TARKONDİMOTİD HANEDANLIĞI'NIN TARİHLİ SİKKELERİ
Özet
Bu çalışma, Antik Kilikya’da Anazarbos merkezli hüküm süren Tarkondimotos Hanedanı’nın tarihini ve tarihlendirilmiş madeni paralarını (nümismatik materyallerini) incelemektedir. MÖ 70 yılında başlayan ve MÖ 19 yılında Anazarbos’un bir Roma kolonisi (Caesarea ad Anazarbum) olarak yeniden kurulmasıyla sona eren 51 yıllık hükümranlık tarihi boyunca basılan sikkeler, bölgedeki siyasi ve askeri dönüşümleri belgelemektedir. Hanedanın kurucusu Tarkondimotos I, Pompeius tarafından Topark ilan edilmiş, Cicero ve Strabon tarafından övülmüş ve Marcus Antonius döneminde MÖ 39 civarında "Kral" (Basileus) unvanını alarak sikkelerinde "Philantonios" unvanını kullanmıştır. Makalede, Anazarbos darphanesinde basılan Zeus ve diadem getiren kartal betimlemeli taç giyme sikkesi, Marcus Antonius portreli sikkeler, MÖ 36 (34. yıl) tarihli Tyche/Athena sikkesi, MÖ 35 (35. yıl) tarihli kurbanlık boğa ve gemi süsü (aplustre) motifli Philopator sikkesi ile Actium Savaşı (MÖ 31) sonrasında Antonius'un adını kapatmak amacıyla vurulan çıpalı karşı baskılı sikkeler ayrıntılı olarak ele alınmaktadır. MÖ 19 (51. yıl) tarihli Athena/Saban ve tahtında Zeus betimlemeli sikkeler ise Anazarbos’un Roma kenti oluşunu ve hanedan takviminin bitişini simgelemektedir. Ayrıca Anazarbos'taki Olybrios Zeus kültünün ve mağara tapınımının nümismatik kanıtları vurgulanmaktadır.