Üçüncü El Sigara Dumanı
Özet
Tütün kullanımı tüm dünyada önde gelen ölüm nedenidir. Önemli bir halk sağlığı sorunu olan tütün kullanımı kanser, felç, koroner kalp hastalığı, pnömoni, solunum ile ilgili etkiler, diabetes mellitus, romatid artrit, bozulmuş bağışıklık işlevi ve iltihaplanma gibi daha birçok hastalığın oluşmasında etkilidir. Pasif içiciliğin inme, koroner kalp hastalıkları ve solunum ile etkileri gibi birçok hastalıkta etkili olduğu belirtilmektedir. Üçüncü el sigara dumanı maruziyeti ise zamanla yüzeylere yapışmış zararlı kimyasallardan oluşmaktadır. Tütün içildikten sonra yüzeylerde ve tozda kalan artık tütün dumanı kirleticileri olarak tanımlamaktadır. Üçüncü el sigara dumanı bileşiklerinin insan sağlığı için etkilerini değerlendirmek mümkündür. Nikotinin karsinogenezde rolü olduğu, damar sistemi üzerine olumsuz etkisi olduğu ve oksidatif stres yoluyla inflamasyonu artırabileceği, ayrıca çocuklarda beyin ve akciğer gelişimini değiştirebileceği iyi bilinmektedir. Üçüncü el sigara dumanı ile ilgili mevcut çalışmaların yetersiz olduğu ve bu konuda farkındalığın olmadığı düşünülmektedir. Yetişkinleri, çocukların üçüncü el sigara dumanı maruziyetiyle ilgili sağlık tehlikeleri konusunda eğitmek; soruna ilişkin kamuoyu farkındalığını artırmak ve çocuklar için dumansız bir ortam sağlamak için yararlı olacaktır.
Tobacco use is the leading cause of death worldwide. Tobacco use, which is an important public health problem, is effective in the formation of many diseases such as cancer, stroke, coronary heart disease, pneumonia, respiratory effects, diabetes mellitus, rheumatoid arthritis, impaired immune function and inflammation. It is stated that passive smoking is effective in many diseases such as stroke, coronary heart diseases and respiratory effects. Third-hand smoke exposure consists of harmful chemicals that adhere to surfaces over time. It defines residual tobacco smoke pollutants that remain on surfaces and dust after smoking tobacco. It is possible to evaluate the effects of third-hand smoke compounds for human health. It is well known that nicotine has a role in carcinogenesis, has a negative effect on the vascular system, can increase inflammation through oxidative stress, and can also alter brain and lung development in children. It is thought that current studies on third-hand smoke are insufficient and there is no awareness on this issue. Educating adults about the health hazards associated with children's third-hand smoke exposure; It will be useful to increase public awareness of the problem and to provide a smoke-free environment for children.
Referanslar
Martins-Green M, Adhami N, Frankos M, Valdez M, Goodwin B, Lyubovitsky J, Curras-Collazo M. Cigarette smoke toxins deposited on surfaces: Implications for human health. PLoS ONE;2014; 9(1), e86391. doi:10.1371/journal.pone.0086391.
U.S. Public Health Service. The health consequences of smoking—50 years of progress: A report of the surgeon general. Washington, DC. 2014. (15.01.2023 tarihinde http://www.surgeongeneral.gov/library/reports/50-years-of-progress/ adresinden ulaşılmıştır).
Acuff L, Fristoe K, Hamblen J, Smith M, Chen J. Third-hand smoke: old smoke, new concerns. Journal of community health; 2016; 41, 680-687.
Öberg M, Jaakkola MS, Woodward A, Peruga A, Prüss-Ustün A. Worldwide burden of disease from exposure to second-hand smoke: A retrospective analysis of data from 192 countries. The Lancet; 2011; 377(9760), 139–146.
Courtney R. The Health Consequences of Smoking—50 Years of Progress: A Report of the Surgeon General, Us Department of Health and Human Services Atlanta, GA: Department of Health and Human Services, Centers for Disease Control and Prevention, National Center for Chronic Disease Prevention and Health Promotion, Office on Smoking and Health; 2014; 1081-2.
Szabo L. Babies may absorb smoke residue in home. USA Today. 2006;6(8).
Winickoff JP, Friebely J, Tanski SE, Sherrod C, Matt GE, Hovell MF, McMillen RC. Beliefs about the health effects of “thirdhand” smoke and home smoking bans. Pediatrics; 2009; 123(1), e74–e79
Hang B, Sarker AH, Havel C, Saha S, Hazra TK, Schick S, et al. Thirdhand smoke causes DNA damage in human cells. Mutagenesis; 2013;28(4), 381–391.
Er C. Yıldız M. Tütün ilaç ve baharat bitkileri. Ankara: Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayınları; 1997.
