Özgül Öğrenme Bozukluğu ve İçe Yönelim Sorunları

Yazarlar

Şeyma Keleş

Özet

Özgül öğrenme bozukluğu (ÖÖB); bireyin yaşına, zekâ kapasitesine ve aldığı eğitime rağmen okuma, yazma, matematik ve mantık yürütme gibi akademik becerilerde beklenenin altında kalmasıyla karakterize, okul çağındaki çocuklarda %5-15 sıklıkta görülen nörogelişimsel bir bozukluktur. Bu eser, ÖÖB tanılı çocuk ve ergenlerde sıklıkla ortaya çıkan kaygı, depresyon, somatik yakınmalar ve sosyal izolasyon gibi içe yönelim sorunlarını güncel literatür ışığında kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Sürekli akademik başarısızlık hissi, akran ilişkilerinde yaşanan iletişim zorlukları ve çevre eleştirileri; çocuklarda benlik saygısının düşmesine, öğrenilmiş çaresizliğe, okula karşı olumsuz tutum geliştirmeye ve ilerleyen süreçte okulu bırakma ile intihar düşüncelerine varabilen risklere yol açabilmektedir. Araştırmalar, ÖÖB'li çocuklarda anksiyete ve depresyon düzeylerinin yüksek olduğunu, erkek çocuklarda dışa yönelim sorunları öne çıkarken kız çocuklarında içe yönelim belirtilerinin daha sık ve şiddetli görüldüğünü ortaya koymaktadır. Metin; okul öncesinden ergenliğe kadar uzanan gelişimsel süreçte erken tanının, bireyselleştirilmiş eğitim programlarının, hoşgörülü aile tutumunun ve uzman psikiyatrik takibinin hayati rolünü vurgulayarak; akademisyenler, eğitimciler, ebeveynler ve ruh sağlığı çalışanları için yol gösterici nitelikte rehber bir kaynak sunmaktadır.

Referanslar

Silver CH, Ruff RM, Iverson GL, Barth JT, Broshek DK, Bush SS, Koffler SP, Reynolds CR. NAN Policy and planning committee. Learning disabilities: The need for neuropsychological evaluation. Arch Clin Neuropsychol 2008; 23:217-219.

Karaman D, Kara K, ve Durukan İ. Özgül öğrenme bozukluğu. Anadolu Tıbbi Araştırmalar Dergisi 2012; 6(4):288-298.

Association AP. Diagnostic and statistical manual of mental disorders (DSM-5®): American Psychiatric Pub 2013.

Rutter M, Caspi A, Fergusson D, Horwood LJ, Goodman R, Maughan B, Moffitt TE, Carroll J. Gender differences in developmental reading disability: New Findings From four epidemiological studies. Journal of the American Medical Association 2004; 291(16):2007-2012.

Doyle MM, Murphy J, Shevlin M. Competing factor models of child and adolescent psychopathology. J Abnorm Child Psychol 2016; 44:1559-1571.

Johnson B. Psychological co morbidity in children and adolescents with learning disorders. Journal of Indian Association for Child and Adolescent Mental Health 2005; 1(1):7.

Aslan K. Özgül öğrenme güçlüğünün erken dönem belirtileri ve erken müdahale uygulamalarına dair derleme. Hacettepe University Faculty of Health Sciences Journal 2015; 1.

Kılıç BG. Özgül Öğrenme Bozukluğu, Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları. Pekcanlar Akay A, Sabri Ercan E (Ed). Ankara: Türkiye Çocuk ve Genç Psikiyatrisi Derneği Yayınları, 2016, pp.91-92.

Silver LB. Psychological and family problems associated with learning disabilities: Assessment and intervention. J Am Acad Child Psychiatry 1989; 28:319-325.

Silver LB. The Misunderstood Child: Understanding and Coping with Your Child’s Learning Disabilities. New York: Times Books, 1998.

Rea PJ, Mclaughlin VL, Walter-Thomas C. Outcomes for students with learning disabilities in inclusive and pullout programs. Exceptional Children 2002; 68(2):203-223.

Erden G, Kurdoğlu F, Uslu R. İlköğretim okullarına devam eden Türk Çocuklarının sınıf düzeylerine göre okuma hızı ve yazım hatalarının geliştirilmesi. Türk Psikiyatri Dergisi 2002; 13(1):5-13.

Silver LB. Developmental learning disorder. In: Lewis M. (Ed.). Child and Adolescent Psychiatry Text book, 2002, 621-629.

