Aile Sağlığı Merkezinde Çalışan Aile Hekimi ve Aile Sağlığı Elemanının Cezai Sorumluluğu
Özet
Ayşen Mert tarafından kaleme alınan bu kapsamlı çalışma, aile sağlığı merkezlerinde görev yapan aile hekimleri ile aile sağlığı elemanlarının mesleki uygulamaları esnasında karşılaştıkları cezai, hukuki, idari ve mesleki sorumlulukları Türk mevzuatı çerçevesinde ayrıntılı bir biçimde ele almaktadır. Birinci basamak sağlık hizmetlerinin toplumsal ve adli boyutuna dikkat çekilen eserde; kusur ve kusursuzluk sorumluluğu, adam çalıştıranın sorumluluğu ile hekim-hasta ilişkisinin hukuki temelini oluşturan vekâlet sözleşmesi kavramları derinlemesine incelenmektedir. Aydınlatılmış onamın hukuki geçerliliği, hastanın önerilen tedaviyi reddetme hakkı ve tıbbi müdahalelerin hukuka uygunluk şartları Anayasa, Türk Borçlar Kanunu ve Tıbbi Deontoloji Nizamnamesi gibi temel yasal düzenlemelerle desteklenerek açıklanmaktadır. Ayrıca Türk Ceza Kanunu kapsamında yer alan irtikap, rüşvet, görevi kötüye kullanma, suçu bildirmeme ile kasten ve taksirle işlenen suçlar hekimlik pratiği açısından değerlendirilmekte; suçu bildirme yükümlülüğü ile meslek sırrını saklama ilkesi arasındaki hassas dengeye vurgu yapılmaktadır. Aile hekimleri hakkında yürütülebilecek şikâyet, soruşturma izni ve yargılama gibi yasal süreçleri aşama aşama sunan eser, sağlık çalışanlarının mesleki etik ve hukuki kurallara uygun hareket ederek cezai yaptırımlardan korunmalarına ve haklarını gözetmelerine rehberlik eden değerli bir başvuru kaynağı niteliğindedir.
Referanslar
WONCA Europe. (2005). Aile Hekimliği Avrupa Tanımı. Okay BAŞAK, Esra SAATÇİ. Çev. Ed. WONCA AVRUPA 2005 Basımı Türkçe Çevirisi, Türkiye Aile Hekimleri Uzmanlık Derneği Yayınları. 4 Nisan 2011. S.13.
Demirağ SA. Aile Hekimliği Pratiğinde Yasal Sorunlar-Genel Bir Bakış. Turkiye Klinikleri J Fam Med-Special Topics 2014;5(1):1-3.
Altun G, Yorulmaz AC. Yasal Değişiklikler Sonrası Hekim Sorumluluğu ve Malpraktis. Trakya Üniversitesi Tıp Fakültesi Dergisi 2010;27 Suppl 1:7-12.
Dikici MF, Kartal M, Alptekin S ve ark. Aile Hekimliğinde Kavramlar, Görev Tanımı ve Disiplininin Tarihçesi. Türkiye Klinikleri J Med Sci 2007; 27 (3): 412-8.
Aydoğdu Hİ, Aslan Aydoğdu Z, Altunbaş Ateş E ve ark. Aile Hekimliği Uygulamasında Adli Olgu Kavramı. Klinik Tıp Aile Hekimliği Dergisi Cilt: 9 Sayı: 2 Mart - Nisan 2017.
Akman M. Türkiye’de Birinci Basamağın Gücü. Türkiye Aile Hekimliği Dergisi 18.2 (2014): 70-78.
Esenkaya İ. Ortopedi ve Travmatolojide Ön İnceleme ve Muhakkik (Ön incelemeci ) Değerlendirmesi. TOTBİD Dergisi 2020;19:84–91.
Caymaz M, Demir A. Sağlık Personelinin Tıbbi Uygulama Hatalarından Doğan Cezai Sorumluluğu. Journal of Economics and Social Research ISSN: 2148-1407. Cilt 1, Sayı 1, Yıl 2014).
Tümer, AR. (2011). Aile Hekimi Uzmanlığında ‘Hukuki Sorumluluklar’. İstanbul. Bilim İlaç.
Erel Ö. Aile Hekiminin Yasal Sorumlulukları. Turkiye Klinikleri J Fam Med-Special Topics 2014;5(1): 11-3.
6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu. 04.02.2011 Tarih ve 27836 Sayılı Resmi Gazete.
Deniz Şafak E. Mazıcıoğlu MM. Tedavi Sürecinde Rehberler, Yasal Düzenlemeler ve Klinik Uygulamalar Arasındaki Uyumun Etik Boyutu. Turkiye Klinikleri J Fam Med-Special Topics 2014;5(1):49-55).
Tıbbi Deontoloji Nizamnamesi. 19.02.1960 Tarih ve 10436 Sayılı Resmi Gazete.
Türkiye Cumhuriyeti Anayasası. 09.11.1982 Tarih ve 17863 Sayılı Resmi Gazete.
Hekimler ve Tabip Odası Yöneticileri İçin Mevzuat. Hekimlik Meslek Etiği Kuralları. Güncelleme Tarihi 11.01.2021. Erişim Tarihi 27.08.2021. https://www.ttb.org.tr/mevzuat/index.php?option=com_content&task=view&id=65&Itemid=31
Tababet ve Şuabatı San’atlarının Tarzı İcrasına Dair Kanun. 14.04.1928 Tarih ve 863 Sayılı Resmi Gazete.
Aşırdizer, M. (2021). Hekimlik ve Hukukun Kesişim Noktası: Tıbbi Hukuk. (Birinci Basım). İstanbul.
5237 Sayılı Türk Ceza Kanunu. 12.10.2004 Tarihli ve 25611 Sayılı Resmi Gazete.
Gemalmaz A. Aile Hekimliğinde Tıbbi Uygulama Hataları. Turkiye Klinikleri J Fam Med-Special Topics 2014;5(1):56-62.
5271 Sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu. 17.12.2004 tarihli ve 25673 Sayılı Resmi Gazetede.
657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu. 23.07.1965 Tarih ve 12056 Sayılı Resmi Gazete. (9. ve 17. Kaynak Yazarlarından İzin Alınmıştır).