Cinsel Saldırı Mağduru Çok Erken Başlangıçlı Şizofreni Olgusu
Özet
Bu çalışma, çocukluk çağında (13 yaş öncesi) başlayan ve tedaviye dirençli, ağır işlevsellik kaybı ile seyreden çok erken başlangıçlı bir şizofreni olgusunu adli psikiyatrik açıdan ele almaktadır. 20 yaşındaki kadın hastanın 8 yıl önce başlayan psikotik belirtileri, suisid girişimleri ve çok sayıda yatış öyküsüne rağmen belirgin bir iyileşme sağlanamamıştır. Ailenin olumsuz tutumları, aşırı yük ve hastayı reddedici yaklaşımı sonucunda bakım ve takip yetersiz kalmış; hasta maruz kaldığı cinsel saldırı sonrasında hamile kalmış ve bu durum ancak doğum eyleminin başladığı gün anlaşılmıştır. Türk Ceza Kanunu kapsamında yapılan değerlendirmelerde, cinsel suç mağduru hastanın akıl zayıflığı ve psikotik bozukluk nedeniyle ruhsal açıdan kendini savunamayacak durumda olduğu ve fiilin ahlaki kötülüğünü derinlemesine kavrayacak zihinsel organizasyona sahip olmadığı vurgulanmıştır. Şizofreni hastalarının suç faili olmaktan ziyade mağduru olma riskinin daha yüksek olduğuna dikkat çekilmektedir. Sonuç olarak, kronik psikiyatrik hastaların tedavisinde sadece ilaç kullanımı yeterli olmayıp, ailenin psiko-eğitim ile sürece dahil edilmesi, Toplum Ruh Sağlığı Merkezleri aracılığıyla takibinin yapılması ve bakım verenlerin desteklenmesi hem hastanın güvenliği hem de olası adli ve psikososyal travmaların önlenmesi açısından kritik önem taşımaktadır.
Referanslar
Sadock BJ, Sadock VA (editors): Comprehensive Textbook of Psychiatry.Seventh ed. Philadelphia: Lippincott Williams & Wilkins; 2000; 1096-1110
Rapoport JL, Gogtay N. Childhood onset schizophrenia: sup-port for a progressive neurodevelopmental disorder. Int J Dev Neurosci. 2011;29:251-8. https://doi.org/10.1016/j.ijdevneu.2010.10.003
Kardaş Ö, Kardaş B, Yüncü Z. Psikotik bozukluklarda prognoz, prognostik faktörler ve erken tedavinin etkisi. Erermiş HS, editör. Çocuk ve Gençlik Çağı Ruhsal Hastalıklarında İzlem ve Süreç: Prognostik Faktörler ve Erken Tedavi Yaklaşımlarının Etkisi. 1. Baskı. Ankara: Türkiye Klinikleri. 2019; 58-63
Özsungur B, Akdemir D, Kültür EÇ ve ark. Çok Erken Başlangıçlı Şizofrenide Klinik Görünüm Ve Tanı Güçlükleri: Olgu Sunumları. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi: 19 (2) 2012; 87-95
Yalın Sapmaz Ş, Öner Ö. (2018) Çocukluk ve Ergenlik çağı Başlangıçlı Şizofreni. Esen Danacı A, Böke Ö, Saka MC, Erol A, Ulusoy Kaymak S, editörler. Şizofreni ve Diğer Psikotik Bozukluklar içinde (150-66) 2. Baskı. Ankara: Türkiye Psikiyatri Derneği Yayınları.
Röpcke B, Eggers C. Early-onset schizophrenia: A 15-year follow-up. Eur Child Adolesc Psychiatry. 2005;14:341-50. https://doi.org/10.1007/s00787-005-0483-6
Kao YC, Liu YP. Effects of age of onset on clinical characteristics in schizophrenia spectrum disorders. BMC Psychiatry, 2010; 10: 63
Üstünsoy Çobanoğlu S, Aker T, Çobanoğlu N. Şizofreni ve diğer psikotik bozukluğu olan hastalarda tedaviye uyum sorunları. Düşünen Adam, 2003; 16: 211-218
Kavanagh DJ. Recent Developments in Expressed Emotion and Schizophrenia. Brit. J. Psychiat.; 1992; 160: 601-620
Ünal S, Çakıl G, Elyas Z. Taburculuk sonrası tedaviye gelmeyen psikotik hastaların özellikleri. Anadolu Psikiyatri Dergisi, 2006;7: 69-75
Brekke JS, Prindle C, Bae SW et al. Risks for individuals with schizophrenia who are living in the community. Psychiatr Serv. 2001;52:1358–1366.