Deniz E. Öğrenme güçlüğü görülen çocukların sürekli kaygı ve depresyon düzeylerinin incelenmesi üzerine bir araştırma. İlköğretim Online Dergisi 2009; 8(3):694-708, 697.

Kempe C, Gustafson S, Samuelsson S. A Longitudinal study of early reading difficulties and subsequent problem behaviors. Scandinavian Journal of Psychology 2011; 52(3):242-50.

Toros F. ‘Çocuk ve Ergenlerde Depresif Bozukluk’, Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıkları. Pekcanlar Akay A, Sabri Ercan E (Ed). Ankara: Türkiye çocuk ve genç psikiyatrisi derneği yayınları, 2016, 150-153.

Li H, Morris RJ. Assessing fears and related anxieties in children and adolescents with learning disabilities or mild mental retardation. Res Dev Disabil 2007; 28:445-457.

Deniz ME, Yorgancı Z, Özyeşil Z. Öğrenme güçlüğü görülen çocukların sürekli kaygı ve depresyon düzeylerinin incelenmesi üzerine bir araştırma. İlköğretim Online 2009; 8(3):694-708.

Friedberg RD, McClure JM. Clinical Practice of Cognitive Therapy with Children and Adolescents. New York: The Guilford Press, 2002.

Kendall PC, Chansky TE, Kane MT ve ark. Anxiety Disorders in Youth: Cognitive Behavioral Interventions. Boston: Allyn ve Bacon, 1992.

Beidel DC, Turner SM. Shy Children, Phobic Adults. American Psychological Association, Washington, DC, 1998.

Prior M, Smart D, Sanson A, Oberklaid F. Relationships between learning difficulties and psychological problems in preadolescent children from a longitudinal sample. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry 1999; 38:429-436.

Swanson S. and Howell C. Test anxiety in adolescents with learning disabilities and behavior disorders. Exceptional Children 1996; 62(5):389-397.

Çağdaş A. ve Seçer Z. Mutlu ve Sağlıklı Yarınlar İçin Anne-Baba Eğitimi. Konya: Eğitim Kitapevi, 2004.

Friedberg RD, McClure JM. Clinical Practice of Cognitive Therapy with Children and Adolescents. New York: The Guilford Press, 2002.

Willcutt EG, Pennington BF. Comorbidity of reading disability and attention deficit/hyperactivity disorder: differences by gender and subtype. J Learn Disabil 2000; 33:179-191.

Willcutt EG, Pennington BF. Psychiatric comorbidity in children and adole scent with reading disability. J Child Psychol Psychiatry 2000; 41:1039-1048.

Yorgancı Z. Öğrenme Güçlüğü Görülen Çocukların Anksiyete ve Depresyon Düzeylerinin Bazı Değişkenler Açısından Karşılaştırılmalı Olarak İncelenmesi. Selçuk Üniversitesi, Yayınlanmamış Yüksek Lisans Tezi. 2006.

Aslan K. Özgül öğrenme güçlüğünün erken dönem belirtileri ve erken müdahale uygulamalarına dair derleme. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi 2015; 1(Ek Sayı 2):577-88.

Sürücü Ö, Gündoğdu B. Öğrenme Bozuklukları. İçinde Coşkun A, İşeri E, Miral S, Motavallı N, Pehlivantürk B, Türkbay Y, Uslu R, Ünal F (Ed.). Çocuk ve Ergen Psikiyatrisi Temel Kitabı. Ankara: Hekimler Yayın Birliği, 2008.

Aslan K. Özgül öğrenme güçlüğünün erken dönem belirtileri ve erken müdahale uygulamalarına dair derleme. Hacettepe Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Dergisi. 2015; 1(Ek Sayı 2):577-88.

Sharma G. A Comparative Study of the Personality Characteristics of Primary School Students With Learning Disabilities and Their Non-Learning Disabled Peers. Learning Disability Quarterly 2004; 27(3): 127-140.

Ataç F. Öğretmenler İçin Öğrenci Psikolojisi. 3. Baskı. İstanbul: Epsilon Yayınları, 2003.

Korkmazlar Ü. Özel Öğrenme Bozukluğu. İçinde Kulaksızoğlu A (Ed.). Farklı Gelişen Çocuklar. İstanbul: Remzi Kitabevi, 2003.

Nicolson RI, Fawcett AJ. Developmental Dyslexia: Into the Future. Dyslexia: Theory and Good Practice. London: Whurr, 2001.

Sayfalar

115-120

Gelecek

30 Ekim 2021

Lisans

Lisans