Lökositoz ve Lökopeni

Yazarlar

Canan Akkuş
https://orcid.org/0000-0003-4990-4927
Cevdet Duran
https://orcid.org/0000-0001-9560-180X

Özet

Tam kan sayımı, kolay ulaşılabilirliği ve maliyet etkinliği nedeniyle klinik değerlendirmede önemli bir laboratuvar tetkikidir. Yetişkinlerde normal lökosit sayısı 4.400-11.000/µL arasında olup lökosit sayısının 11.000/µL'nin üzerine çıkması lökositoz, 4.400/µL'nin altına düşmesi ise lökopeni olarak tanımlanır. Lökositoz en sık nötrofil artışına (nötrofili) bağlı gelişmekle birlikte lenfosit, eozinofil, monosit veya bazofil artışından da kaynaklanabilir. Genellikle kemik iliğinin enfeksiyon ve inflamasyona reaktif yanıtı olarak görülse de myeloproliferatif hastalıklar, lösemiler ve lenfomalarda da ortaya çıkabilir. Nötrofili reaktif (enfeksiyon, inflamasyon, stres, sigara, ilaçlar) veya primer hematolojik bozukluklara bağlı gelişebilir. Lökosit sayısının 50.000/µL'nin üzerine çıkması lökomoid reaksiyon, 100.000/µL'yi aşması ise organ perfüzyonunu bozabilecek onkolojik bir acil durum olan hiperlökositoz olarak adlandırılır. Nötropeni, nötrofil sayısının 1.500/µL'nin altına inmesidir; kemik iliğinde üretim azalması, marjinasyon veya periferik yıkım mekanizmalarıyla oluşur. Nedenleri arasında konjenital sendromlar, viral/bakteriyel enfeksiyonlar, ilaçlar, otoimmünite, maligniteler ve B12/folat eksiklikleri yer alır. Lenfositoz, erişkinlerde lenfosit sayısının 4.000/µL'yi aşmasıdır ve reaktif etkenler ya da primer lenfoproliferatif hastalıklar sonucu oluşur. Lenfositopeni ise 1.000/µL altındaki değerleri kapsar. Eozinofili atopi, ilaç hipersensitivitesi ve paraziter enfeksiyonlarla; monositoz ise tüberküloz ve endokardit gibi durumlarla ilişkilidir. Her iki durumda da hastanın klinik tablosu, semptomları ve aciliyet derecesi dikkatle değerlendirilerek yönetim ve yönlendirme planlanmalıdır.

Referanslar

Current Medical Diagnosis and Treatment 60. Edition, 2021, s:530-531.

F. Özet, Lökositoz: Sebebini Nasıl Anlarım? XXX. Ulusal Hematoloji Kongresi, III. Hematoloji ilk Basamak Kursu

C. Gibson, N. Berliner How we evaluate and treat neutropenia in adults, Blood 2014 124: 1251-1258.

S. Aydoğdu, A. Çelik, Z. Karataş Nötropeniye Yaklaşım Çocuk Dergisi 201515(1):3-9.

Celkan TT. What does a hemogram say to us? Turk Pediatri Ars 2020; 55(2): 103–116.

C. L. Andersen, D. Tesfa, V. D. Siersma, et all. Prevalence and clinical significance of neutropenia discovered in routine complete blood cell counts: a longitudinal study Journal of Internal Medicine, 2016, 279; 566–575.

N. D. Montgomery, C. H. Dunphy, et all. Diagnostic Complexities of Eosinophilia. Arch Pathol Lab Med (2013) 137 (2): 259–269.

Yayınlanan

5 Ocak 2022

Lisans

Lisans