Seydioğulları M. Dünya’da ve Türkiye’de tütünün tarihçesi, üretimi, ticareti ve temel politikaları. Tütün ve tütün kontrolü 2009. (10/02/2023 tarihinde
http://www.tutuneksper.org.tr/files/diger-yayin-ve-raporlar/Dunyada-ve-Turkiyede-tutunun-tarihcesi-min.pdf adresinden ulaşılmıştır).
Doğruel F. Doğruel AS. Osmanlıdan günümüze tekel. İstanbul: Tekel Yayınları; 2000
Yılmaz F. Tütün Üzerine Düşünceler: Batıda ve Bizde Tütün Kitabı. Gürsoy NF, editor. İstanbul; 2003. 3–16.
Şahin G, Taşlıgil N. Türkiye’de Tütün (Nicotiana tabacum L.) Yetiştiriciliğinin Tarihsel Gelişimi ve Coğrafi Dağılımı. Doğu Coğrafya Dergisi; 2013;18(30).
Çakıt MO, Arslan İ. Tütün ve Tütün Kullanım Şekilleri. Türkiye Klinikleri. 2016;7(5):1–4.
Gürsoy Naskali E e. Tütün kitabı. 2003:17-33.
Charlton A. Tobacco or health 1602: An Elizabethan doctor speaks. Health Education Research. 2005;20(1):101–11.
Güzel A. Tütün Bitkisi ve Farmakolojik Özellikleri; Gerçekten Şeytan Otu Mu? Güncel Göğüs Hastalıkları Serisi; 2016; 4 (1): 22-26
Kishore K. Monograph of Tobacco (Nıcotıana Tabacum). Indian Journal of Drugs; 2014; 2: 5-23
GBD 2019 Tobacco Collaborators. Spatial, temporal, and demographic patterns in prevalence of smoking tobacco use and attributable disease burden in 204 countries and territories, 1990-2019: a systematic analysis from the Global Burden of Disease Study 2019. Lancet; 2021;397, 2337–2360.
Jha P. The hazards of smoking and the benefits of cessation: a critical summation of the epidemiological evidence in high-income countries. eLife; 2020 https://doi.org/10.7554/eLife.49979 .
World Health Organization. WHO global report on trends in prevalence of tobacco use 2000-2025. Third edition. Geneva; 2019.
World Health Organization. Report on the global tobacco epıdemıc (13/01/2023 tarihinde https://www.who.int/publications/i/item/ 9789240032095/[13.01.2023 adresinden ulaşılmıştır).
Gallus S, Lugo A, La Vecchia C, Boffetta P, Chaloupka FJ, Colombo P, Clancy L. Pricing policies and control of tobacco in Europe (PPACTE) project. European journal of cancer prevention; 2014; 23(3), 177-185.
World Health Organization. WHO report on the global tobacco epidemic, 2019: Offer help to quit tobacco use. World Health Organization 2019.
He H, Pan Z, Wu J, Hu C, Bai L, Lyu J. Health effects of tobacco at the global, regional, and national levels: results from the 2019 Global Burden of Disease study. Nicotine & Tobacco Research; 2022;24(6):864-870.
World Health Organization. Global Adult Tobacco Survey Fact sheet 2016. (15.01.2023 tarihinde https://nccd.cdc.gov/GTSSDataSurveyResources/Ancillay/Download Attachment.aspx?ID=3452 adresinden ulaşılmıştır).
Türkiye İstatistik Kurumu. Türkiye Sağlık Araştırması 2019. 2019.(16.01.2023 tarihinde https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Turkiye Saglik- Arastirmasi-2019-33661adersinden ulaşılmıştır.
Matt GE, Quintana PJ, Destaillats H, Gundel LA, Sleiman M, Singer BC, et al. Thirdhand tobacco smoke: Emerging evidence and arguments for a multidisciplinary research agenda. Environmental Health Perspectives;2011;119(9), 1218–1226.
Ferrante GM. Simoni F. Cibella F. Ferrara G. Liotta V. Malizia G. Corsello G. Viegi and S. La Grutta. Third-Hand Smoke Exposure and Health Hazards in Children. Monaldi Archives for Chest Disease; 2015;79 (1). https://doi.org/10.4081/monaldi.2013.108
Matt GE, Quintana PJ, Zakarian JM,et al.When smok-ers move out and non-smokers move in: residential third hand smoke pollution and exposure. Tob Control; 2011; 20: e1.
den Dekker HT, Sonnenschein-van der Voort AM, de Jongste JC, Reiss IK, Hofman A, Jaddoe VW, Duijts L. Tobacco smoke exposure, airway resistance and asthma in school-age children: The Generation R Study. Chest; 2015. doi:10.1378/chest.14-1520.
