Aile Sağlığı Merkezinde Tıbbi Atık Yönetimi

Authors

Ayşen Mert

Synopsis

Medical waste management in Family Health Centers (FHC) has gained critical importance for public health and environmental protection alongside rapid population growth, urbanization, and advancements in the healthcare sector. Pathological, chemical, radioactive, and sharps waste generated in healthcare facilities are special wastes carrying the risk of causing infectious diseases such as Hepatitis B, Hepatitis C, HIV, cholera, and tuberculosis, as well as physical injuries. Under the Regulation on Control of Medical Wastes in Turkey, institutional responsibilities are clearly allocated; while the Ministry of Environment and Urbanization determines policies and conducts inspections, municipalities are responsible for the transport and disposal of medical waste, and FHCs are responsible for minimizing waste at the source, separately collecting domestic waste in black bags, packaging waste in blue bags, medical waste in red bags, and sharps in special puncture-proof containers, and storing them under appropriate in-unit conditions. Within the framework of occupational health and safety, regular training, immunization, and the use of personal protective equipment for FHC staff are legal requirements. In line with the zero waste approach, waste minimization at the source, proper segregation, safe transport, and disposal constitute a vital process for protecting the health of employees, the public, and future generations.

References

Ertaş H, Güden MA. Hastanelerde Tıbbi Atık Yönetimi. Sosyal Araştırmalar ve Yönetim Dergisi. 2019; (1), 53-67.

Ege, H. Adana İli tıbbi atık yönetimi; sorunlar ve çözüm önerileri. Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Adana. 2009.

Ulutaşdemir N, Şişman Elevli S, Arman Ö. Tıbbi Atık Yönetiminde Sağlık Çalışanlarının Rolü: Bir Devlet Hastanesi Örneği. (GUSBEED ) Gümüşhane Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Elektronik Dergisi, Yıl: 2020 / Cilt: 11 / Sayı: Ek.

Akköse, N. Sağlık Kurumlarında Tıbbi Atık Yönetimi (Denizli Serinhisar ve Çardak İlçeleri Örneği). Beykent Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Yüksek Lisans Tezi, İstanbul. 2015.

Yılmaz A, Bozkurt Y. Türkiye’de Kentsel Katı Atık Yönetimi Uygulamaları ve Kütahya Katı Atık Birliği (KÜKAB) Örneği. Süleyman Demirel Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi. 2010; (15), 11-28.

Türk Dil Kurumu Güncel Türkçe Sözlük. Erişim Tarihi: 26.07.2021. https://sozluk.gov.tr/

WHO 2018. Erişim Tarihi: 26.07.2021. https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/health-care-waste.

Erdoğan, Ö. (2021). Tıbbi Atık Yönetimi. Ahmet Başustaoğlu, Dürdal Us (Ed). Hemşireler İçin Tıbbi Mikrobiyoloji ve Enfeksiyon Hastalıkları içinde (s. 153- 162). Ankara: Hipokrat Yayınevi.

Türkiye İstatistik Kurumu Haber Bülteni, Sayı:33900, 27 Kasım 2020. Erişim Tarihi 26.07.2021. https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Tibbi-Atik-Istatistikleri-2019-33900

WHO. Fundamentals of Healthcare Waste Management United Nations Environment Programme/ SBC WHO, Erişim Tarihi 26.07.2021. http://www.who.int/water_sanitation_health/medicalwaste/en/guidancemanual1.pdf

Tıbbi Atıkların Kontrolü Yönetmeliği. 25.01.2017 Tarih ve 29959 Sayılı Resmi Gazete.

Çoker S. Kocaeli İlindeki Kamu Hastanelerinde Tıbbi Atık Yönetimi. Kocaeli Üniversitesi Tıp Fakültesi Halk Sağlığı Ana Bilim Dalı Uzmanlık Tezi, Kocaeli, 2017.

WHO, 2014. Erişim Tarihi 26.07.2021. https://www.euro.who.int/__data/assets/pdf_file/0012/268779/Safe-management-of-wastes-from-health-care-activities-Eng.pdf

Baykara Mat ST, Baykal Ü. Sağlık Kuruluşlarında Tıbbi Atık Yönetimi ve Sıfır Atık Yaklaşımı. Sağlık ve Hemşirelik Yönetimi Dergisi, 2020. Sayı / Number: 3 Cilt / Volume: 7.

Nessa K, Quaiyum MA, Khuda B. WasteManegement in Healthcare Facilities. A Review, 2001. No: 144, Centrefor Healthand Population Research, Bangladeş.

Çetinbaş M. Sağlık Kuruluşlarından Kaynaklanan Tıbbi Atıkların Kütlesel Karakterizasyonu. Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Konya, 2017.

Aile Hekimliği Uygulama Yönetmeliği. 25.01.2013 Tarih ve 28539 Sayılı Resmi Gazete.

Öngel K, Zaloğlu A. Aile Hekimliğinde İş Güvenliği. Klinik Tıp Aile Hekimliği Dergisi. Cilt: 9 Sayı: 4, Temmuz - Ağustos 2017.

Solmaz M, Solmaz T. Hastanelerde İş Sağlığı ve Güvenliği. Gümüşhane Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi.2017; 6(3): 147-156.

Ünite İçi Atık Yönetim Planı Formatı. Erişim Tarihi 22.07.2021. https://webdosya.csb.gov.tr/db/kirklareli/icerikler/saglik-kuruluslari--c-n-20190410140527.doc

Aile Sağlığı Merkezi Tıbbi Atık Yönetim Planı. Erişim Tarihi: 22.07.2021. https://mersinism.saglik.gov.tr/Eklenti/64978/0/aile-sagligi-merkezi-tibbi-atik-yonetim-planidocx.docx

2020 Yılı Tıbbi Atık Bertaraf Bedelleri. Erişim Tarihi: 11.08.2021.https://cygm.csb.gov.tr/2020-yili-tibbi-atik-bertaraf-bedelleri-duyuru-411675

(8. Kaynak yazarı Sn. Özcan Erdoğan’dan 09.08.2021 tarihinde mail ile izin alınmıştır.)

Published

October 1, 2021

License

License