Soysal H. (2014). Ceza Hukukunda Adli Psikiyatri. Niyazi Uygur (Ed.), Adli Psikiyatri Uygulama Kılavuzu içinde (73-85). Ankara: Türkiye Psikiyatri Derneği Yayınları
Corrigan PW, Edwards AB, Green A et al. Prejudice, social distance, and familiarity with mental illness. Schizophr Bull. 2001; 27(2): 219-25
Arslantaş H, Adana F. Şizofreninin Bakım Verenlere Yükü. Psikiyatride Güncel Yaklaşımlar-Current Approaches in Psychiatry 2011; 3(2):251-277
Schene AH, van Wijngaarden B, Koeter MWJ. Family caregiving in schizophrenia: domains and distress. Schizophr Bull 1998; 24:609-618
Gutiérrez-Maldonado J, Caqueo-Urízar A, Kavanagh DJ. Burden of care and general health in families of patients with schizophrenia. Soc Psychiatry Psychiatr Epidemiol 2005; 40: 899-904
Nirmala BP, Vranda MN, Reddy S. Expressed emotion and caregiver burden in patients with schizophrenia. Indian J Psychol Med. 2011; 33(1): 119-22
Köroğlu A, Hocaoğlu Ç. Şizofrenide aile yükü, aile işlevleri ve başa çıkma tutumları arasındaki ilişkinin incelenmesi. Ortadogu Medıcal Journal 2019; 11(3): 294-302
Awad AG, Voruganti LNP. The burden schizophrenia on caregivers: A review. Pharmacoeconomics 2008; 26:149-162
Schene AH. Objective and subjective dimensions of family burden. Soc Psychiatry Psychiatr Epidemiol 1990; 25:289-297
Hjarthag F, Helldin L, Karilampi U et al. Illness-related components for the family burden of relatives to patients with psychotic illness. Soc Psychiatry Psychiatr Epidemiol 2010; 45:275-283
Schene AH, van Wijngaarden B, Koeter MWJ. Family caregiving in schizophrenia:domains and distress. Schizophr Bull 1998; 24:609-618
Muslu S. Şizofrenide Sosyal Desteğin Ve Aile Tutumunun Hastanın Tedaviye Uyumu Üzerindeki Etkisinin Araştırılması. Disiplinlerarası Sosyal Psikiyatri Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi. 2010, Ankara
Köroğlu A, Hocaoğlu Ç. Şizofreninin Aile Üzerine Olan Etkisi. Düzce Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Dergisi 2017; 7 (3): 170-175
Karbeyaz K, Gündüz T, Balcı Y ve ark. Yeni Türk Ceza Ka-nunu sonrası değerlendirilen cinsel suç olguları; Eskişehir deneyimi. Türkiye Klinikleri Adli Tıp Dergisi, 2009;6(1):1-8
Şenol E, Meral O, Sertöz ÖÖ ve ark. Cinsel Saldırı Olguları İçin Düzenlenen Adli Psikiyatrik Raporların İncelenmesi. Adli Tıp Bülteni, 2016; 21 (3): 159-166. doi: 10.17986/blm.2016323749
Binbay T. Şizofreni ve Şiddet: Kim Mağdur? http://psikiyatrigunlugu.net/sizofreni-ve-siddet-kim-magdur/. Erişim Tarihi: 08.04.2021
Öncü F, Sercan M. (2007) Ceza Hukukunda Adli Psikiyatri. Mustafa Sercan (Ed.), Adli Psikiyatri Uygulama Kılavuzu içinde (33-50). Ankara: Türkiye Psikiyatri Derneği Yayınları