Kafa İçi Yaralanma Bulgusu Olmaksızın Gelişen Travmatik Demans; Bir Nedensellik Bağı Olgusu

Yazarlar

Sedat Seviçin
Abbas Atalay

Özet

Bu olgu sunumunda, araç dışı trafik kazası geçiren 68 yaşındaki kadın hastanın klinik süreci ve kaza ile demans arasındaki nedensellik bağı adli tıp açısından incelenmektedir. Kazanın ardından yapılan ilk nörolojik değerlendirmelerde ve görüntülemelerde kafa içi akut kanama veya parankimal yaralanma bulgusu saptanmamıştır. Ancak hasta, çoklu kemik kırıkları nedeniyle geçirdiği cerrahi operasyonlar sonrasında akut böbrek yetmezliği, sepsis ve solunum yetmezliği gelişmesi üzerine 20 gün boyunca yoğun bakım ünitesinde entübe olarak takip edilmiştir. Kaza sonrası 40. günde yapılan ruhsal durum muayenesinde belirgin bir kognitif bozukluk saptanmazken, 6. aydaki kontrollerinde oryantasyon bozukluğu, ciddi bellek kaybı ve günlük yaşam aktivitelerinde tam bağımlılık ile seyreden ileri derecede demans tablosu (Mini-Mental Test: 8/30) tespit edilmiştir. Multidisipliner adli tıp konseyi değerlendirmesinde; kafa içi doğrudan bir travma bulgusu bulunmasa da majör travma, ameliyat, uzun süreli yoğun bakım yatışı, hipoksi ve sepsis gibi süreçlerin beyindeki mevcut yaşlanma ve diyabete bağlı zemin üzerine eklenerek demansiyel süreci hızlandırdığı sonucuna varılmıştır. Bu doğrultuda, kaza ile travmatik demans ve gelişen motor kısıtlılıklar arasında doğrudan değil, dolaylı bir nedensellik bağı bulunduğu ve durumun organ işlevinin sürekli yitirilmesi niteliğinde olduğu mütalaa edilmiştir.

Referanslar

Melek, İ., Güntel M. (2016). Alzheimer Hastalığı. Dursun Kırbaş (Ed.), Adli Nöropsikiyatri içinde (s. 53-64). İstanbul: Nobel Tıp Kitapevleri

Yavuz-Balam, B., Arıoğlu, S. (2008). Yaşlıda demans, risk faktörleri ve tedavisi. İç Hastalıkları Dergisi, 15 (1), 14-23

Raz, L., Knoefel, J., Bhaskar, K. (2016). The neuropathology and cerebrovascular mechanisms of dementia. Journal of Cerebral Blood Flow & Metabolism, 36(1), 172-186.

LoBue, C., Munro, C., Schaffert, et al. (2019). Traumatic brain injury and risk of long-term brain changes, accumulation of pathological markers, and developing dementia: a review. Journal of Alzheimer's disease, 70(3), 629-654.

Lee, Y. K., Hou, S. W., Lee, C. C., et al. (2013). Increased risk of dementia in patients with mild traumatic brain injury: a nationwide cohort study. PloS one, 8(5), e62422.

Strand, A. K., Nyqvist, F., Ekdahl, A., et al. (2019). Is there a relationship between anaesthesia and dementia?. Acta Anaesthesiologica Scandinavica, 63(4), 440-447.

Chen, C. W., Lin, C. C., Chen, K. B., et al. (2014). Increased risk of dementia in people with previous exposure to general anesthesia: a nationwide population-based case–control study. Alzheimer's & Dementia, 10(2), 196-204.

Kao, L. T., Sheu, J. J., Lin, H. C., et al. (2015). Association between sepsis and dementia. Journal of clinical neuroscience, 22(9), 1430-1433

Iwashyna, T. J., Ely, E. W., Smith, D. M., et al. (2010). Long-term cognitive impairment and functional disability among survivors of severe sepsis. Jama, 304(16), 1787-1794.

Annane, D., Sharshar, T. (2015). Cognitive decline after sepsis. The Lancet Respiratory Medicine, 3(1), 61-69

Hopkins, R. O., Weaver, L. K., Collingridge, D., et al. (2005). Two-year cognitive, emotional, and quality-of-life outcomes in acute respiratory distress syndrome. American journal of respiratory and critical care medicine, 171(4), 340-347.

Lai, C. C., Ho, C. H., Chen, C. M., et al. (2017). Long-term risk of dementia after acute respiratory failure requiring intensive care unit admission. Plos one, 12(7), e0180914.

Guerra, C., Hua, M., Wunsch, H. (2015). Risk of a diagnosis of dementia for elderly Medicare beneficiaries after intensive care. Anesthesiology, 123(5), 1105-1112.

Ehlenbach, W. J., Hough, C. L., Crane, P. K., et al. (2010). Association between acute care and critical illness hospitalization and cognitive function in older adults. Jama, 303(8), 763-770.

Pandharipande, P. P., Girard, T. D., Jackson, J. C., et al. (2013). Long-term cognitive impairment after critical illness. New England Journal of Medicine, 369(14), 1306-1316.

Lu, F. P., Lin, K. P., Kuo, H. K. (2009). Diabetes and the risk of multi-system aging phenotypes: a systematic review and meta-analysis. PloS one, 4(1), e4144.

Yayınlanan

14 Ekim 2021

Lisans

Lisans