yayınları.
Bangsbo, J., Reilly, T., Williams, A. (1997). Science and Football III. Chapter, 1. London: Routledge, https://doi.org/10.4324/9781315823799
Bayraktar, B., Kurtoğlu, M. (2009). Sporda Performans, Etkili Faktörler, Değerlendirilmesi ve Artırılması. Klinik Gelişim Dergisi,16-24.
Bennett, K. J., Vaeyens, R., Fransen, J. (2019). Creating A Framework For Talent İdentification And Development İn Emerging Football Nations. Science and Medicine in Football, 3(1), 36-42.
Billsberry, J., Nelson, P., Gareth, E. (2009). The İmpact Of İndividualism On The Outcome Of Penalty Shoot-Outs İn İnternational Football Tournaments. Science and Football VI, Chapter 38, 218-223.
Boyle, R., Haynes, R. (2004). Football in the New Media Age. London: Routledge, https://doi.org/10.4324/9780203600467
Dönmez, S. C. (2019). “Semt Bizim Ev Kira” 2000 Sonrası Türk Sinemasında Mahalle, Futbol ve Kentsel Dönüşüm. Gümüşhane Üniversitesi İletişim Fakültesi Elektronik Dergisi, 7(1), 370-397.
Dunning, E., Murphy, P. J., Williams, J. (2014). The Roots Of Football Hooliganism (RLE Sports Studies): An Historical And Sociological Study. Routledge.
Erdoğan, İ. (2008). Futbol ve Futbolu İnceleme Üzerine Bir Araştırma. İletişim kuram ve araştırma dergisi Sayı 26 Kış-Bahar, s.1-58.
Ersoy, I. (2008). Bir Tuhaf Oyun Futbol. İletişim kuram ve araştırma dergisi Sayı 26 Kış-Bahar, s.501-503.
Frosdick, S., Marsh, P., Chalmers, J. (2005). Football Hooliganism. London: Willan, https://doi.org/10.4324/9781843926078
Göksel, A.G., Pala, A., Caz, Ç. (2016). Futbol Hakemlerinin Boş Zamanlarını Değerlendirme Tercihleri ile İletişim Becerileri Arasındaki İlişkinin İncelenmesi. Uluslararası Hakemli İletişim ve Edebiyat Araştırmaları Dergisi (UHIVE), 11, 15-28.
Göksel, A.G., Serarslan, M.Z. (2015). Public Relations in Sports Clubs: New Media as a Strategic Corporate Communication Instrument. Corporate Communication, 2(2), 275-283.
Göral, K., Saygın, Ö. (2012). Birinci Ligde Yer Alan Bir Futbol Takımının Sezon Performansının İncelenmesi. Uluslararası İnsan Bilimleri Dergisi, 9(2), 1017-1031.
Koçer, M. (2012). Futbol Derneklerine Üye Olan Taraftarların Şiddet Ve Holiganizm Eğilimlerinin Belirlenmesi: Kayseri örneği. Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 1(32), 111-135.
Kuyucu, M. (2014). Futbol Endüstrisinde Sosyal Medya Pazarlama Uygulamaları Akademik Sosyal Araştırmalar Dergisi, Yıl: 2, Sayı: 7, Aralık 2014, s. 161-175.
Lago, I., Lago‐Peñas, C., Lago‐Peñas, S. (2019). Decentralization and Football. Social Science Quarterly, 100(1), 163-175.
İmamoğlu, O., Çebi, M., Kılcıgil, E. (2007). 2006 FİFA Dünya Futbol Kupasindaki Gollerin Teknik ve Taktik Kriterlere Göre Analizi. Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi, 5(4), 157-165.
Metelski, A. (2021). Factors affecting the value of football players in the transfer market. Journal of Physical Education and Sport, 21, 1150-1155.
Miniroğlu, S. R. (2009). Futbol Hakemlerinin Seçimi ve Eğitimi. 3. Ulusal Futbol Bilim Kongresi, Bildiri Kitabı s:25
Özkan, Ö. D. (2011). Futbolun Kültürü: Spor Mu, Oyun Mu, Yoksa (Hâlâ) Afyon Mu? Bilgi University, Periodical for Cultural Studies, 2, 140-162.
Özuak, A., Çağlayan, A. (2019). Differential Learning as an Important Factor in Training of Football Technical Skills. Journal of Education and Training Studies, 7(6), 68-76.
Skubala, M., Burkett, S. (2016). Futsal ile Modern Futbolcu Gelişimi, Çeviri Editörü; Prof. Dr. Özcan Saygın. Nobel Yaşam, Ankara.
Solmaz, B., Baritci, F. (2019). Mohamed Salah Üzerinden Popüler Kültür ve Futbol İlişkisini Yeniden Düşünmek. Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, (41), 127-138.
Sunay, H., Saracaloğlu, S.A. (2003). Türk Sporcusunun Spordan Beklentileri İle Spora Yönelten Unsurlar. Ankara Üniversitesi Beden Eğitimi Ve Spor Yüksekokulu Spormetre Beden Eğitimi ve Spor Bilimleri Dergisi Yayın Sayı: 1 Cilt: 1 Yayınlandığı Sayfalar: 43-48 Yayın Niteleme Bilgileri: 1304-284X http://acikarsiv.ankara.edu.tr/browse/910/1346.pdf
Sunay, H. (2009). Türkiye ve Bazı Yabancı Ülkelerdeki Futbol Kulüplerinin İncelenmesi.3. Ulusal Futbol Bilim Kongresi, Bildiri Kitabı s:19
Singh, P., Lamba, P. S. (2019). Influence Of Crowdsourcing, Popularity And Previous Year Statistics İn Market Value Estimation Of Football Players. Journal of Discrete Mathematical Sciences and Cryptography, 22(2), 113-126.
Şentürk, Ü. (2007). Popüler Bir Kültür Örneği Olarak Futbol. Sosyal Bilimler Dergisi/Journal of Social Sciences, 31(1).
Talimciler, A. (2006). Türkiye'de Futbol ve İdeoloji İlişkisi: Medya'daki Futbol Söylemi Üzerine Bir İnceleme. Sosyoloji Dergisi, (15).
Talimciler, A. (2008).Futbol Değil İş: Endüstriyel Futbol. İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi, 26,89-114.
Taşmektepligil, M. Y., Çankaya, S., Tunç, T. (2015). Futbol Taraftarı Fanatiklik Ölçeği. Spor ve Performans Araştırmaları Dergisi, 6(1), 41-49.
T.F.F. (2016). Çocuklar ve Gençler İçin Futsal Çalışmaları, TFF Eğitim Yayınları, İstanbul.
Tokgöz, M. (2014). Üniversite Erkek Futbol Takımı Oyuncularında Bazı Motorik ve Koordinatif Özelliklerin Futbol Teknik Becerisi Üzerine Etkilerinin İncelenmesi. Mehmet Akif Ersoy Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü Beden Eğitimi ve Spor Öğretimi Programı. Yüksek Lisans Tezi. Burdur.
Toma, S. G., Catana, S. (2021). The Value of Brand In The Football Industry. Annals-Economy Series (1),27-31.
Wijaya, U. K., Rofii, M. S. (2022). Financial Behavior of Business on Sports Business Industry System: A Case Study of Liga One Football Club, PSSI. International Business and Accounting Research Journal, 6(2), 92-101.
http://www.radikal.com.tr/hayat/dunya-her-gun-3-saat-12-dakikayi-tv-onunde-geciriyor-986402/ (10.12.2018)
https://www.aktifbank.com.tr/tr/Documents/FUTBOL-EKONOMISI-RAPORU%20.pdf (28.11.2018).
